Türkiyeyi sevinçten ağlatan ezan

Tam 55 yıl önce okunan bir ezan için halk sokaklara döküldü. Gözler minarelere çevrildi. Ve ilk 'Allahuekber' nidasıyla birlikte ülkeyi bir gözyaşı seli kapladı...

Tarihçi yazar Doç. Osman Özsoy o günün hikayesini bakın nasıl anlatıyor:

Türkiyeyi ağlatan ezanlar ...

Tam 55 yıl önce bugün yani 16 Haziran 1950 de 1933 yılından beri Türkçe olarak okutulan ezanın Arapça orijinal haliyle okunabilmesine imkan sağlayan kanun Mecliste kabul edildi.

Meclisin aldığı karar radyolardan ilan edilince Türkiyenin dört bir yanında halk sevinçten sokaklara döküldü. Tüm gözler minarelere çevrildi ve ilk ezan sesi beklenmeye başlandı. Halk sevinçten çılgına döndü. Gözyaşları tüm Türkiyede sel olup aktı.

O gün ne olduğunu ayrıntılı anlatacağım. Ama önce o günlere nasıl gelindiğine bir bakalım.

Diyanet İşleri Başkanlığı 18 Temmuz 1932 tarih ve 636 sayılı genelge ile ezan ve kametin birkaç ay içinde Türkçe okunacağını bildirdi.

İşte o Türkçe ezan ...

Aralarında Hafız Burhan Sadettin Kaynak Hafız Nuri gibi isimlerin bulunduğu komisyonun çevirisini yaptığı "Türkçe ezan" metni şöyleydi:

Allah uludur Allah uludur

Şüphesiz bilirim bildiririm

Allahdan başka yoktur tapacak.

Şüphesiz bilirim bildiririm

Allahın elçisidir Muhammed.

Haydin namaza haydin namaza

Haydin felâha haydin felâha

Allah uludur Allah uludur

Allahdan başka yoktur tapacak.

Ezanın Türkçeye çevrilmeyen tek kelimesi "felâh" oldu. Sebebi halkın felah kelimesinin kurtuluş anlamına geldiğini bilmemesini sağlamak ve haydin kurtuluşa mânâsına gelecek bir çağrıda bulunmamaktı.

Yasanın 17 Haziran 1950 tarihli resmi gazetede yayınlandığı gün aynı zamanda Ramazan ayının da ilk günüydü. Bu durum halktaki duygu yoğunluğunu daha da artırdı.

O gün Türkiyenin dört bir yanında yaşananlar başlı başına ansiklopedik bir kitap olur. O gün Türkiyenin dört bir yanında cami sayısınca bir sevinç yumağı insan sayısınca mutluluktan ağlayan bir yürek vardı.

Fethullah Gülen o günleri anlatırken şunları söyler: Ben o zaman Erzurum'daydım. Ekin mevsimiydi. 1950'nin Ramazan ayı idi. Vakit ikindi vaktiydi. İnsanlar kurbanlıkları hazırladı. Müezzin efendi minareye çıktı. Müezzin "Allahü Ekber" deyince öyle bir bağırıştılar ki millet sevincinden hıçkırıklara boğuldu. Ardından kurbanlar kesildi.

Antalya Aksekili işadamı Ali Katırcıoğlu; Bir cuma günü idi ikindi kılıyordum ilan ettiler bugün ezan okunacak' diye. Herkes sokaklara döküldü. O cuma günü Allahü Ekber Allahü Ekber diye duyduğum o ilk ezanı asla unutamıyorum. Demokratikleşme dediniz de benim için en büyük demokratikleşme işte o ezandır" der.

O gün İstanbulda neler olduğunu aynı günlerde Eyüpte asker olan babamdan dinlemiştim. Ezanın orijinal haliyle okunacağını haber alan İstanbulluların Eyüp Camii avlusunu doldurduğunu ve herkesin ezanı dinlemek için gözlerini minareye diktiğini söylemişti. Minareden Allahü Ekber Allahü Ekber sesleri yükselmeye başladığı andan itibaren insanların sevinçten kendilerini yerlere attığını ezanların bitişini müteakip de kurbanların kesildiğini söylemişti.

