Dedektörün Bilime Yararı
Son güncelleme:
-
Dedektörün Bilime Yararı - Dedektör ve Bilim - Dedektörün Bilime Faydası
METAL DEDEKTÖR YÜKSEK BAŞARI VE SADE İMALAT
Define arayıcılığının çok hızlı bir tempo ile meraklıları tarafından gelişmesinin sorunlarından biri ekonomik olan metal dedektörlerin bilindiği gibi SABİT BOZULMAZ ve KARARLI olmalarıdır.Aynı zamanda hassaslıkları kifayetsizdir. Buna karşılık iyi kaliteli olanların da çok pahalı olmasıdır. İş bu yazımızda tarif edilen model hem yüksek derecede SABİT, HASSAS ve inşasında amatörler için hiçbir sorun teşkil etmez. Görünüşü profesyonel olmakla beraber çalışmasıda öyledir. Bu alet bir çok yüksek fiyatlılardan daha üstün sonuç vermektedir.
Bizim en çok aranılan projelerimizin başında Metal dedektör şemaları gelmektedir. Bu konuda şimdiye kadar hiçbir makale yazmamış olmamızın nedeni ise iyi bir dedektörün inşasının ( sadece bir şey keşfeden dedektör değil) çok zor bir iş teşkil etmesidir. Bu sorunların başında ise sabitliktir. Bu da bir çok unsurlara tabidir. Sabit bir debre dizaynı oluşturabilmek çok gayret ister. Bu iş sanıldığından zordur. Şayet maliyet nazarı dikkate alınacak olursa Araştırma kafasının dizaynı ve inşası yüksek bir başarı elde edilmesinde korkunç derecede engelleme teşkil eden bir iştir. Bununla beraber bu işe kendini adamış olan Amatörlerin başaramayacağı iş de değildir.
Öte yandan Araştırıcı KAFA SAĞLAM VE İCAP EDEN KRITİK USULÜN UYGULANMASI nedeniyle SABİT kalabilmesidir. Başka değimle kafa biraz çarpılınca başarılarına müptela olmamalıdır insanlar gibi. Hatta su geçirmezlik ve ısı derecelerinin tahavülleri (değişme-dönüşme) güçlükleri bile diğerleri yetmiyormuş gibi sorunları doğurmaktadır.
Asıl devreye ne demeliyiz Elektronik cihazlarla metal keşfetmenin Tabiatıyla bir çok şekilleri vardır yani metodları ancak başarıda en önde gelen faktör sabitliktir MİKRO PROSESORLAR uygulayarak bir devre yapılabilir ve iyi çalışan buna benzerleri meydana getirilebilir hatta harikalar oluşturulabilir. Ancak bunların masraflarını karşılayabilmek için bir hafta süre ile 200 mark sarfetmeyi göze almak ister.
Şimdilik güçlükler aşılmaz gibi görünmektedir sizde bize bu işi nasıl başaracağımızı sorabilirsiniz Her halde biraz zamanınızı almıştır sonuçlar beklenmesine değmiştir ELEKTOR METAL DEDEKTÖR ÇOK İYİ ÇALIŞMAKTADIR ZİRA en korkunç engel ARAŞTIRMA KAFASI okuyucu tarafından inşa edilmesi zorunluluğu kalkmıştır. Komple bir cihaz montajı kafa dahil okuyucularımızın emrine amadedir hazır olarak.
Peki bunu nasıl başardınız Bunu anlamak için makaleyi önce çok dikkatli okuyunuz imalat esnasında detaylar (ayrıntılar) çok dikkat ister yüksek başarılı metal dedektör imal etmek için saniye çok açık olmakla beraber bir metal dedektör ile define peşinde koşmak ata binmeye benzer. Bu hususta usta olmak için zamana lüzum var. Bunu bir günde iktisap edebileceğinizi beklemeyiniz.
ALANIN TARANMASI
Metal dedektörlerinin dizaynında değişik metodlar uygulanır bunların tümünün yararları ve mahsurlu tarafları vardır
BFE-(BEAT) Döğücü frekans titretici (oscillator)
Bu üniteler ucuzdur inşaları kolaydır ancak uygulamak yüksek frekans nedeniyle (ekonomik bakımdan) makbul değillerdir.
