ANESTEZİ DERİNLİĞİ VE MİNİMUM ALVEOLAR KONSANTRASYON

Minimum alveoler konsantrasyon (MAC) : 1 atmosfer basınç altında ağrılı bir stimulusa karşı oluşan cevabı, hayvanların veya insanların % 50 sinde ortadan kaldırmak için gerekli olan minumum alveoler anestetik gaz konsantrasyonunun oluşturduğu alveolar (end-tidal) anestetik parsiyel basıncıdır. İnspire edilen anestetik konsantrasyonu ile alveoler konsantrasyon eşit olduğunda anestetiğin alveoler parsiyel basıncının ölçümü MAC'u gösterir. Bu durumda alveoler ve beyin parsiyel basınçları da aynı düzeyde olmalıdır.
MAC anestetiğin etki yerindeki anestetik aktivitesini yansıtır. MAC; 1 atmosferdeki alveoler anestetik parsiyel basıncın % 'si olarak ifade edilir. MAC, denge halindeki anestetiğin etki yerindeki (beyin) parsiyel basıncını gösterir, anestetik konsantrasyonunu göstermez. MAC, ajanın anestetik potansiyelinin göstergesi olarak kabul edilir.
MAC 'U DÜŞÜREN FAKTÖRLER (ANESTETİK GEREKSİNİMİNİ AZALTAN FAKTÖRLER)

Hipoksi : İnsanda PaO2'nın, bilincin korunabildiği en alt sınırı 25 - 35 mmHg dır. Ciddi hipoksinin neden olduğu narkozun mekanizması bilinmemektedir.
Anemi : Hipoksinin MAC üzerindeki etkisi hem PaO2 daki hemde Oksijen kontentindeki düşme ile ilgilidir.
Hipotansiyon : Hipotansiyon anestetik gereksinimini azaltır.
Hipotermi : Hipotermi MAC'u lineer bir şekilde düşürür. Gerçek düşüş anestetikler arasındaki lipid eriyebilirliği veya ısıyla lipid eriyebilirliğinde oluşan değişikliklere göre farklıdır. Örneğin ısının 37'den 27'ye düşmesi halinde halothan, isofloran ve methoksifloranın MAC'u % 50 düşerken, aynı ısı değişikliğinde siklopropanın MAC'u ancak % 20 düşer.
Kalsiyum : Halothan ve Siklopropanın kedilerdeki anestetik potansiyel değişiklikleri direkt olarak beyin omurilik sıvısındaki (BOS) kalsiyum iyon konsantrasyonuna bağlıdır. BOS'daki çok yüksek kalsiyum iyon konsantrasyonu genel anesteziye benzer bir durum oluşturur.
Narkotikler : Narkotikler anestetik gereksinimi azaltırlar.
Naloksan : Naloksanın narkotikler dışında, hem azotprotoksitin oluşturduğu analjeziyi hem de halothan, enfluran, siklopropan ve barbitüratların oluşturduğu anesteziyi antagonize ettiği ileri sürülmüştür.
Ketamin : İntramusküler (İM) enjeksiyonu farelerde MAC'u düşürür.
Sedatif ve trankilizanlar : Tüm nonnarkotik ajanlar anestetik gereksinimi azaltırlar.
Diğer inhalasyon ajanları : İnhalasyon ajanlarının kombinasyonları kümülatif ve genellikle additif etkilidir. Bazı kombinasyonlar sinerjik etkili iken bazısı antagonist etki oluşturur. % 70 N2O halothanın MAC'unu % 60 düşürür.
Kolinesteraz inhibitörleri : Neostigmin ve Fizostigmin doza bağlı olarak anestetik gereksinimi azaltırlar.
Lokal anestetikler : Genel anesteziye destek olarak lokal anesteziklerin sistemik uygulaması bilinen bir yöntemdir. Lokal anesteziklere bağlı anestetik gereksinimdeki azalma, spinal kord nöronlarında nosiseptif impulsların blokajı sonucu oluşur. SSS'de katekolamin salınımının artması anestetik gereksinimi de artırır. Kokain halothanın MAC'unu artırır, çünkü kokain SSS'de katekolaminin geri alınımını inhibe eder ancak, ekstraselüler katekolamin konsantrasyonunu artırır.
Gebelik : Progesteron anestetik aktivite gösterir. Gebelik MAC'u düşürür ve anestetik gereksinimini azaltır.
Transkutaneal elektriksel sinir stimülasyonu (TENS) : Tek başına N2O ile karşılaştırıldığında TENS + N2O'in analjezik potansiyeli % 40 artar. Stimulusu takiben oluşan analjezi uzun sürer.
Klonidin : Klonidin hayvanlarda morfinden 10 kez daha fazla potent bir santral analjeziktir. Naloksan tarafından antagonize edilemez. Akut kullanımı derin bir sedasyon oluşturur ve anestetik gereksinimini azaltır.
Kas gevşeticiler
MAC'U ARTIRAN FAKTÖRLER (ANESTETİK GEREKSİNİMİNİ ARTIRAN FAKTÖRLER)

Genç yaş : Yaşla birlikte anestetik gereksinimi azalır. Yaşla paralel olarak gelişen anestetik gereksinimindeki bu azalma bir çok fizyolojik değişkenle de beraber seyreder; serebral kan akımı, serebral oksijen tüketimi ve nöron yoğunluğu gibi. Çocuklarda anestetik gereksinimi ve anestezi oluşturmak için gerekli olan kan seviyesi erişkinden daha fazladır.
Hipertermi
Alkol : Kronik alkol alışkanlğı olanlar daha yüksek dozda inhalasyon ajanına gereksinim gösterirler. Alkolün akut kullanımı ise anestetik gereksinimini azaltır.
Hipertansiyon : Anestetik gereksinimi, ancak santral katekolaminlerin salınımına bağlı olarak artar. Efhedrin ve mefentermin noradrenalinin santral salınımına neden olur. Diğer taraftan metaraminol, fenilefrin, metoksamin, noradrenalin ve adrenalin yalnızca periferik bir salınıma ve yalnızca periferik bir etkiye neden olur. Tüm bunlardan çıkarılacak sonuç, efedrin ve mefenterminin neden olduğu arteriyel hipertansiyon MAC 'u artırırken, diğer vazopressör ve inotrop ajanlar MAC 'u etkilemez.
ÖZET

İlk anestetiklerin keşfinden beri anesteziğin etkinliğinin ve anestezi seviyesinin değerlendirilmesine gerek duyulmuştur. İlk önceleri inspire edilen anestetik konsantrasyonu veya arteriyel ve venöz kandaki anestetik konsantrasyonları ölçülürken, bu gün MAC ile alveoler (End-tidal) anestetik parsiyel basıncı ölçülmektedir.
MAC denge halindeki anestetiğin etki yerindeki (beyin) parsiyel basıncını yansıtır. MAC anestetik potansiyelin primer göstergesi olarak kabul edilir.
MAC (END-TİDAL) ALVEOLER ANESTETİK PARSİYEL BASINÇLARI


ETER : 1,92
HALOTHAN : 0,73 - 0,77
ENFLURAN : 1,68
İSOFLURAN : 1,15
N2O : 105 İNHALASYON AJANLARI NASIL ETKİ EDER ?

İnhalasyon anestetikleri SSS'nin bir çok bölgesinde sinirsel iletimi keser. Bu ajanlar hem inhibitör etkileri artırır hem de eksitatör iletimi sinaptik bölgeler

Beğeniler: 0
Favoriler: 0
İzlenmeler: 4460
favori
like
share