Safra Kesesi ve Safra Taşları
Son güncelleme:
-
safra kesesinin görevi - safra kesesisin işlevi - safra kesesinin tıkanması - Safra taşlarıVücudumuzda birçok önemli eleman bulunur. Bunlardan birisi olan safra kesesi karaciğerden salgılanan safranın toplandığı, karacigerin alt kısmında bulunan, şekil itibariyle torbaya benzeyen organdır. Bu kesenin görevi ise safrayı depolayıp, yoğunlaştırmak, ve gerekli periyodlarda oniki parmak bağırsağına safra salgılamaktır.
Safranın vücuttaki en önemli işlevlerinden birincisi, yağları çok sayıda küçük parçacıklara ayırmak, ikinci işlevi, yağ sindiriminin son ürünleri ile yağda çözünen vitaminlerin yani A, D, E, K vitaminlerinin vücutta emilimine yardımcı olmaktırç Diğer bir önemli işlevi ise, kanda önemli yıkım ürünlerinin atılmasında görev almaktır. Safradan aşırı miktarda tuz ve su kaybı safraya aşırı çökelme ve yoğunlaşmaya bağlı safra taşları oluşabilir.
Safra kesesi, safra taşları veya başka nedenlerle tıkanırsa safra ince bağırsağa dökülmez ve safra pigmenti karaciğer veya safra kesesi tarafından tekrar emilerek kan dolaşımına karışır. Böylikle "sarılık" adı verilen hastalığa neden olur. Sonuçta; Deri ve göz akı sarı bir renk alır.
Karaciğer hücrelerinin salgıladığı safra, safra yollarıyla akaçlanır. Safranın çoğu esas safra yoluyla (birleşik karaciğer kanalı ve koledok) depolanmak ve koyulaşmak üzere kendiliğinden safra kesesine dolar. Bu safra sindirim sırasında sistik kanal aracılığıyla Oddi büzgenkası hizasında düodenuma açılan koledok kanalına akar. Safra asitleri (sodyum tarurokolat ve glikokolat) yağları sübyeleştirir ve pankreas lipazının etkisini kolaylaştırır. Safranın serbestçe akması için verilen emir sinirsel veya sıvısaldır.
Safra taşları, genellikle kese içinde oluşan, ama ana safra yollarıyla karaciğer içine de göç edebilen taşlardır. Yaşlılık, şişmanlık, aşırı kalorili rejim ve bazı ilaçlar (kolesterol düşürücüler, östrojenler) taşların oluşumuna yardımcı olur, bu nedenle kadınlarda daha sık görülür. Safra taşlarının yüzde 80'nin herhangi bir belirtisi yoktur, bu durum genellikle, sindirim açısından yapılan bir araştırma sırasında ortaya çıkar. Taşlar, yemeklerle ilgili olarak karın ağrılarına (karaciğer koliği), kesenin enfeksiyonuna (kolesistit), bir taşın ana safra yoluna girmesiyle tıkayıp safranın iltihaplanmasına neden olabilir. O zaman teşhis oldukça zordur. (anjiyo kolit). Taşların ve komplikasyonlarının teşhisi, karın ültrasonografi ve endoskopi yoluyla safra yollarının geriye dönük kateterde meyanesinden çok yararlanmıştır.
Safra taşları çoğunlukla kesenin tümünü kapsayan ve yan organlara yayılan, gelişimi tehlikeye nadir kese kanserlerine de sebep olur. Safra yollarında da kanserler görülebilir. Bunlar batı da Doğu dan daha seyrektir, neden olarak safra yollarlının parazit hastalıkları ileri sürülmüştür. Tedavi, bunların ameliyatla çıkarılmasına ve organının yenden çalışır hale getirilebilmesine bağlıdır. Neden olduğu safra tıkanması, endoskopi yoluyla veya ameliyat sırasında karaciğer içine girerek takılan bir protezle giderilebilir.
alıntı