Bunlar metallere karşı pek hassas değildirler sabitsizlikten çok muzdariptirler ve dahi zemin etkisinden ve muhtelif malzemeleri tefrik edemezler.Bunlar Heterodyne prensibi ile çalışırlar yani 2 frekans çarpıştırırlar ve bu suretle 2 sinyalin farkına ilişkin bir audio sesi elde ederler
Esas marifet Osilatörün araştırma kafasının frekansı sağlayan komponent olarak kullanmasıdır ve onun yakınlarında bir metal cisim yaklaştırmakla-araştırma frekansını arttırması veya azaltmasıdır. Bu suretle audio sesinde değişiklik olacaktır.
TE/IB GÖNDER AL - /ENDÜKSİYON DENGESİ:
İş bu metal dedektörleri BFO tiplerinden çok daha üstündürl;Genel hassaslık bakımından ancak sabitsizlikten zarar görürler. Ve MADENLER ARASINDA AYRIM yapamazlar. Bu tipteki cihazlar kısmi yerleştirmeye ihtiyaç gösterirler kangallarının ve ayar edilmeleri son derece güçtür. Ayrı bir noksanlıkları da kafaya en hafif bir darbe vurulunca yanlış sinyaller vermesidir.
VLF-ÇOK ALÇAK FREKANS:
En fazla pahalı metal detektörleri bu cinstendir Değişik devreler şu etkiyi yapar: (a) Üniteyi metallere karşı hassas kılar
(b) Metaller arasında ayırım yapar
(c) Zemin etkisini konroleder bu suretle ucuz cihazların mahsurlarını ortadan kaldırır.
Ancak uygulanan alçak frekans nedeniyle bu tipler de sabitsizlikten muzdariptirler. Olumsuz tarafları pahalı olmalarıdır kafa montajının ayarlanması güçtür.(zordur)
P1- Seyirme (Pusle) Endüksiyonu
Seyirme endüksiyonu profosyonel ve sınai metal keşfindedir.- Sistemlerinde uygulanır. İyi bir dizayn son derece pahalıya çıkabilir. Yapımı ve çaplanması (kalibrasyonu) ortalama elektronik amatörlerinin başaracağı iş değildir. ELEKTOR metal dedektör-ilerinde tarif edilecek olan- yüksek başarılı VLF modelidir ve SABİTLİK için FAZı kilitleyen HALKA (LOOP) tekniğini kullanır-metaller arasında iyi seçim yapar (ayırım) ve zemin etkisini bertaraf eder. Bu metodla daha elverişli keşik kapsamı (menzili) elde edilir:BFO ve TR/IB ye kıyasla ve sasitsizlikten zarar görmez. Bütün bu (pastanın üstünü krema ile süsleme işlerini başarmak için) devrenin diğer tiplerindekinden daha karışık olacağı açıktır. Bununla beraber devreye bir bakış bazı okuyucuları korkuttukları kadar çetrefil olmadığını gösterecektir ve ayrıca ÇAPLAMA son derece sadedir.
SABİTSİZLİK VE PLL:
Evvelce belirtildiği üzere ucuz metal dedektörlerinin en büyük mahsurları SABİTSİZLİKLERİDİR. Çok yüksek sabitsizlik hallerinde metallerin keşfi o kadar engellenirki dedektörün ayarsızmı veya keşfe hazırmı olduğu kestirilemez. Elektor devreleri neden diğerlerinden daha sabittir. Şekilde sabitleştirilmiş devre diagramı daha fazla kullanılan VLF dizaynıdır.VLF de uygulanan alçak frekans sorunu araştırma kafasındaki kangalın çok fazla çevrilmesi zorunluluğudur.Bunun başka bir etkisi ise devredeki C nin nispeten büyüklüğüdür. İşte devrede sabitsizlik bu noktada oluşur. Zira her kapasitor ısındıkça değer değiştirir bilindiği üzere....
