Milli Edebiyat Dönemi

Son güncelleme: 02.11.2010 22:14
  • Milli Edebiyat Döneminin Özellikleri - Milli Edebiyatın Özellikleri - Edebiyat Tarihimiz - Milli Edebiyat Dönemi Yazarları - Milli Edebiyat Dönemi ŞairleriEdebiyat tarihimizin 1909-1923 yılları arasındaki dönemi Milli Edebiyat olarak adlandırılmaktadır.1911-1923 veya 1909-1940 arasını Milli Edebiyat dönemi olarakta kabul edenler vardı.Bu durum söz konusu tarihlerin dışında kalan dönemlerde meydana gelen edebi faaliyetlerin milli olmadığı sonucunu getirmektedir.Halbuki Milli Edebiyat;bizi millet yapan maddi ve manevi değerlerimizi,bizi biz yapan ve diğer toplumlardan ayıran özelliklerimizi yansıtan edebiyattır.Dolayısıyla bu tanıma uyan bütün edebi ürünlerimiz, hangi zaman diliminde meydana gelirse gelsin, bizim "Milli Edebiyat"ımızdır.

    Milli Edebiyat diye adlandırılan dönemi "Milliyetçi edebiyat" olarak nitelemek daha uygundur. Çünki Tanzimat'la başlayarak birçok şair, yazar ve bilimadamı Avrupa'da esmeye başlayan milliyetçilik akımından etkilenmiş ve Osmanlı coğrafyasında bu akımın yayılmasına önayak olmuştur. Örneğin, Tanzimat dönemi yazar ve devlet adamlarından Ahmet Vefik Pasa, Ali Suavi,Suleyman Paşa ve Şemsettin Sami, o dönemin belli başlı milliyetçilerindendir. "Düşünce dünyamız, batılaşmanin geregi ve kaçınılmalığı karşısında kendi kimliginden uzaklaşan insanların huzursuzlugunu yaşar. Hem Avrupalı gibi kudretli ve medeni" olmak, hemde kendimiz kalmak,benliğimizden fedakarlık yapmamak isteriz. Avrupa'da yeşerip oradan dunyanın diger bolgelerine ihraç edilen "Milliyetçilik", aydınlarımız katında bir "kendine dönüş" hareketinin itici gücü olur. Kah mektepten memlekete", kah "halka doğru" sloganları ile bayraklaşan bu hareket, siyasi ve sosyal gelişmelerin edebiyattaki yankısı gibidir. Eskiye karşı olmak, onu red ve terk ederek yeni bir kimlik aramak, o dönemde başlayıp günümüzde de devam eden bir sureci oluşturmaktadır.

    Tanzimat döneminde başlayan milliyetçilik akımı, Servet-i fünun doneminde Bursalı Tahir Bey, Necip Asım ve Veled Celebi gibi temsilcileriyle devam eder. Daha sonra Ahmet Hikmet ve Mehmet Emini biliyoruz. O donemde aydınlarımiz bir şaşkınlik içerisindedir. Memlekti kurtarma sevdası, kimini Osmanlıcı, kimini İslamcı ve kimini de Türkçu yapmıştır. her grup kendi yolunun dogru ve kurtuluşa götüren yol oldugunu sanmakta ve iddia etmektedir. 20. yüzyılın başlarında Türkçülük, osmanclık ve islamcılık akımlarından daha güçlü hale gelmiştir

    Miliyetçilik. once Türkçülük adı altında kültürel bir akım iken Meşrutiyet sonrasında siyasal bir akım kimligi kazanir. 25 Aralik 1908'de Türk Derneği kurulur. Kurucular arasında Necip Asım ve Veled Çelebi de vardı, 1911 yılının Kasım ayındaTürk Yurdu adında bir dernek kurdular ve aynı adla bir dergi çıkarılır. Bu derneğin ve yayın organının kurucu ve yazarları arasında şu ünlü isimler vardır:Necip Asım, Veled Çelebi,Yusuf Akçura, Mehmet Emin, Ağaoğlu Ahmet12 mart 1912'de ise Türk ocağı açılır.Bu dernek türkçü-milliyetçi ve türk-islam sentezcisi olma kimliğini hala sürdürmektedir.11 Nisan 1912'de selanikte Genç Kalemler adında bır dergi çıkmaya başlar.Dergide başta Ömer Seyfettin Ali Canip ve Ziya Gökalp olmak üzere bütün Türkçü milliyetçiler bir araya gelir.Turan manzumesiyle bütün Türklük fikri işlenir. Derginin misyonu yeni lisan adıyla dilde sadeleşme hareketi başlamaktadır.Dergide''yeni lisan '' adıyla yayımlanan yazı Ömer Seyfettine aittir.Bu yazıda''Milli bir edebiyat vücuda getirmek için evvela milli lisan ister.konuştuğumuz lisan İstanbul türkçesi en tabii lisandır.Yazı lisanı ile konuşma lisanını birleştirirsek edebiyatımızı ihya veya icad etmiş olacağız.''denilmektedir.Genç Kalemler 1912 de kapanır.Yazarların büyük bir kısmı İstanbula gelerek Türk Yurdu ve diğer milliyetçi dergilere katıldılar.

    Milli Edebiyat akımının başlıca özellikleri şunlardı:

    1.Dil sade Türkçedir.Halkın konuştuğu İstanbul Türkçesi esas alınmıştır

    2.Şiirde genellikle hece ölçüsünü kullandılar.Ancak aruzla yazan yada iki vezni kullanan şairlerde olmuştur.

    3.Türk Halk Edebiyatının nazım şekillerinden ve türlerinden faydalandılar.Batı edebiyatını da etmediler.

    4.Milli kaynaklara yöneldiler.Ferdi konularla birlikte milli konularıda ele aldılar yurt gerçeklerini memleket sorunlarını işlediler.

    5.Milli Edebiyatçılar,şiir,roman,hikaye,tiyatro,mizah ve hiciv ,edebi tenkit edebiyat tarihi gibi edebiyatın hemen bütün türlerinde eser verdiler.

    Yazdıklarıyla milli edebiyat akımı içerisinde yer alan ya da özellikleri itibariyle bu edebi akım icerisinde değerlendirilmesi gereken başlıca şair ve yazarları şöylece sıralamak mümkündür;Ali Canip Yöntem Ömer Seyfettin Ziya Gökalp Hamdullah Suphi Tanrıöver Yakup Kadri Karaosmanoğlu Refik Halit Karay Yusuf Ziya Ortaç Fuat Köprülü, Orhan Seyfi Orhon, Musahipzade Celâl Enis Behiç Koryürek, Mehmet Emin Yurdakul, Faruk Nafiz Çamlıbel, Ahmet Hikmet Müftüoğlu Mithat Cemal Kuntay, Halit Fahri Ozansoy, Aka Gündüz.


    alıntı
#02.11.2010 22:14 0 0 0