Gemilerin - Seyir Vardiyasındayken - Uyulması Gereken Prensipleri hakkında
1- Taraflar, her zaman güvenli seyir vardiyasının tutulmasını sağlamak için uyulması gereken aşağıdaki prensiplere, gemi sahiplerinin, gemi işletmecilerinin, kaptanların ve vardiya personelinin dikkatlerini çekeceklerdir.
2- Her gemi kaptanı güvenli seyir vardiyasının devam ettirilmesi için vardiya düzenlerinin yeterliliğini sağlamak zorundadır. Vardiya zabitleri, kaptanın genel talimatı altında, çatışma ve oturmayı önleme konusunda özel bir dikkat sarf edecekleri kendi vardiyaları sırasında geminin güvenli seyrinden sorumludurlar.
3- Aşağıdakileri içeren fakat kapsam olarak aşağıdakilerle sınırlı olmayan temel prensipler bütün gemilerde dikkate alınacaktır,
4- Vardiya düzenleri
a) Vardiyanın yapısı her zaman duruma ve koşullara uygun ve yeterli olacak ve iyi bir gözcülüğü devam ettirme gereğini hesaba katacaktır.
b) Uygun güverte tayfalarının dahil olacağı köprü üstü vardiyasının düzenlenmesi için karar verilirken, aşağıdaki faktörler dikkate alınacaktır:
i) Köprü üstü hiçbir zaman nöbetçisiz bırakılmayacaktır;
ii) Hava durumları, görüş mesafesi ve gündüz mü yoksa karanlık mı olduğu;
iv) Radar veya elektronik mevki bulma cihazları gibi seyir yardımcı cihazları ve geminin güvenli seyrinde etkili diğer cihazların kullanım ve çalışma durumu;
v) Gemide otomatik dümen (oto-pilot) bulunup bulunmadığı;
vi) Seyir vardiyasından özel işletme durumları sonucu ortaya çıkabilecek olağandışı istekler.
5- Göreve uygunluk
Vardiya sistemi vardiya zabitlerinin ve güverte tayfalarının verimleri yorgunluk nedeniyle azalmasına meydan verilmeyecek şekilde olacaktır. Görevler sefer başındaki ilk vardiyanın ve izleyen vardiyaların istirahat etmiş olarak nöbete başlamalarını ve her bakımdan görev için uygun olmalarını sağlayacak şekilde düzenlenecektir.
6- Seyir
a) İlgili tüm bilgiler dikkate alınarak çıkılacak sefer önceden planlanacak ve saptanan bütün rotalar sefer başlamadan önce kontrol edilecektir.
b) Vardiya sırasında, geminin planlanmış rotayı izlemesini sağlamak üzere, varolan uygun seyir yardımcıları kullanılarak, tutulan rota, mevki ve hız yeter derecede sık aralıklarla kontrol edilecektir.
c) Vardiya zabiti, gemideki bütün güvenlik ve seyir cihazlarının yeri ve çalıştırılmaları hakkında tam bilgi sahibi olacak, bu cihazların çalışma sınırlılıklarını bilecek ve dikkate alacaktır.
d) Seyir vardiyasından sorumlu zabit, geminin güvenli seyrini engelleyebilecek şekilde görevlendirilmeyecek veya böyle görevler üstlenmeyecektir.
7- Seyir cihazlaRI
a) Vardiya zabiti emri altındaki seyir cihazlarını en etkili biçimde kullanacaktır.
b) Vardiya zabiti, radarı kullanırken, denizde çatışmayı önlemeye ait kurallardaki radarın kullanılmasına ilişkin hükümlere her zaman uyma gereğini aklından çıkarmayacaktır.
c) Vardiya zabiti, gerektiğinde dümeni, makineleri ve sesli işaret araçlarını kullanmakta tereddüt etmeyecektir.