Bir osilatörün ayarlanan devresine kapasitör takılmışsa bu takdirde osilatör frekansı kaymaya meyil olacaktır. (sürüklenmeye)
Bu tip osilatörde sürüklenme dengelenemez ve problem şimdi voltaj değişiklerinden çok etkilenmeye başlar. Şebeke besleyicisinde (bu suretle daha fazla hassaslık elde edilmiş olur) Bu da yetmiyormuş gibi Osilatör oldukça fazla cereyan sarfeder ve bu nedenle aküler çok zorlanmış olur
İş bu noksanlıkların telefisi için Elektör fazını kilitleyen dizayn geliştirilmiştir.Bu suretle Osilatör frekansındaki tüm sürüklenme dengelenmiş olur.Kapasitördeki değerlerin değişmesinden iş bu dizayn biraz daha karışık olmakla beraber ancak şekil 2 deki yardım sayesinde kolayca anlaşılabilmektedir
VCO nın merkez frekansı ilkin Ra, Rb, Rc ve Ca, Cb ile ayarlanmıştır. Buda dört köşe bir dalga hasıl eder. Bu dalga Al Amplifikatörü sayesinde Bir )sine dalgaya) dönüştürülür. Araştırma kafası L1 e beslenir. Bu sinyalin bir kısmı FC Faz Ölçüleyicisi (Comparatörü) nin beslemesine kapasitörle geriden bağlanır-bu suretle Rc ve Ca alçak geçiş filtresi aracılığı ile FC nin verimi VCO nun kontrol beslemesine intikal eder. Bu suretle VCO nun verimi Faz Ölçüleyicisinin diğer beslemesine tersinden katılır.İ bu iki tersine cereyan verme halkaları-sürüklenmeye karşı bağışlık kazandırır ve çok yüksek SABİT OSİLATÖRÜ hasıl eder.
ELEKTOR METAL DEDEKTÖR
Metal dedektörün devresinin çok karışık olduğu söylenmiştir.Bununla beraber Şekil 3 deki diagram devrenin ayrıntılarını siyah olarak göstermektedir.VE HER BİR BLOK AYRI AYRI MÜTELEA EDİLMEK ŞARTI İLE daha kolayca anlaşılacaktır;Şayet her blokun ana devrenin bir kısmını teşkil ettiği akılda tutulacak olursa Şekil 4 de Diagramın II Blokunun -PLL osilatörün tarif olunduğu nedeniyle biz şimdi kilitlenmiş faz halkasının Fark gözeticisine(Diskriminatör) dönebilirsiniz.
Bir fark seçicisi-gözeticisi kullanana arzu etmediği malzemeyi atmasına izin verir-örneğin metal kağıt tabakalarını, devrenin iş bu kısmı tekrar yüksek sabitlikle dizayn edilmiştir. Akılda sabitlik tutularak-ve bu nedenle ikinci bir PLL uygulanır.. Gönderme osilatörü ile alınan sinyal arasındaki Faz ilişkisinin ayarlanması-alınan sinyalin ORANININ çeşnisine bakma olanağını sağlar buda methaldeki beslemesi ile fazla hassas dedektörü bahşeder. Faza hassas dedektör-içeriye alan kafadan beslenen sinyali doğrar keser ve onu filtreledikten sonra DC voltajı verimi Sayaç ile DUYULMA devrelerinde kullanılır.
ELEKTOR Metal dedektörün başka özel bir meziyeti ise otamatik AYAR'ıdır. Kısacası burada bahis konusu prensip bir AYRI mukabil(karşı karşılık) bir voltaj elde etmektir. Buda onu bir (FET opamp) arasından bir kapasitör de toplamakla olur. Sonra bu tertibat Yavaş/Hızlı (İNTEGRATOR) Yani toplayıcı olarak kullanmak amaçtır.İş bu toplanan voltaj seviyesini-faz-a hassas olan DEDEKTÖR'E beslemek suretiyle-PSD'nin Çıkış voltajını-bir şalterin titreşimi ile-sayacı sıfır noktasına döndürmek üzere tekrar ayarlayabiliriz.Bu operasyonun anlamı ise usul ve tarzları değiştirirken veya DEDEKTÖRÜN HASSASLIĞINI değiştirirken artık ayarın EL marifetiyle yapılmasına lüzum kalmadığıdır. ÖLÇME ALETİNİN (meterin) devresi dos doğrudur-açıktır ve içinde akü bataryasının voltaj durumunu denetleyen tertibat vardır-aynı zamanda keşfedilen cisimlerin kabulunu veya ademi-kabulunu isaretler. Bu tertibat.
Blok diagramın minayi kısmı SES safhasıdır-ancak bu cihaz sadece normal bir amplifikatör değildir. Girişte bir KIYICI devre devardır-Bu devre araştırma Osilatörünün Frekansını içine alır ve onu takriben 270 Hz ' e kadar böler.DC Voltajı;FSD'nin verimi SES verimi Amplifikatörünü beslemeden önce-doğranmış olur ve bu suretle ÖNEMLİ: bir metal işareti alınınca bir ses tonu oluşturur.İşte Bu tertibat Metal dedektörünün Esaslı komponent bloklarını teşkil eder. Ve Biz şimdi DEVRENİN daha hassas noktalarının tartışılmasına geçebiliriz.
