edebi sanatlar - divan edebiyatında iktibas - iktibas çeşitleri - iktibas nasıl yapılırİKTİBAS Anlamı güçlendirmek ve sözü süslemek için Âyet ve Hadîslerden parçalar alınmasına iktibas denir.
İki biçimi vardır:
1. İktibâs-ı Tâm: Alınan âyet ve hadîsin tam anlam ifade edecek şekilde alınmasıyla yapılan iktibâslardır:
Bî-bekâdır bu menzile ey ahbâb
«Fe't-tek' ullâhe yâ ulî'1-el-bâb»
Ahmet Paşa
Ey dostlar! Bu konak yeri kalıcı değildir; "O halde ey imân etıniş olan kâmil akıl sahipleri, Allah'tan korkun...
Bu beyitte iktibas edilen âyet, tam bir anlam ifâde edecek şekilde alındığı için İktibâs-ı Tâm yapılmıştır.
2. İktibâs-ı Nakıs: Âyet ve Hadîslerin bir veya iki kelimesinin alınmasıyla oluşturulan iktibaslardır:
Ma'lûm eyler onları kıldan kıla
Hem-çünân ki «Tilke 'aşere kâmile»
Aşık Paşa
Onları /Garîb-nâme'nin o bölümlerini/, inceden inceye bildirir; öyle ki, "bunlar tam on"dur.
Şâir, buraya El-Bakare Sûresi'nin 196. âyetinin 'bunlar tam on' anlamındaki sadece üç kelimesini almak suretiyle İktibâs-ı Nakıs yapmıştır.