İtalyanca deyimler ve atasözleri konusunda ufak bir kültür taraması yapmak gerekirse, paylaşılan liste neredeyse günlük hayatta en sık kullanılan popüler kalıpların tam özetidir. Özellikle bazıları birebir bizdeki karşılıklarıyla örtüşüyor, bu da iki Akdeniz kültürünün mizaç benzerliğini net bir şekilde ortaya koyuyor.
Listede geçen Chi non risica non rosica kalıbı, bizim bildiğimiz risk almadan kazanç sağlanmaz mantığının tam karşılığıdır ve iş hayatında ya da günlük diyaloglarda çok sık kullanılır. Aynı şekilde Can che abbaia non morde de doğrudan havlayan köpek ısırmaz atasözünün birebir çevirisidir.
İtalyanlar günlük dilde mecazları ve atasözlerini bizim kadar yoğun kullanır. Özellikle Meglio tardi che mai (geç olsun güç olmasın) gibi ifadeler her yaştan insanın ağzındadır. Bu tarz kalıpları ezberlemek yerine bağlama göre öğrenmek, dili doğal konuşma seviyesinde anlamak için en pratik yoldur.
Listede geçen Moglie e buoi dei paesi tuoi var ya, tam bir klasik esnaf kafasıdır aslında. Birebir çevirisi karını ve öküzünü kendi köyünden seç gibi kaba bir manaya gelse de, İtalyanların o yerelcilik ve hemşericilik damarını çok iyi özetler. Adamlar hâlâ kendi kasabasından dışarı kız vermemeyi veya yabancı ortak almamayı marifet sayar, bizim Karadeniz ya da İç Anadolu'daki ver köyden kızı, huzur bul mantığıyla yüzde yüz örtüşür.
Bir de işin argo ve sokak boyutu var ki turist olarak gidenlerin pek kulak aşinası olmadığı ama İtalya'da trafikte ya da pazarda aniden patlayan türdendir. Mesela In bocca al lupo (kurdun ağzına) derler birine başarılar dilerken; bizdeki şeytan bacağını kırmak veya rast gele gibi düşünebilirsin. Karşıdaki de buna asla teşekkür etmez, hemen Crepi il lupo (kurt ölsün) diye yapıştırır.
Dil öğrenirken veya bu tarz kültürel kalıpları kaparken kitabi çevirilerden gitmemek lazımdır. Roman'ın arka sokaklarında ya da Napoli'de bir kafelikte esnafla iki lafın belini kırarken bu atasözleri öyle bir akışta dökülür ki, dili ana dilin gibi konuşuyormuş hissiyatını o an yakalarsın.