DEVRE DİAGRAMI
PLL Osilatörünün IC 1 'in etrafında Şekilde belirtilen devre diagramında görülür. Frekansss C3 R12 Bİ komponentleri (parçaları) tarafından ayarlanır. (araştırma kafası) ayrıca C2 ve R10 dahi buna katılır. R10 nun değeri o şekilde seçilirki VCO ilk önce ORTA frekansa getirilir VCO (pin 4) nun kare verimi R7 vasıtasıyle araştırma amplifikatörüne bağlanır. Buda Transistorlar T1.....T4 den teşekkül eder.(Sinüs dalgası=Sine Wave) in bir kısmı C1 ve R11 vasıtasıyla -KOMPARATÖRÜN-ÖLÇÜLEYİCİNİN sinyal giriş ucuna geri beslenir (pin 14) ve burada Pin 3 ve pin 4 deki sinyallerle kıyaslanır. Bunlardan hasıl olan müşterek VERİM-pin 2 de VCO yu ayarlayarak onu REZINANS yarı tınlama frekansına
(ÖNEMLİ) Ayarlanmış olur ve bu suretle SABİT OSİLATÖR Keşfedilmiş olur.Faz tarafından kilitlenen Halka seçicisi (diskcriminatör) nün besleme giriş ucuna pin 4 noktasında bir direnç in sadece değeri değiştirilerek FAZ İLİŞKİLERİ iş bu IC nın Elektron dizisi (Configirasyonu) sayesinde-kolaylıkla ÖNEMLİ: ayarlanabilir.Mevcut (AKTÜEL) Direnç DEĞERİ s1 14 ve 15 tarafından seçilir ve rezistör Şebeke işleri pin11 Pf ES5 ve ES6 nın pin 8 i ne bağlanmış olur. IC2 nin Pin 11 seviyesi ya zemin etkisini SEÇER veya bu tarzı defeder-bunun için CMOS un ES5 ve ES6 şalterleri devreye girer. IC2 SEÇİCİSİ yani(diskriminatörü) nün (Faz tarafından değiştirilen) kare dalga VERİMİ IC4 ve A2 tarafından meydana getirilen Faza hassas olan Dedektör için Giriş noktası sinyalidir.
Araştırma kafası tarafından alınan SİNYAL bir Impedence (görünüş direnmesi) redresörü T12 den geçirilerek sonradan amplifiye edilir.
İş te bu sinyal sonradan IC4 tarafından doğranır ve düzenlenerek bir DC (düz ceryana) voltaj seviyesine opamp 2 tarafından dönüştürülür. Bu kademede yarar değişiklik olur.Potonsiyometre P6 ile A2 nin besleme verimi Araştırma kafasının civarında saklı bulunan herhangi metalden maddenin boyutları ve muhtevasına oranla değişir. Sinyal bu durumda değişken bir şekilde ayarı kontrol eder P7 tarafından sağlanır:Ölçü sayacı bu suretle sıfıra getirilebilir. Her tarz tebdilinden sonra el yordamıyla ayarlama külfeti biraz usandırıcı olabilir ; bu itibarla otamatik bir ayarlama arzu edilir devrede Bunu teminen C18 de bir voltaj seviyesi depolanır. İş bu voltajı A2 besleme verimi ile Voltaj kontrolü A4 ün pozisyonun toplamı veya farkını teşkil eder-IC6 ya oranla-aşağıdaki şekilde otamatik ayarın çalışması sağlanmış olur. ÖNEMLİ: Her iki CMOS şalterleri S3 ve S4 kapatılınca bir A4 verimi 4lük bir (opamp) IC6 giriş noktasına beslenir ve iş bu (opamp) ın hızlı bir Integratör (bütünleyici) gibi çalışmasını sağlar. Mademkionun verimi A2 nin tersine dönmeyen içeriye beslemesi girişine sevkedilir. İş bu opamp ın başlangıç voltaj seviyesi tekrar sağlanır beslemesinde S3 El şalteri muvakkaten tıklanmak suretiyle otamatik ayar kendiliğinden faaliyete geçebilir. Bu hareket CMOS şalterleri ES 3 ve ES4 e rücu ederek Pin 2 deki IC6 da voltaj seviyesi 4 emsalle (faktörle) yükseltecektir. S3 kullanıldığı takdirde aynı zamanda tarz değiştirme şalteri görevinide üstlenir şayet diğer yöne doğru kullanılacak olursa:bu suretle ya zemin etkisini gösterir yahutta tarzı def eder- veya aksi yöne çalışarak.... bu durumda ÖNEMLİ: S3 ün fiilen 3 yönlü bir şalter olduğu anlaşılmaktadır. ŞEKİL 5 ÖN PANEL TANZİMİ VE METAL DEDEKTÖRÜN KONTROL DÜĞMELERİ ŞALTERLERİN VE POTANSİYOMETRELERİN (yani tafazül Ölçeklerinin) DOĞRU BAĞLANMASI ŞARTTIR.İş bu diagram çalıştırma talimatıyla birlikte okunmalıdır.
