çay ve sağlık

Özellikle Türk insanı için sabah kahvaltılarının vazgeçilmezi çayın aslında bilmediğimiz bir çok özelliği var Sütsüz ve şekersiz alındığı sürece kalorisi olmayan çay, vücudun su dengesinin korur, kahveden çok daha canlandırıcı ve tazeleyicidir




ÇAYIN KİMYASI

Camelia Sinensis bitkisinin yaprakları, çaya kendine has koku ve tadını veren birçok kimyasal madde, amino asitler, karbonhidratlar, mineral iyonları, kafein ve polifenolik bileşimler içerir Ayrıca % 75-80 oranında su içerirler; ki bu oran işleme sürecinin ilk soldurma aşamalarında % 60-70’e düşer

“Oolong” ve “siyah çay” işlemenin mayalanma (veya oksitlenme) aşamasında, polifenolik flavanoller (veya katekinler) havadaki oksijenle oksitlenerek o benzersiz tad ve rengi oluştururlar Kavurma (veya kurutma) işlemi, oksidasyona neden olan enzimi etkisiz kılar ve hatta içinde bulunan su oranını % 3’e düşürür

Siyah çayın kokusu çok karmaşıktır Bugüne kadar hidrokarbonlar, alkoller ve asitler olmak üzere 550’den fazla kimyasal madde tespit edilmiştir Bunların çoğu işleme sırasında oluşur ve kimyasal madde kendi önemli özelliklerini ekkeleyerek, çayı içenin koku alma duyusuyla çayın tadına katkıda bulunur Ancak tad, esas olarak çeşitli (çok yaygın ama hatalı olarak tanen diye bilinen) polifenolik bileşimlerin kafeinle değişime uğraması sonucu ortaya çıkar
Kafein, çayın en önemli bileşenlerinden biridir Hafif bir uyarıcı olarak hareket eder ve midedeki sindirim sağlayan suların faaliyetini artırır Her tip çay -yeşil, Oolong, siyah- farklı miktarlarda kafein içerir

Yeşil çayda Oolong’dakinden daha az kafein vardır

Oolong’daki kafein ise siyah çaydakinden daha azdır Genel olarak ortalama bir fincan çay 8,36 mg, Oolong çayı 12,55 mg ve siyah çay 25-110 mg kafein içerirken, ortalama bir fincan kahve 60-120 mg kafein içerir Dolayısıyla kafein alımı konusunda endişelenenler yeşil çay veya Oolong çayı gibi açık renkli, hafif demli çaylar tercih etmelidirler Önemli başka bir nokta da, kahvedeki kafeinin vücut tarafından çok çabuk emilmesidir

Buna bağlı olarak kahve uyarıcı etkisiyle kan dolaşımını ve kadiyovasküler faaliyeti hemen artırır Oysa çaydaki poliflavanoller emilme hızını yavaşlatır Kafeinin etkileri daha yavaş hissedilirken vücutta kalma süresi daha uzun olduğu için çay, kahveden çok daha canlandırıcı ve tazeleyici bir içecektir



ÇAY VE SAĞLIK

Keşfedildiğinden bu yana çayın, sağlığa yararlı birçok yönü olduğu düşünülmüştür ve modern araştırmalar da yüzyıllar boyu ileri sürülenlerin doğru olduğunu göstermektedir
Çayın en önemli özelliği tamamen doğal bir ürün olması, kokulu çaylardaki çiçek, meyve veya baharatlar hariç hiçbir yapay renklendirici, koruyucu ve kokulandırıcı içermemesidir Ayrıca sütsüz ve şekersiz alındığı sürece kalorisi yoktur ve vücudun su dengesinin korunmasında önemli bir rol oynar

Çay doğal olarak florür içerdiği için, diş minesini kuvvetlendirir ve ağızdaki bakterileri kontrol altında tutarak plak oluşumunu azaltır, diş eti hastalıklarına karşı koruma oluşturur Yapılan araştırmalar, hem yeşil hem de siyah çayların tüketilmesinin kanser riskini -özellikle akciğer, bağırsak ve cilt kanseri- azaltabileceğini göstermektedir

Siyah çayın bileşenlerinin antioksidan etkisinin olabileceği, kanser yapıcı hücrelerin oluşmasını engelleyebileceği düşünülmektedir Geçtiğimiz yıllarda yapılan çeşitil araştırmalar çayın kalp hastalıkları, felç ve tromboza karşı olası etkilerini göstermektedir Çaydaki kafeinin kalp ve dolaşım sistemi için hafif bir uyarıcı olabileceği ve böylece arteoskleroz (damar sertliği) olasılığını azaltabileceği düşünülmektedir Ayrıca çaydaki polifenollerin, kolekstrolün damarlar tarafından emilmesini ve kan pıhtılarının oluşmasını engellediğine de inanılmaktadır

Çaydaki kafein, konsantrasyonu artırabilir, tat ve koku alma duyularını güçlendirebilir Çayın hazım sağlayan sıvıları, böbrekler ve karaciğer de dahil olmak üzere metabolizmayı uyarır Böylece toksinlerin ve diğer istenmeyen maddelerin vücuttan atılmasına yardımcı olur

Çayın Faydaları Yararları

ÇAY: En eski ve en yaygın içeceklerden biri olan çay potasyum ve magnezyum gibi minerallerin yanı sıra A ve B vitamini açısından da oldukça zengindir

Çayın Faydaları: Çay uyarıcı etkisi ile vücuda zindelik verir Yorgunluğu giderir Zihni uyarır ve konsantrasyonu kolaylaştırır İdrar söktürücüdür İshali keser İltihaplanmayı önler Kalp ve damar hastalıkları ile kansere karşı koruyucudur Kalp krizi riskini azaltır Kılcal damarları kuvvetlendirir Sindirimi kolaylaştırır

Çay Nasıl Kullanılır? Çay severek tüketilen bir içecek olmasının yanında cilt bakımı için de kullanılabilir Çay cildi sıkılaştırır ve güneşin zararlı ışınlarından korur Soğuk çay ile gözlere pansuman yapılırsa gözü dinlendirir ve gözaltındaki şişlikleri indirir Banyodan sonra saçlar çay suyu ile durulanırsa saçları parlatır Çayın bütün bu yararlarının yanında fazla tüketilmesi tavsiye edilmez Az miktardaki çay sindirimi kolaylaştırmaya yardımcı olurken fazla miktarda çay içmek sindirim sisteminin aşırı uyarılmasına sebep olabileceğinden rahatsızlık verebilir Ayrıca, çay fazla içildiğinde çarpıntı ve uykusuzluk da yapabilir

Beğeniler: 1
Favoriler: 0
İzlenmeler: 1245
favori
like
share