YABANCILARIN TÜRKİYE’DE GAYRIMENKUL SATIN ALMASI

Türkiye, AB ile imzalanan üyelik anlaşmasında sermayenin serbest dolaşımı başlığı altında diğer AB ülkelerinde olduğu gibi yabancılara taşınmaz satışının kolaylaştırılacağını taahhüt etmişti. Türkiye, 19 Temmuz 2003’de çıkardığı 4916 sayılı Yasa ile taahhüdünü gerçekleştirmişti.

Yabancıların Türkiye’de taşınmaz mal edinmelerini kolaylaştıran 4916 sayılı Yasa, çok olumlu sonuçlar vermesine karşın, birbuçuk yıl sonra Mart 2005 te Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildi. Daha sonra 29.12.2005 tarihinde çıkarılan 5444 sayılı Kanun ile sorun çözüldü.

Yabancıların Türkiye’de mülk edinmesini sağlayan genel kuralları şu şekilde özetleyebiliriz.

Tapu Kanunun 35. Maddesine göre, yabancıların Türkiye’de taşınmaz mal edinmeleri öncelikle karşılıklılık ilkesine tabi tutulmuştur.

Karşılıklılık ilkesi, en azından iki devlet arasında uygulanan ve ülkelerin birbirlerinin vatandaşlarına karşılıklı olarak aynı mahiyetteki hakları tanımalarını ifade eden bir prensiptir. Karşılılık ilkesinin varlığı için kanuni düzenlemelerin yanında fiili uygulamalarında önem taşımaktadır. Buna göre; gerçek kişinin Türkiye’de taşınmaz edinebilmesi için bir Türk vatandaşının da o yabancı ülkede kanunen ve fiilen taşınmaz elde etme hakkının bulunması gerekmektedir.

Karşılılık ilkesinin aşağıdaki üç durumda istisnaları bulunmaktadır:
-Vatansızlar karşılılık ilkesinden yararlanamamaktadırlar.
-“Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme” uyarınca, mülteciler sığındıkları ülkede 3 yıl ikamet edip bunu resmi belge ile kanıtlamaları halinde karşılıklılık şartından muaf olabilmektedirler.

-2634 sayılı Turizm Teşvik Kanununa göre, Türkiye’de turizm amaçlı yatırım yapmak isteyen yabancılar, karşılıklılık koşulundan ve yabancılar için getirilen kanuni kısıtlamalara tabi olmadan turizm bölge ve merkezlerinde taşınmaz mal edinebilmektedirler.

Yabancı gerçek kişiler işyeri ve mesken olarak kullanılmak üzere uygulama imar planında ayrılan gayrımenkulleri satın alabilirler. Yabancı ülkelerde kurulmuş şirketlerin alacakları gayrımenkuller için ise özel bir kanun gereklidir.

Ayrıca, yabancıların taşınmaz elde etmelerine ilişkin, diğer kanunlarımızda yine bazı kısıtlayıcı hükümler bulunmaktadır:
- 2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanununa göre; askeri yasak bölgeler ve güvenlik bölgelerindeki taşınmaz malların yabancı tüzel veya gerçek kişilere satılması, devredilmesi veya kiralanması yasaktır.
- 2644 sayılı Tapu Kanunun 35. Maddesine göre; yabancıların Türkiye’de 2,5 hektardan fazla taşınmaz mal elde edinemeyeceği, bu miktardan fazlasına (30 hektara kadar) ancak bakanlar Kurulu kararı ile sahip olabileceği, fakat kanuni mirasın bunun haricinde olduğu belirtilmiştir.

Daha önce istisnalardan biri olan 422 sayılı Köy Kanunun 87. Maddesinin değiştirilmiş yeni durumuna göre ise; artık yabancıların köy sınırları içinde mal edinmeleri mümkün hale getirilmiştir.

Beğeniler: 1
Favoriler: 1
İzlenmeler: 4281
favori
like
share