(flipflop şalterler)Her ne kadar devre diagramında N1...N4 mandallı şalter (flipflop)olarak belirtilmemiş iseler de tarz değişikliği iş bu N1....N4 kapıları tarafından başarılır.(ES6 CMOS ŞALTERLERİ)Flipflop'ların munzam verimleri har iki CMOS ES5 ve ES6 şalterlerini kontrol ederler.
Bir çok okuyucular şimdiye kadar önlerine serilerinden kavranması biraz zor ve sıkıcı bulabilirler ancak kalorinizi ferah tutunuz.Biz artık nerede ise işin sonuna vardık aslında sadece ÖLÇÜ ALETİ METER ve ses kısmının izahları kalmıştır. Meterin iki görevi (foksiyonu) CMOS şalteri AS1 tarafından(ÖNEMLİ) seçilir. Normal olarak bu şlter kapalıdır ve Meter Dedektörün çevresine bağlanmış olur S4 düğmesini bastırarak Akü bataryasının denetimi sağlanınca ES1 açılmış olur ve aynı zamanda T5 veT6 nın nakletmesini sağlar. Meter (sayaç) şimdi akü bataryaları arasından R19/D1 ve R26/D2 ile bağlanmış olacaktır. (ÖNEMLİ) Devrenin arkada kalan kısmı SES (AUDIO) kademesindedir. O biraz özel olmakla beraber iyi iş görür. PLL Osilatör verimi IC3 e beslenir ve oradan 32 vasıtasıyle bölünerek 270 Hz lik bir kare dalga (square wave) oluşur. Normal çalışma tarzlarında bir SES sinyali ancak sayacın ibresi sağa kayarsa (ÖNEMLİ) duyulur. Ve aranılan bir şeyin KEŞFİNİ belirtir. Bu durum A2 nin veriminde bir pozitif voltajın görünmesi ile belli olur ve bu voltaj T8 kanalı ile ve R25 ve D4 vasıtaları ile CMOS şalteri İçinden geçer.
Arzu edilmeyip def edilen keşifler içinde bir ses sinyali kullanılabilir. Bu durum ilk önce dikkati çekmez ancak biraz tecrübelerden sonra Metal Dedektör ile ayrıca faydaları görülebilir. Şayet S2 ŞALTERİ devreden çekilirse o zaman A3 ün verimi R55/D5 ve tekrar ES2 den geçmesine müsaade edilmiş olur verim kademesine ulaşmasına.
SES amplifikatörü ise Transistorlardan teşekkül eder T8 T10 ve T11 den: bnlar seviye değiştirici olarak çalışırlar.
