Embriyo
Zigotun, arka arkaya mitoz bölünme geçirip hücre sayısının artmasına embriyo denir.

Embriyo, (< İngilizce: Embryo < Eski Yunanca: ἔμβρυον (oku. embrüon) [tohum]) çok hücreli diploid ökaryotlarda gelişimin ilk basamaklarından biri.

Yumurta ve sperm hücrelerinin birleşmesiyle oluşan zigot, çift sarmallı DNA moleküllerini içerir. Bitkiler, hayvanlar, ve bazı protistlerde zigot mitozla bölünerek çok hücreli canlıyı oluşturur. Embriyo terimi, bu gelişimin zigotun bölündüğü zamanla, gelişim basamağının başka basamağa geçmesine kadar olan ilk zamanlarını anlatmak için kullanılır.

İnsanlarda, ilk sekiz haftalık döneme embriyonal dönem denilir. Embriyonal dönemde 3 germ yaprağından çeşitli organ sistemleri oluşur. Hayvanlarda, zigotun bu gelişim aşamasında morula, blastula ve gastrula evreleri görülür. Bitkilerde ise, bu gelişme safhaları standart değildir, embriyo yeni bitkiler oluşturmak üzere gelişirler.

Bitkilerin, hayvanların ve insanın yaşamı embriyon denen minicik bir hücre yumağı olarak başlar. Bu, yumurta hücresinin döllenmesiyle başlayan gelişme sürecinin ilk aşamasıdır İnsanda, dişinin yumurta hücresi döllendikten sonra fallop borularından dölyatağına (rahme) doğru inerken bölünmesini sürdürür ve birçok hücreden oluşmuş içi boş bir küreye dönüşür. Blastula denen bu hücre yumağı dölyatağının iç duvarına tutunarak, etenenin (plasentanın) oluşması için gerekli uyarıyı verir.

Dölyatağı duvarında gelişen etene, göbek kordonu aracılığıyla embriyon ile anne arasındaki bağlantıyı sağlayan bir kan damarları yumağıdır. Bu organ embriyonun annesinden beslenmesini, solunum yapmasını ve atık maddeleri boşaltmasını sağlar. Dölyatağında, amniyon denen su dolu bir kesenin içinde bütün dış etkilerden korunan embriyon büyümesini ve gelişmesini hızla sürdürür. Dört hafta sonra başı, gövdesi, kol ve bacakları belirginleşmiş, beyin, omurilik ve iç organlar gelişmeye başlamıştır.

Omurgalı Embriyonlarının Bazı Gelişme Aşamaları


Omurgalı hayvanların ve insanın embriyonu ilk gelişme evresinde (en üst sıra) birbirine çok benzer; ama sonradan her biri farklılaşarak türüne özgü yapıya kavuşur.

Kuşlar, sürüngenler ve bazı balıklar gibi yumurtlarak üreyen canlıların embriyonu gelişmesini annenin vücudunda değil, bildiğimiz tavuk ya da kuş yumurtası gibi korunaklı bir yapının içinde sürdürür. Yumurtanın akı tıpkı su kesesi gibi embriyonu korurken, yumurta sarısı da yavruya gerekli bütün besinleri içerir.

Rus zooloji bilgini Kari Ernst von Baer'in 1828'de yaptığı gözlemlere göre, memelilerin embriyonu, gelişmesinin ilk aşamasında balık, kurbağa ve sürüngenler gibi daha basit yapılı hayvanların embriyonuna ayırt edilemeyecek kadar benzer.

embriyonun gelişim evreleri embriyonun gelişme evreleri insanda embriyo gelişimi insanda embriyonik gelişim insanın büyüme evreleri memelilerde embriyo tavugun gelişim evreleri tavuk embriyo gelişim evreleri tavuk yumurtasının embriyonik gelişimi tavukların büyüme evreleri

Etiketler:
Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 5277
favori
like
share
bokcuk Tarih: 20.04.2009 12:45
eyw rafık