toy nedir - eski meclis - toy

Toy sözcüğü moğolca asıllı olup kurultai sözcüğünün türkçe karşılığıdır.

Eski Türklerde Asya Hun Hükümdarı Mo-tun(Mete) zamanından beri yılda 3 kez toplanan bir meclisten bahsedilmiştir.

Birinci toplantı dini,ikinci siyasi ve üçüncü ise ekonomik ve askeridir.

Bunlardan birincisi yılın ilk ayında olup dini nitelik taşımaktala birlikte Tanhu'nun(hakanın) sarayında yapılırdı.

İkinci toplantı yılın 5. ayında ilk baharda yapılır ve mevcut hakan onaylanır ya da yeni hakan seçimi yapılırdı.Ayrıca yönetime icrai ayrıcalıklar tanınabilir yani töreye yeni hükümler getirilebilirdi.

Üçüncüsü sonbaharda yapılmakta ve toplantıda mevcut hayvanların sayımı yapılır,devletin insan ve asker mevcudu tespit edilirdi.Kaynaklar bu dönemden atların semirdiği dönem olarak bahsetmektedir.Burada en önemlisi 5. ayda yapılan toplantıdır.

Toy'a hakan başkanlık ederdi.Toy'da hatun ve prensler daima bulunurdu.Devlet görevlileri,sivil ve askeri üst düzey görevliler,türk boy temsilcileri ve yabancı zümre temsilcileri toy'da bulunmak zorundaydı.Katılmamaları durumunda bu bir isyan niteliği taşımaktaydı.

Toy meclisi'nin başkanı hakan'dı ve o olmadığı zamanlarda Toy'a başkanlık yapma yetkisi aygucı(devlet müşaviri) tarafından yerine getirilirdi.

Toy meclisi bir danışma meclisi niteliğinde değildir.Hakan dahi olsa töreye uymak zorunluluğu vardır.Ancak törede değişiklik yapılması meclis onayı ile olur.Töre değişikliğ teklifini de verme yetkisi sadece hakan'a aittir.Çünkü o inançlara göre tanrı tarafından siyasi yetkilerle donatılmış tek kişidir

Toygun toy'a katılma yetkisini elde etmiş kişi anlamını taşımaktadır.

Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 8935
favori
like
share
halı_7_47 Tarih: 10.04.2012 17:38
vbncbfbf