biraz uzun ama tarihe çok etki etmişler :11: :11:

Köpekler, kediler, atlar, inekler, hatta sinekler ve böcekler tarihin önemli dönüm noktalarına imza attılar. Hayvan hastalıklarının evrimleşmiş hali olan kolera, sıtma, verem, grip ve çiçek gibi ölümcül hastalıklar, insanoğlunun dünya tarihi boyunca savaşlarda kaybettiğinden daha fazla can kaybına mal oldu. Hayvanların dünya tarihindeki rolleri bu kadarla da bitmiyor. Bugün atlar olmasayladı ne Çin seddinden ne de troya atından söz edebilirdik. Bir sivrisinek sokması sonucu Büyük İskender ölmeseydi belki de Roma İmparatorluğu hala yaşıyor olacaktı. Kediler ve fareler ise ortaçağ Avrupası'ndaki veba salgınının başrol oyuncuları olarak tarihe geçerken, uzaya giden ilk canlı ise bir insan yerine Laika adlı köpek oldu.

BUGÜNKÜ ÖLÜMCÜL HASTALIKLAR, HAYVAN HASTALIKLARININ EVRİMLEŞMİŞ HALİ
İnsanlar, yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte hayvanları da evcilleştirmeyi öğrendi. İnsanoğlu, köpek, at, koyun, keçi, inek gibi ilk evcilleştiren hayvanlar sayesinde taze et gereksinimi, süt ve ısınma ihtiyacını karşıladı. Ancak hayvanların sağladığı bu kadar nimetin karşılığında büyük bir bedel ödemek zorunda kaldı. Tarih boyunca insanların ölmesine neden olan başlıca hastalıklar, çiçek, grip, verem, veba, sıtma, kolera aslında hayvan hastalıklarının evrimleşmiş hali. Hastalıklar insanların ölüm nedenlerinin başında geldiğinden, tarihi biçimlendirmede de önemli rol oynadı. İkinci Dünya Savaşı'na kadar savaşlarda ölenlerin çoğu savaş yaralarından değil, savaşta taşınan hastalıklardan öldü. Eski savaşları her zaman en iyi komutanlar ve en iyi silahlara sahip ordular değil, aynı zamanda hastalıklara en dayanıklı toplumlar kazandı.

KIZAMIK SIĞIRLARDAN İNSANLARA GEÇTİ
Bugün hastalıklara yol açan mikroplar üzerinde yapılan incelemeler ile biyologlar hastalıkların sorumlularını ve akrabalarını saptayabiliyor. Söz konusu hastalıkların sadece evcil hayvanlarda bulunduğu ve bu akrabaların da hastalıklara aracılık ettiği anlaşıldı. Salgınlar herhangi bir hayvana mussallat olmuyor, gerekli nüfus kalabalığını sağlayabilecek inek, koyun, domuz gibi toplumsal hayvanlarda bulunuyor. Örneğin kızamık virüsü, sığır vebasına yol açan virüs ile yakın akraba; Sığır vebası denilen bu salgın hastalık sığırlarda ve bu geviş getiren memelilerde görülür ama insanlarda görülmez. Kızamık ise sığırlarda görülmez. Kızamık ile sığır vebası arasındaki akrabalık, bize ikincisinin sığırlardan insanlara geçtiğini, sonra insanlara uyum sağlamak için evrip geçirip kızamığa dönüştü.

ATLAR OLMASAYDI BUGÜN ÇİN SEDDİ OLMAZDI
Amerika kıtasının keşfedilmesi ve yerli halkın elinden alınarak bugünkü duruma getirilmesinde ise yine hayvanlar başrol oynadı. İspanyol Hernan Cortez, emrindeki 600 adamla birlikte Amerika'nın süper gücü olan Aztek İmparatorluğunu atlar ve fareler sayesinde yendi. Aztek ordusu, binicisiyle birlikte, dört ayaklı, kuyruğu olan insan başlıklı yaratık olarak düşündükleri atlar nedeniyle kısa zamanda dağıldı. Gemiye kaçak olarak binen fareler ise taşıdıkları mikrop sayesinde Aztek ordusunun çöküşünü hızlandırdı. Atın tarihteki yeri bununla bitmiyor. At olmasaydı bugün Çin Seddi olmazdı. Orta Asya'daki Türkler, at olmadığı için üstün hız ve vuruş kabiliyetinden yoksun olacak, her şeye karşın yine de Çin'e saldırmaya kalkarsa, ezici bir nüfus yoğunluğu karşısında eriyeceklerdi. Ayrıca Troi atı diye bir kavramdan yoksun olacak ve Troia kenti bugün hala varlığını sürdürüyor olacaktı.