8- Seyir görevleri ve sorumlulukları
a) Vardiya sorumlusu zabit;
i) Vardiyasını köprü üstünde tutacak, gerektiği gibi değiştirilmedikçe hiçbir zaman köprü üstünden ayrılmayacaktır;
ii) Kaptanın köprü üstünde bulunmasına rağmen, kaptan sorumluluğu kendisinin aldığını özellikle bildirmedikçe ve bu karşılıklı olarak anlaşılmadıkça, geminin güvenli seyrinden sorumlu olmaya devam edecektir;
iii) Güvenlik açısından alacağı önlemlerde herhangi bir şüphesi olduğunda kaptana bilgi verecektir;
iv) Kendinden sonra nöbet sırası gelen zabitin etkili olarak görev yapamayacağını açıkça gösteren inandırıcı sebep var ise, vardiyayı ona devretmeyecek ve durumu kaptana bildirecektir.
b) Vardiyayı devir alırken, vardiyayı alan zabit, geminin tahmini veya hakiki mevkii hakkında tam bir kanıya varacak, genel rota, rota ve hızı gerçekleyerek vardiya sırasında rastlanabilecek bütün seyir tehlikelerini not edecektir.
c) Vardiyası sırasında geminin seyri ile ilgili hareketlerin ve işlemlerin gerektiği gibi kaydını tutacaktır.
9- Gözcülük
Durumun ve çatışma, oturma ve diğer seyir tehlikelerinin tam değerlendirmesini yapmak maksadı ile gereğince yürütülecek olan gözcülüğe ilave olarak gözcülük görevleri tehlikedeki gemilerin veya uçakların, kazaya uğramış kimselerin, batık gemiler ve enkaz parçalarının araştırılmasını içerecektir. Gözcülük yapılırken aşağıdakilere uyulacaktır:
a) Gözcü bütün dikkatini iyi bir gözcülük nöbeti tutmaya vermelidir ve bu görevi engelleyecek başka bir görev üstlenilmeyecek veya verilmeyecektir:
b) Gözcü ile serdümen görevleri ayrıdır ve dümen mevkiinde her tarafa engelsiz görüş sağlanan ve gece görüşü bozulmayan veya iyi bir gözcülüğün yapılmasına bir engeli bulunmayan küçük gemiler dışında, serdümen dümen tutarken gözcü olarak kabul edilmeyecektir. Vardiya sorumlusu zabit her gözcülük yapışında aşağıdakilerin sağlanması koşulu ile gündüz tek gözcü olabilir:
i) Durum dikkatle değerlendirilmiş ve böyle yapmanın güvenli olduğu şüpheye yer vermeyecek şekilde anlaşılmıştır;
ii) Aşağıdakileri içeren fakat bunlarla sınırlı olmayan ilgili bütün faktörler dikkate alınmıştır:
Hava durumu,
Görüş mesafesi,
Trafik yoğunluğu,
Seyir tehlikelerinin yakınlığı,
Trafik ayırımı düzenleri içinde veya yakınında seyir ederken gereken dikkat;
iii) Durumdaki bir değişmenin gerektirmesi halinde köprü üstüne hemen yardım edilebilecektir.
10- Gemiye alınmış kılavuz ile seyir
Bir kılavuzun gemide bulunuşu onun görev ve yükümlülüklerine rağmen, kaptanı veya vardiya sorumlusu zabiti geminin güvenliğine ait görev ve yükümlülüklerinden kurtarmaz. Kaptan ve kılavuz, seyir yöntemleri, yöresel koşullar ve geminin özellikleri hakkında bilgi alışverişinde bulunacaklardır. Kaptan ve vardiya zabiti kılavuz ile yakın işbirliği içinde olacak ve geminin mevkiini ve hareketlerini doğru olarak kontrol altında tutacaklardır.
11- Deniz çevresinin korunması
Kaptan ve vardiya sorumlusu zabit deniz çevresinin işletme veya kaza sonucu kirlenmesinin ciddi etkilerini bilecekler ve bu tip kirlenmeyi, özellikle ilgili uluslararası kurallar ve liman yönetmelikleri çerçevesinde önlemek için mümkün olan bütün önlemleri alacaklardır.