O gün Erzurumun bir başka yerinde yaşananları Mehmet Kırkıncı şöyle anlatılır: "Erzurum halkı ikindi vaktinden itibaren ezanın aslıyla okunacağını haber aldı. Bütün halk sokaklara döküldü. Bir bayram havası yaşanıyordu. Herkes kurban keseceği ne varsa alıp Tebriz Kapı mevkiinden Lâlâ Paşa Camii'ne kadar dizildi. Minarelerden Ezan-ı Muhammedi okunmaya başladığı an herkes sonsuz bir sevince gark oldu. Müftü Solakzade Sadık Efendi 'Ya Rabbi! Ölmeden önce bize bu günleri gösterdin diye hıçkırıklar halinde ağlamaya başladı...

Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 3683
favori
like
share
horrabin Tarih: 14.07.2013 15:07
[QUOTE=ZELAL;5033612]
Kur'an-ı Kerimde Elif lam mim diye başlar ikinci sure bakara suresi yani ben bunun da anlamı çok merak ediyorum hani türkçeye çevirelemeyen ya da Ya sin ayetini merak ediyorum ve bunun gibi bir çok ayet var ..

hurufu mukatta harfleride denir...YARADAN muhakkakki kitabına kendi mukaddes adını şifrelemiştir..bu matematiksel şifrelemeyi huruf-u mukatta koordinat olarak aratırsanız grafik gösterimini nette bulabilirsiniz...
gamLı Tarih: 14.07.2013 01:01
Ellerinden gelse biran bile tereddüt etmez ,Aynı gâvurluğu yeniden yaparlar..
İslama ,Müslümana zulümde Yunan la yarışanlar, "memleketi biz kurtardık" ayaklarında hâlâ..

Siz bu Memleketi,bu Milleti kurtarmadınız...SATTINIZ
Hem bu dünyada hemde ahirette ,Rezil rüsvâsınız
ZELAL Tarih: 13.07.2013 17:42
Ezanın Türkçeye çevrilmeyen tek kelimesi "felâh" oldu. Sebebi halkın felah kelimesinin kurtuluş anlamına geldiğini bilmemesini sağlamakve haydin kurtuluşa mânâsına gelecek bir çağrıda bulunmamaktı.
ne günlerden geçmiş bu milletimiz Rabbim herkesin gözünü iyice açsın ))
Felah kelimesinin anlamı millet şimdi söke söke öğreniyor
Kur'an-ı Kerimde Elif lam mim diye başlar ikinci sure bakara suresi yani ben bunun da anlamı çok merak ediyorum hani türkçeye çevirelemeyen ya da Ya sin ayetini merak ediyorum ve bunun gibi bir çok ayet var .. deniliyor ki PEygamber Efendimize(s.a.v) şifre verilmiş arapçayı biliyor olsaydık Kur'an-ı kerimi öğrenmemiz yasaklanmamış olsaydı zaten biliyor olurduk ... Rabbim bundan sonra tam manası ile öğrenmeyi nasip eder inşAllah
aloneman09 Tarih: 05.09.2009 09:43
Bir hata idi dönenlerden Allah razı olsun...
efe 44 Tarih: 09.08.2009 18:03
emeğine sağlık, güzel paylaşım olmuş.
refik Tarih: 09.08.2009 17:52
Güzel bir paylaşım ellerine sağlık kardeşim
kyssermit Tarih: 09.08.2009 16:37
Çok güzel bir paylaşım gerçekten emeklerine sağlık ellerin dert görmesin bencede arapça okunması daha doğru
bencede
selenkeskin Tarih: 08.08.2009 13:50
Çok güzel bir paylaşım gerçekten emeklerine sağlık ellerin dert görmesin bencede arapça okunması daha doğru
wolverine Tarih: 08.08.2009 12:38
ezanın arapça okunması çok çok daha mahkul bence.

Bununla ilgi bir film vardı.adamlar radyo da habeleri izliyordu tam esnada yasa kabul edildi,imamda köprü üzerine geçti ve başladı arapça ezan okumaya...
tam esmada halkın sevinci işete ister istemez bizde etkileniyoruz.
çok etkilendin filmde....