DEMİRYOLLARI VE FÜZELERİN GENİŞLİĞİ İLE ATLARIN HİKAYESİ
Atlar olmasaydı demiryollarının ölçüleri şimdikinden çok farklı olacaktı. Dünyanın en gelişmiş ulaşım sistemi olan füzeler 4 feet 8.5 inch yani 1 metre 42 cm genişliğine sahip. Modern bir araç için seçilen bu küsuratlı rakamın ilginç ve efsanevi bir hikayesi var. Hikaye ABD'de demiryollarının ray arası uzunluğunun 4 feet 8.5 inch olmasına dayanıyor. Ölçümü ve hesaplanması zor olan bu rakam ABD'de demiryolları inşaatını yapan İngiliz göçmenlere bağlanıyor. Çünkü İngiltere'de ray genişliği 4 feet 8.5 inch uzunluğundaymış. İngilizlerin bu uzunluğu kullanmasının nedeni ise, demiryolu inşaatının tüm ölçülerinin tramvay inşasına göre planlanmış. Yani eskinin tramvaycıları yeninin trencileri olmuş. Zamanın mühendisi, işçisi de zorunlu değişiklikleri uygulamış ama ray genişliğini yine değiştirmemiş. Tramvay raylarının arasındaki bu uzunluğun nedeni ise, at arabalarının şase genişliğinden kaynaklanıyor. Zamanın tramvayının şasesi at arabasının iki tekerlek arası uzunluğu baz alınarak belirlenmiş. Bu uzunluğun tarihi ise, Roma imparatorluğu'nun İngilterey'yi işgaline kadar dayanıyor. O zamana kadar atlı araba görmemiş olan Adanın yarı uygar insanları, atların araba çekebileceğini Roma savaş arabalarında görmüş. Dolayısıyla İngiltere'nin ilk yolları Romalı savaş arabaları tarafından açılmış. İki derin tekerlek izinden oluşan bu yollar, daha sonrasında İngilizler tarafından yapılan at arabalarının şase genişliğini de belirlemiş ve Avrupa'daki tüm yollar bu standardlara göre belirlenmiş. Romalılar ise bu uzunluğu, arabaya koştukları atın gerisinden almış. İki atın kalça genişliği 4 feet 8.5 inch tutuyormuş.

İNGİLTERE BUGÜN VARLIĞINI SİVRİSİNEKLERE BORÇLU
Dünya tarihini, atlar kadar insanlar tarafından pek sevilmeyen sivrisinekler de değiştirdi. Bir sivrisinek tarafından Roma İmparatorluğu yıkılırken, yine bir sivrisinek sayesinde İngiltere bugün varlığını sürdürüyor. Makedonya Kralı Büyük İskender'in yenilmez denilen Pers ordularını yendikten sonra Hindistan'ı fethetti. Ne var ki, Büyfbalık, bize ikincisinin sığük İskender, Hindilstan'da bir sivrisinek sokması sonucu Sıtmaya yakalandı ve 33 yaşında öldü. Onun ölümünün ardından büyük imparatorluğu parçalandı. O sivrisenek Büyük İskender'in ölümüne sebep olmasaydı, İskenderin komutanlarından olan Ptolemaios'un Mısır'da kurduğu hanedanın başına Mısır Kraliçesi Kleopatra gelmeyecek Julius Caesar Mısır'da farklı bir kraliçe bulacak ve onun hatırına Mısır'ı bağışlamayacaktı. Roma imparatorluğu ise sivriseneklerin neden olduğu sıtma hastalığı nedeniyle zayıf düşmeseydi Vizigotlara yenilmeyecek ve bugün belkide hala Roma İmparatorluğundan söz ediyor olacaktık. Sivrisinekler, Roma tahtının yıkılmasına neden olmuşlardı ama İngiliz tahtını kurtaracaklardı. İngiltere İş Savaşı sırasında Parlamento Ordusunu yöneten komutan Oliver Cromwell, Otuz Yıl Savaşları denilen dönemin ardından Kral 1. Charles'i tahtından indirmiş ve cumhuriyeti ilan etmişti. Ancak Cromwell, sıtmaya yakalanıp ölümünün ardından Cumhuriyet feshedildi ve 2. Charles'in taç giyme töreni yapıldı. Yani İngiliz hanedanı monarjisinin sürmesini askerlerini değil sivrisineklere borçlu.

KEDİLERİ LANETLEYEN AVRUPA FARELERİN GAZABINA UĞRADI
Mısırlılar tahıl depolarını farelerden koruduğu için yılanları ve kedileri kutsal hayvan ilan etmesi Hristiyanların kedileri lanetlemesine neden oldu. Ancak Avrupalılar bu lanetin bedelini farelerin neden olduğu veba salgını ile ödediler. Hristiyanlar tarafından şeytanın bir tezahürü olarak görülen yılanlar öldürülmesi ve kediler evlere alınmaması doğal olarak fareler Avrupayı istila etti. Hastalık taşıyan fareler yüzünden nüfusun büyük bir çoğunluğu salgın sonucu ölürken, kalanlar hastalığın bulaşma riskinin daha az olduğu kırsal kesimlere göç etmeyi tercih etti. Hayvanlar dünyada olduğu kadar uzayda da ilklere imza attı. Uzaya giden ilk insan Rus kozmonot Yuri Gagarin idi, ama ilk canlı bir insan değil Laika adlı bir köpekti. Bu ilk kozmonot Sputnik 2 yapay uyduyla 1957 yılında uzaya gönderilen Laika'yı Sputnik 5'te iki köpek ve kırk fare izledi. Ruslar uzaya köpekler gönderirken Amerikalılar tercihlerini maymunlardan yana kullandılar. 1958 yılında Gordo adında bir maymun, uzay aracı Jupiter AM-13'te uzaya gönderildi.

Etiketler:
alpin2005 alpin2005
Üyenin Yeni Konuları anlayış kavanoz T.H.P. ekipman
Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 1143
favori
like
share
mazotcılar Tarih: 28.05.2009 13:09
:4xxxx