İNŞAAT:
Okuyucu şimdi ELKTOR metal dedektörün profosyonel bir görüntüsü olmasından-hatta ziyadesiyle-süphe edemeyecektir. Ve hiçbir suretle diğerleri gibi vidalardan, voltajlardan ve gayet ince- ve piyasadakilerden olmadığını anlayacaktır:bu tiplerde görüldüğü üzere..... İyi haberimiz ise evet sizin metal dedektörünüzün burada görülen fotoğrafı aynı olduğudur. Bundan daha önemlisi ise gerçekten iyi bir metal dedektörün imali için yani araştırma kafası içine kangalların sarılı olarak yarlaştirilmesi problemleri bizim tarafımızdan çözülmüş olmasıdır. Tüm çerçeve ve içindeki komponent montajı su geçirmez Araştırma kafası Okuyucularımıza Crestway Electronics Limited tarafından hazırlanmıştır. Ve bu kafalar elektronik devreleri malzemeleri ile veya onlar olmadan satılmaktadır. Tüm dizayn tam profosyonel standartlar ölçülerindedir. Ve imali tamamlanan metal de perdanlıdır dedektörün piyasadakilerden kat kat iyi sonuçlar almaktadır. O ticari ünütelerden Şayet her hangi bir okuyucumuz kendi araştırma kafasını imal etmet isterse bu pekala mümkündür. Fakat pratik (ÖNEMLİ)bir iş sayılamaz zira kangalların yerleştirilmesi son derece hassas bir iştir. Ve onların karşılıklı pozisyonları iyi bir dedektörle-bir hiç dedektörün farkını teşkil eder. Bununla beraber. İlgililer için diyelim kafa iki adet 10'lik kalgaldan oluşur 80 devir sargısı vardır. Beherinin 29 swg'li mineli bakır tel hafifçe yatsılaştırılmıştır. (Bir D şekli alması için) takriben1!le bindirilmiştir. Hassas pozisyon sonra hatalı-sevaplı denemelerle tesbit edilir. (ÖNEMLİ) Elektronik kısmı metal dedektörün hayrat edilecek kadar kolaylıkla inşa edilebilir.Aslında şayet baskılı devre şeması ile hareket edilirse bu iş hiçbir sorun yapmayacaktır.Montajın toplanması alışılan usulde ifa olunur-sonra noktadan noktaya tellemelerle geçilir. (ÖNEMLİ) Özellikle önemli husus devirlerin yönü hakkında potonsiyometrelerin sargılarının sarılmasıdır-bunlar ters sarılmış olabilir. Şayet kangalların sargılarından biri yanlış olarak bulunursa dizinin her iki ucundaki sargılar değiştirilmesiyle (dış-Uçlar) buna çare teşkil edebilir..
Zeminden gelen etkileri def eden tarzda saplı şalter S3 ve otamatik ayar-geçici bir çifte-yönlü şalterdir-ve merkezi pozisyonu biraz yana sapıktır. (bıasu). Bu nedenle istimalinde karışıklığın önlenmesi için-doğru olarak sarılmalıdır.Şalter o şekilde donatılmalıdırki şalter sağa doğru sallandımı, otamatik ayar oluşabilsin. Bu pozisyonda yapılan temas (mutalden sol taraftaki) baskılı devre şemasındaki K ile bağlanmalıdır. Baskılı devre Şemasında: 2 nokta işaretlidir-9 olarak-bunlar dıştan birbirine bağlanmalıdır. Şayet stereo kafa kulaklıkları kullanılıyorsa MONO ya dönüştürülmelidir. Sol ve sağ uçları birbirleri ile birleştirilerek-Müşterek tel değil.) Akü bataryalarını bağlamadan önce tüm tellerin doğru olarak bağlantıları denetlenmelidir.
AYARLAMA-ÇAPLAMA (CALIBRATION)
Herhangi bir elektronik cihaz -ayarı kadar iş görür ve makbul olur-bu nedenle iş bu
önceden ayarlı Potonsiyometreler P1 P2 ve P3 dikkatle hazırlanmalıdır(ayarları). Bazı okuyucular bu noktada telaşa kapılırlar-ancak biz şimdiden teleşa luzum olmadığını temin edebiliriz. Metal dedektör o suretle hazırlanmıştır ki iş bu ayarlama mutad bir (meter) sayıcı cihazından daha zor olarak ayar istemez-özellikle 1V ve 10V arasındaki seviyelerde işin başında tüm kontrol düğmeleri sağa doğru-saat ibresi yönüne doğru çevrilmelidir. O zaman Ünite (CİHAZ) ŞALTERLENEBİLİR. S1 R2 pozisyona çevrilerek ilk deney veya denetim pozitif besleme rayıdır ve bu iş Ölçü aletini (10VDC ye şalterlenmiş olarak) C9 arasından-bağlamakla olur müspet (pozitif) menfi (negatif) kutuplara dikkat edilerek Okuma 4.7Volt ile 5.3 VOLT ARASINDA OLACAKTIR. Menfi (negatif) bağlantı hattı CIO arasında denetlenebilir-tekrar kutuplara dikkat edilerek ve şayet 4.7V ye5.3 V. Okunursa bağlantılar doğru demektir. Şayet her iki okuma bu sınırların dışında ise besleme regülatöründeki komponentler- derhal kontrolden geçirilmelidir.
