Avrupa'nın kuzeybatısındaki iklimin ılıman olmasını sağlayan Atlas Okyanusu'nda akıntı sistemi değişiyor.

İngiliz bilim dergisi Nature'ın son sayısında yayımlanan araştırma, Avrupa kıtası kıyılarındaki ılık su akıntı debisinin, son 50 yılda yüzde 30 azaldığını gösterdi.

Atlas Okyanusu'nun akıntılar sistemi ise 'Gulf stream' sıcak su akıntısıyla iki kolundan oluşuyor.

'Gulf Stream' akıntısı, Meksika körfezinden İngiltere'ye doğru akıyor ve dünyadaki bütün nehir sularının yaklaşık 100 katı bir su kütlesini günde 97 kilometre hızla hareket ettiriyor.

Başta İngiltere'nin batısı olmak üzere bazı alanların hava durumunu etkileyen akıntı, sıcak iklimlerin sıcak sularını Kuzey Atlantik'e doğru sürüklüyor.

Hipotezi doğrular nitelikte sonuçlar

Southampton Üniversitesi Ulusal Oşinografi Merkezi'nden Prof. Harry Bryden, yürüttüğü çalışmada, iklim uzmanlarının hipotezini doğrular nitelikte sonuçlar elde etti ve Atlantik'teki akıntı sisteminin bozulmakta olduğunu belirledi.

Profesör, bu sonuca 'Gulf Stream'ı ve kollarını kesen 25'inci paralel hizasına yerleştirilen alıcılardan gelen verileri değerlendirerek ulaştı.

'Yukarı' çıkan akıntı istikrarını muhafaza eder görünmekle beraber 'aşağı inen' akıntılar kaygılandırıcı bir duruma sahip. Araştırmaya göre, subtropikal bölgede akıntı, rüzgarların etkisiyle okyanusun ara tabakalarında dairesel hareketler oluşturup kalıyor.

Su hacminde yüzde 50 artış

1957 yılından bu yana bu bölgede su hacmi ise yüzde 50 arttı. Kuzeydeki buzullara yakın sular soğuyunca okyanusun derinliklerine çöküyor ve Amerikan kıyıları boyunca uzayan Labrador akıntısı oluşuyor.

Bu akıntının debisi 3- 5 bin metre derinlikte yüzde 50 azaldı. Bilim adamları da Avrupa'ya kadar uzanan Kuzey Atlantik akıntısının 1957 yılında saniyede 20 milyon ton olan debisinin, 2004 yılında 14 milyon tona düştüğünü hesapladı.

Araştırmaya göre, bu akıntının taşıdığı sıcaklık Avrupa'nın karada ve denizde ikliminin ılıman olmasını da sağlıyor. Dolayısıyla, okyanustaki bu dolaşım sisteminin yavaşlaması, iklimin değişmesi sonucunu doğuracak gibi gözüküyor.

Prof. Bryden, son 50 yılda yapılan araştırmaların okyanustaki akıntılarla 25'inci paralelin her iki tarafına sıcaklık transferi yapıldığını gösterdiğini hatırlattı ve Atlantik'teki su çevrimine ilişkin rakamların önceki değerlendirmelerden çok farklı çıkmasının şaşırtıcı olduğunu vurguladı.

Sıcaklıklarda 4 derecelik azalma

Uzmanlara göre, Atlantik'teki çevrimin durması halinde Avrupa'da ortalama sıcaklıklar 4 derece azalacak.

İngiltere Çevre Araştırma Merkezi'nden Meric Srokosz, ''çevrim filmlerdeki gibi pat diye duracak değil... Durması 10 yılı bulabilir. Yeni bir buzul çağından söz etmiyoruz, ama kışlar muhtemelen daha soğuk ve çetin geçecek...'' dedi.

Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 603
favori
like
share