RADYASYON VE RADYOAKTIVITE NEDIR?

Radyasyon, dalga, parçacık veya foton olarak adlandırılan enerji paketleri ile yayılan enerjidir. Radyasyon, daima doğada var olan ve birlikte yasadığımız bir olgudur. Radyo ve televizyon iletişimini olanaklı kılan radyodalgalari; tibta, endüstride kullanılan x-ısınları; güneş ışınları; günlük hayatımızda alışkın olduğumuz radyasyon çeşitleridir. Radyasyon genellikle bir atomun çekirdeğinde baslar. Atomları da, proton ve nötronların oluşturduğu bir çekirdek ve bu çekirdeğin etrafında dönen elektronlar oluşturur. Ağır elementler (çekirdeğinde 83 den fazla proton barındıranlar), kararsız oldukları için daha küçük atomlara dönüşürler. Bu parçalanma sırasında, çekirdekten parçacıklar ve enerji dalgaları ortaya çıkar. Bu yolla enerji veren elementlere radyoaktif elementler adi verilir. Radyoaktif elementler temel olarak Alfa, Beta ve Gama olmak üzere, 3 ana tip enerji saliniminda bulunurlar. Alfa radyasyonu, (+) yüklü parçacıklardan oluşur ve bir kâğıt parçası tarafından durdurulabilir. Beta radyasyonu, elektronlardan oluşur. İnce bir alüminyum levha bu elektronları durdurmak için yeterlidir. Gama radyasyonu ise ışık hızında hareket eden enerji dalgalarından oluşmaktadır. Alfa, Beta ve Gama radyasyonu ayni zamanda iyonlaştırıcı radyasyon olarak da adlandırılırlar. Bir başka deyişle, diğer atomların elektronlarını ayıracak yeterli enerjiye sahiptirler. Bu tür radyasyonlara maruz kalma süresine, radyasyonun şiddetine ve maruz kalınan vücut bölgesine bağlı olarak, hücreyi parçalayabilir, zarar verebilir veya herhangi zararlı bir etkisi olmadan geçip gidebilirler. İyonlaştırıcı radyasyonun insanlar üzerindeki etkisi Rem veya Sievert birimiyle ölçülmektedir. Ancak son yıllarda Rem yerine Sievert (Sv) kullanılması standart hale gelmiştir. (100 Rem = 1 Sv).

ILK NÜKLEER GÜCÜ KIM KESFETTI?

1905 yilinda Einstein meshur E=mc2 formülü ile fisyon sonucu açiga çikabilecek enerji konusunda öngörüde bulunmustu. Daha sonra 1930 yilinda bu öngörü deneysel olarak Otto Hahn, Lise Meitner ve digerleri tarafindan dogrulandi. Dünyanin ilk insan yapisi nükleer reaktörü 1942 yilinda Enrico Fermi’nin yürüttügü bir proje sonucunda Amerika Birlesik Devletleri’nin Chicago, Illinois kentinde kuruldu. Ancak, dünyadaki ilk nükleer reaktörün ortaya çikisi milyonlarca yil öncesine dayanmaktadir. Afrika’da Oklo, Gabon’daki bir uranyum madeninde, yeralti sularinin da maden içinde bulunmasi nedeniyle dogal bir nükleer reaktör olustugu ve binlerce yil isi ürettigi son yillarda ortaya çikarilmistir. Her iki reaktör de fisyonu kullanarak isi üretmis fakat hiçbiri elektrik üretmemistir. Elektrik üreten ilk ticari nükleer güç sanrali Shippingport, Pennsylvania’da (ABD) kurulmus ve 1957’de isletmeye girmistir. Fisyon kullanilarak üretilen ilk elektrik ise, Aralik 1951’de Arco, Idaho’daki Deneysel Üretken Reaktöründe elde edilmistir

Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 722
favori
like
share