Şayet besleme voltajları doğru ise o zaman meter (Ölçü Cihazı) denetim noktaları arasına bağlanabilir (TP, pın 10-IC2 nin) VE O Volt menfi (negatif) kutup arasına. Meter şayet 1V'luk seviye şalterlenirse o takdirde P1'i 0.55 Volt oknacak şekilde ayar ediniz S1 i R3 pozisyonuna şalterleyiniz ve P2'yi de 0.15 Volt OKUNABİLECEK ŞEKİLDE AYARLAYINIZ.Zemin tarzı etkisini denemek için saplı şalteri biraz tıkladıktan sonra P3 şimdi 0.82 volt okununcaya kadar ayarlanmalıdır. Ve işte hepsi bundan ibarettir.(ÖNEMLİ)Kalibrasyon başarılmıştır.
ÇALIŞMA TALİMATI
1
1'İ R3 pozisyona şalterle
2aplı şalter S3'ü sağa bastır ve öyle tutmaya devam et
3es kontrol düğmesini METER (0) gelinceye kadar döndür.
4:Kazanç düğmesini Pozisyon 8'e getir
5:Şimdi Saplı Şalteri serbest bırak (etkisiz kıl)
FOTOĞRAF 2:
Belki de metal dedektörün en önemli parçası budur-Araştırma kafası-bu parça komple olarak komponentleri donatılmış olarak satılır.
6:Hacim kontrolünü ½ yol pozisyonuna ayarla.
7:Önünüzdeki toprak zemini-hafif sağ sol hareketle yürürken süpürünüz ileriye yürürken azami süpürülen toprak 18 inç: 45 santimetre olmalıdır.
8:Bu metodu uygulayarak bir süre pratik yap ve her cins metalden sinyaller almaya çalış.Esaslı usulü kavradığını anlayınca güvenin artacak alete sonra şu hatvelere geçiver
daki önerilere uyarak aleti çalışma dırımına sok ve şu suretle hareket et:
9:saplı şalteri sağa sola çevir ve sapı bırak.
10:Numune işareti def etme düğmesine çevir ve tarzın doğruluğunu kontrol için meter'e doğru bir hareket yap şayet 9'a avdet etmez ise tekrarla.
111'i R2 pozisyona getir ve def etme tarzı kontrol düğmesini ½ yola ayarla
12aplı şalteri sağa döndür (otamatik kontrol)geçici olarak ve sapı bırak.
13:Bu noktada siz ince tabaka gümüş kağıdı v.s. def etmelisiniz.Fakat madeni paraları kabul ederseniz (BAKIR-NİKELDEN) TUNÇ (BRONZ) PİRİNÇ (BRASS)GÜMÜŞ VE ÜMİTLİ OLARAK ALTIN'I
14
ef etme düğmesinin sıfıra doğru döndürülmesi ile def etme durumu azalacaktır ve 10'a doğru çevrilirse def etmeler artacaktır.
15:Yukarıdaki izah olunan işlemleri yerine getirmek için pratik yap alete alışıncaya kadar devam et ve sonra şunları dene:
16:Kaba ayarla R1,R2,R3 pozisyonlar S1 üzerinde şöyle çalışır:
R1-Metalleri azami şekilde red eder def eder.
R2-Ortalama red eder ve en fazla uygulanan pozisyondur.
R3-En az metal def eder red eder başka deyimle ekseri metalleri kabul eder. Gösterir.
17-ZEMİN ETKİSİNİN DENETİMİ:
Bazı cins zeminlerde zemin etkisi denilen durum hasıl olur zira toprakta mineral zerreler vardır.Dedektörü plajlarda kullanırken aynı etkiye rastlanacaktır.Bu acaip fonomen sanki toprağın altında devamlı metaller serpilmiş hissini ve etkisini verir.Zemin etkisini denetlemek için Araştırma kafası zeminden yukarıya doğru kaldırılırken SES verimi içine bir damla damlatılır.Zemin etkisi her cins metal dedektörün nazarı dikkate alması icap eden bir şeydir. Onu izale etmeye çalışılır. Şayet burada izah edilen usul takip edilecek olursa ELEKTOR METAL DEDEKTÖR bu sorunu hallettiği görülecektir.
18aplı şalter düğmesini geçici olarak sola bastır ve bırak
19:Yer etkisi kontrolunu-Meter hangi yöne dönerse o yöne döndür.
20:İş bu kontrol düğmesini sıfırdan (0) IC' a ayarlamakla yer etkisini telefi eden denge hasıl olur ve en iyi ayar durumu kafayı yerden yukarıya kaldırırken sinyalde değişiklik olmayan durumdur.
