* KALU BELÂ *

Evet, dediler anlamında bir akaid ve Kuranî terim. Bu terkiple Yüce Allahın insanları rubûbiyet ve ulûhiyetini tanık kılarak onlardan buna dair söz almasıyla ilgili olay kastedilir.Bu olayla ilgili olarak Allah Teâlâ şöyle buyurmaktadır
* Rabbin, Âdemoğullarından, onların bellerinden zürriyetlerini almış ve onları kendilerine şahit tutarak Ben sizin Rabbiniz değil miyim? demişti.Evet buna şahidiz, dediler. Kıyamet günü Biz bundan habersizdik demeyesiniz *
Allahın insanlardan bu şekilde söz alması, Arapça telaffuzuyla Kalu belâ şeklinde halk arasında yaygınlaşmıştır.Kurânı Kerimde olay, Yahudilerden Allaha karşı sadece gerçeği söyleyeceklerine dair Tevrat üzerine söz alındığı ifadesinden sonra sözkonusu edilmektedir. Böylece Allahın ulûhiyyet ve rubûbiyetine dair bütün insanlardan söz alınmış olduğu da hatırlatılmış olmaktadır.Allah Teâlânın insanlardan söz almış olması ne anlama gelir? Başka bir ifadeyle olay temsîlî midir, yoksa vakit midir? Gerçekten Allah insanları toplayıp onlarla âyette zikredildiği gibi karşılıklı konuşmuş mudur? Müfessirler bu konuda iki görüş ileri sürmüşlerdir. Halef dediğimiz hicrî üçüncü asırdan sonra gelen âlimler genelde olayın temsîlî olduğunu söylemişlerdir. Söyle ki Bu anlatılanlar temsilîdir. Yoksa, Allah ile ruhlar arasında böyle bir soru ve cevap olayı cereyan etmiş değildir. Ancak noksanlıklardan münezzeh yüce Allah, insanoğluna verdiği akıl ve idrak vasıtasıyla bütün kâinatın rabbı olduğunu, ayrıca birliğine delâlet eden tabiî deliller aracılığıyla yaratıklarına sanki Benim sizin rabbiniz olduğuma ve benden başka ilah bulunmadığına şehadet edin demiş, onlar da hal lisanıyla Evet sen bizim rabbimizsin ve senden başka ilah yoktur, demişlerdir. İnsanların Allah tarafından mükemmel bir şekilde donatılarak bilgi ve marifet sahibi kılınmaları ve böylece Allahı rab olarak bilmeleri, şehâdet ve itiraf anlamındadır. Kurân ve Sünnette, Arapların dil üslûbunda bu şekilde sembolik anlatımlar çoktur. Meselâ Allahın yere hitabı, bir de onların cevap vermelerini anlatan şu âyet de böyledir
* İsteyerek veya istemeyerek varlığa gelin, dedi. İsteyerek geldik dediler *
Bu görüşte olanlar,
* Her doğan çocuk fıtrat üzere doğar, sonra ebeveyni onu yahudileştirir veya hristiyanlaştırır veya mecûsileştirir *
hadisinin de görüşlerini desteklediğini söylerler.Selefin görüşü ise, olayın sembolik değil, hakikat üzere olduğu şeklindedir. Allah, insanların hepsini babalarının sulblerinden çıkarıp onları amellerine göre kümelere ayırdı. Onlara insan suretini, konuşma ve düşünme kabiliyetini verdi. Sonra onlardan söz aldı ve kendilerini buna şahit tutarak ki bazı görüşlere göre şahit tutulanlar meleklerdir Ben sizin rabbiniz değil miyim? diye sordu. Onlar da Evet sen bizim rabbimizsin dediler. Sonra Allah Hesap gününde bizim bilgimiz yoktu diyerek mazeret ileri sürmeyesiniz diye yerleri, gökleri ve babanız Ademi bu konuda şahitlik etmeğe çağırıyorum. Benden başka ibadete layık birinin bulunmadığını iyice belleyin. Bana herhangi bir şeyi ortak koşmayın. Verdiğiniz bu sözü size hatırlatacak peygamber ve kitap göndereceğim dedi. Buna bütün insanlar Şehadet ederiz ki, rabbimiz ve ilâhımız sadece sensin, senden başka rab ve ilah yoktur diye cevap verdiler.Allah, insanlardan bu ahdi aldıktan sonra onları yok etti.Bazıları, ki halk arasında da yaygın olan budur insanların Allaha bu şekilde söz vermelerinin ruhlar âleminde gerçekleştiğini söylerler. Alimler, olayın ne zaman meydana geldiği konusunda da ihtilaf etmişlerdir. Ancak temsilî olduğunu söylemeyenlerin tamamı, bu olayın Hz. Âdem hayattayken meydana geldiği konusunda ittifak etmişlerdir.Müşriklerin çocuklarının, büluğ çağına ulaşmadan ölmeleri durumunda Cennete gireceklerini söyleyenler, Kalu belâ âyetini delil göstermişlerdir. Çünkü çocuklar, büluğ çağına erinceye kadar, geçmişte Allaha verdikleri ahid üzerinedirler Ancak büluğ çağından sonra, bu ahdin artık bir etkisi kalmamaktadır.

Kaynak :
* İslam Ansiklopedisi
* Kurtubî, a.g.e., VII, 317
* Arâf, 7/172
* Fussilet, 41/11
* Buhârî, Cenâiz, 92
* Ebû Dâvud, Sünnet, 17
* Camili AhkâmilKurân VII, 314

Etiketler:
Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 939
favori
like
share
elma kurdu Tarih: 29.12.2007 01:22
allah razı olsun
matrakSsS Tarih: 12.05.2007 08:49
Allah razı olsun
konan_1997 Tarih: 02.04.2007 14:43
sağol
aloneman09 Tarih: 30.03.2007 12:05
Allah razı olsun, Paylaştığın için teşekkürler...