Anlatım İle İlgili Terimler
Son güncelleme:
-
anlatım kuralları - anlatım özellikleri - iyi bir anlatım nasıl olmalıdır - anlatımda kelimelerin seçimi - yazılı anlatım kuralları - sözlü anlatımın özellikleri
1.Açıklık: Birbirleriyle çelişki ya da okuyanı anlam konusunda ikileme düşüren düşünceler olmaması; bir başka deyişle cümlelerin farklı yorumlara ve anlaşılmalara meydan vermeyecek biçimde kurulmasıdır.
2.Akıcılık: Okuyanı sıkmayan, sürükleyici anlatım demektir. Akıcı bir anlatımın özellikleri şunlardır:
A.Kolayca anlaşılır
B.Duraklamadan okunabilir.
C.İlgi çekici ve sürükleyicidir.
3.Doğallık: Anlatımın yapmacık sözcüklerle değil,süs ve özentiden uzak,güncel yaşamın sözcükleriyle yapılmasıdır.
4.Doğruluk: Anlatımda yazım kurallarına, sözcüklerin dizilişine dikkat edilmesi ve hiçbir cümlede anlatım bozukluğu bulunmamasıdır.
5.Duruluk: Cümlelerin gereksiz sözcük kullanmadan kurulmasıdır.
6.Tutarlılık: Yazıda çelişkili düşünceler ileri sürmemek sık sık düşünce değiştirmemek demektir.
7.Kapalılık: Anlatımın zor anlaşılması demektir.
8.Özgünlük: Anlatımda benzerlerinden ayrı kendine özgü olmaktır; yani, hiçbir yazar taklit etmeden, farklı, yeni, alışılmışın dışında bir anlatıma sahip olmaktır.
9.Yoğunluk(Özlülük): Az sözcükle çok anlam ifade edebilmektir.
10.Derinlik: Anlatımın yüzeysel anlamının yanında, başka duygu ve düşünceleri de çağrıştırması demektir.
11.Somutlama: Duyularla algılayabildiğimiz varlıklarla ilgili anlatım demektir.
12.Soyutlama: Varlığı akılla algılayabildiğimiz kavramlarla ilgilidir.
13.Bireysellik: Bir kişiyle ilgili konuların anlatımı demektir.Örn:Bir şairin sanat anlayışı.
14.Toplumsallık: Toplumu ilgilendiren konuların anlatımı.
15.Evrensellik: Dünyadaki bütün insanları ilgilendiren konuların anlatımı demektir.
16.Ulusallık: Sadece bir ülkeyi ilgilendiren konuların anlatımıdır.
17.Gerçekçilik: Anlatımda gerçeklerin olduğu gibi, değiştirilmeden anlatılmasıdır.
18.Bütünlük: Bir yazıdaki bölümlerin aynı konu etrafında gelişmesi, konudan sapılmasıdır.
19.Yerlilik: Anlatımın yerli kültürle olması, yabancı etkilerden uzak bulunmasıdır.
20.İlginçlik: Anlatımın geniş insan topluluklarının ilgisini çeken nitelikler taşımasıdır.
21.Nesnellik: Kişisel duygu ve görüşlere yer verilmeden, kişiden kişiye göre değişmeyen herkesçe aynı algılanan ve anlaşılan anlatımdır.
22.Öznellik: Söyleyenin kişisel görüş ve izlenimlerine dayanan kişiden kişiye göre değişebilen yorumlar içeren anlatımdır. (Görecelik)
alıntı