21-GAIN KONTROL: İşbu kontrol aletin hassaslığını ayarlar ve normal olarak ekser zaman pozisyon 10'a doğru kalır bununla beraber bir plajda madeni sıkkeler aranacaksa bunlar mutaden yüzeyin hemen alt tabakasında bulunur-Gain'i aşagıya döndürmek sureti ile-Dedektör sikkelere hassaslığını arttırır.Şayet yüzeyde veya tam hemen altında iseler ve daha derine gömülü herşey keşfedilemez.
22-OTAMATİK AYAR ŞALTERİ:
Alet uygulandığı her zaman tarzı değiştirilirken veya (gain) tekrar ayarlanırken def veya zemin kontrolü yapılırken o takdirde saplı şalter sağa doğru getirilirse ayar pozisyonu SIFIR'a) dönecektir. Meter üzerinde.
ŞEKİL 3.Kafa ile sapın mesafesi tam ayar edilebilir.
Ancak şu hususa dikkat ediniz:Metal ararken iş bu şalteri metal ararken yukarıda tutma zira hızlı integratör devre (birleştirici devre) devamlı olarak kullanılmış olacaktır.
23-Çerçevenin sol tarafında bulunan sürgülü şalter normal olarak ön panele en yakın durumdadır.Meter Ölçü Aleti sağa doğru hareket edince bir sesli işarete muadil olur.Şayet şalter-Meter ister sağa ister sola hareket etsin ses sinyali olmayınca o takdirde metal keşfedilince ses tonunda bir değişiklik olacaktır.Bu tarz genellikle araştırmalar için uygundur-zira her defasında devamlı olarak Meter aletine bakmak zorunda kalmamış olursunuz ses ikaz edecektir.
24-Batarya Test (deney)düğmesi
bu dümeye bastırınca o zaman akü bataryasının şarj durumu gösterilir. Şayet Meterin okuma ölçüsü 10 un altına düşmüşse batarya değiştirilir.
ŞEKİL 6:Baskılı devre Şeması ve Komponentler Metal dedektörüne -9 olarak işaretlenen iki nokta dıştan birleştirilmiştir.
DEFİNE ARAYICILARINA FAYDALI BİLGİLER
Herhangi bir model Metal dedektörü ile başarılı define avcılığı için çok şanslı olmak gerekir hemde tecrübeli Bize kalırsa bu deyim o kadar isabetli olmasa gerektir. Ancak tecrübe ile başarı elde edilebilir. Bir müddet uygulama ve zaman geçtikten sonra Metal dedektörü iyice kavrayınca bazı ufak hileleri öğrenmek zorundasınız:Örneğin demir ihtiva eden ve etmeyen malzemelerin tefriki için sadece dedektör tarafından verilen işaretlere dayanarak çeliğe tesadüf edilince Meter ölçü aleti ibresi hızla hareket eder. Bunun nedeni iyice anlaşılmış değildir. Bronz kafadaki kulaklıklara bir titrek ses verir.
Zeminin köşelerinde yatan madeni sikkeler ve yüzükler açık /sönük sinyaller verir. Ayrıca topraşa gömülü olan bir cismin boyutları her ne kadar iri olursa sinyal için o oranda da ziyade alan ister.
Altın ise çifte bir seyirme hasıl eder bir yankı şeklinde üst üste devamlı başarılı sonuçlar için çok acele hareket etmemelidir.(ne beklemek nede gezinmek) zeminin üzerinde ½ ila 1 inç tutunuz Bu iş pratikte çok kolaydır. Uygulamadan sonra kafayı daima temiz tutunuz bir ıslak bezle. Her şeyden önce yabancılara ait olan alanlarda dolaşmayınız ve bir toprağın üzerinde araştırma yaparken daima müsaade alınız. Ekseriya verilecektir. Elektor metal kafa mükemmel surette suyu sızdırmaz ve bu itibarla saatlerce uygulanabilir. Ve iyi sonuçlar verebilir. Biz size sakal bırakarak ve erken saatlerde uyanarak bir nevi başarı sağlayabileceğinizi söyleyebiliriz. Ancak Bunu ispatlayacak belgelere sahip değiliz Eskimiş bir define avcısı aşağı bakan ve devamlı mırıldanan kişi olarak bilinir yanında taşıdığı küreği ellerinden asla bırakmaz.