Nazardan Nasıl Korunulur
Son güncelleme:
-
nazardan korunma yolları - nazara karşı ne yapmalı - nazara karşı dua
Efendimiz'in (asm) "Nazar haktır kader ile yarışan bir şey olsaydı nazar değme işi yarışıp onu geçerdi (kaderi değiştirirdi)" dediği nazarın tesirini yaratan Cenab-ı Hak'tır Her türlü derdi verirken meşru olarak dermanını da yaratan Cenab-ı Hak nazardan kurtulmanın yollarını Efendimiz'in (asm) uygulamaları ile göstermiştir
İnsanı tesir altına alan hasta eden bazı vakalar vardır ki tıp ilmi bunlar için kesin teşhise varamamıştır Gerçek sebebi hakkında da açık bir bilgi verememektedir İşte bunlardan birisi de "nazar etme" "göz değme"dir Nazarın gerçek olduğu nazar edilen kimsenin hastalanmasına hatta ölümüne sebep olduğu da bilinen ve kabul edilen bir hakikattir
Nazarın gerçek olduğunu ve insanın kaderiyle yakından alakasının bulunduğunu ifade eden Peygamber Efendimiz (asm) şöyle buyurmaktadır: "Nazar haktır kader ile yarışan bir şey olsaydı nazar değme işi yarışıp onu geçerdi (kaderi değiştirirdi)" (Müslim Selâm: 42; İbni Mâce Tıb: 3)
Nazarın kaderle her ne kadar alakası varsa da onun tesirini yaratan yine Cenab-ı Hak'tır Yoksa bizzat nazar eden kişi o hadiseyi meydana getirmiş değildir Nazarı keskin olan kimse bir şeye baktığı anda Cenab-ı Hak o şeyde zararı yaratmaktadır Çünkü iyiliği de kötülüğü de yaratan Allah'tır Allah'ın iradesi dışında hiçbir şey meydana gelmez
Nazar etmenin ölümü kişinin helak olmasını netice veren cihetini Peygamberimiz'den (asm) öğreniyoruz Câbir bin Abdullah'ın rivayet ettiği hadiste şöyle buyurulmaktadır: "Göz değmesi haktır Deveyi kazana insanı da kabre girdirir" (Keşfü'l-Hafâ 2: 76)
Böylece nazara uğrayan deve nasıl ki ölüp eti tencereye konuyorsa aynı şekilde nazar edilen kişi de hayatından olup mezara girebilmektedir Hadis-i şeriften nazarın tesirinin yalnız insana bağlı kalmadığı bütün canlılara hatta insanın dikkatini çeken her türlü şeye de zarar verebildiği anlaşılmaktadır
Nazara karşı ne yapmalı?
Asr-ı Saadet'te geçen nazarla ilgili bir hadiseden müminin beğendiği bir şey karşısında nasıl davranması neler söylemesi gerektiği nazar etmenin din kardeşini öldürme sayılacağı nazara uğrayan ve nazar eden kimsenin neler yapması gerektiği hususunda geniş bilgiler çıkarmak mümkündür
Sahabilerden Amr bin Rebia Sehl bin Huneyf'i yıkanırken görür nazar eder Sehl çarpılmış gibi yere yıkılır Alıp Peygamberimiz'in (asm) bulunduğu yere götürürler Durumu öğrenen Peygamberimiz "Kimden şüphe ediyorsunuz?" diye sorar Sahabiler Amr bin Rebia'nın ismini verirler Bunun üzerine Peygamberimiz Amr'ı azarlayarak "Sizden biriniz neden din kardeşini öldürüyor? Biriniz kardeşinde beğendiği hoşuna gittiği bir şey gördüğü zaman ona mübarek olması için dua etsin (Maşaallah Barekallah gibi sözler söylesin)" buyurur
Daha sonra Peygamberimiz bir miktar su ister ve nazar eden Amr'ın abdest almasını emreder (İbni Mâce Tıb: 32 Müsned 3: 447)
Bir nevi abdest olan bu tatbikatı fıkıh âlimlerimiz şöyle tarif ederler: Bir kabın içine su konur Nazar eden kimse bir avuç alır ağzını çalkalar suyu kabın içine püskürtür Sonra aynı sudan alarak yüzünü yıkar sonra sol eliyle su alarak sağ elini yıkar sağ eliyle de alarak sol elini bileklere kadar yıkar Daha sonra sağ ve sol dirseklerini yıkar Sonra dirseği ve omuzu arasını yıkar Sonra ayaklarını sağ ve sol dizini yıkar Elini ve ayaklarını yıkarken kolunu ve dizinden aşağısını yıkamaz Daha sonra sağ böğrünü aşağı doğru yıkar Bütün bu organlarını yıkadıktan sonra su aynı kapta biriktirilir Nazar eden kişi bu işi tamamladıktan sonra su kabını alarak nazar ettiği şahsın arkasında durup başına döker (Nevevî Şerh-u Sahih-i Müslim 14: 172-173)
Kullanılan bu su pis sayılmamaktadır Bunu Peygamberimiz'in (asm) bizzat kendi tatbikatından anlamaktayız
Peygamberimizin kısaca tarif ettiği ve âlimler tarafından da genişçe izah edilen bu yıkamanın bilinmeyen pek çok hikmeti şüphesiz vardır En azından nazar şüphesini gidermek için bu sünneti yapmak gerekir Bu yıkama ve dökme işi sahabiler tarafından da zaman zaman tatbik edilmiştir
Bu iş yapıldıktan sonra nazar eden kimse bereket duasında bulunarak "Maşaallah La kuvvete illâ billah" derse meydana gelebilecek zararı Allah'ın gidereceği bildirilmektedir Zaten bu yıkama işinin yapılması bir nevi fiilî duadır Tesir ve şifa ise Allah'tan beklenmelidir
Nazara karşı dua
Nazardan ve ondan gelebilecek şerden Allah'a sığınmalıdır Hz Âişe'den öğrendiğimize göre Peygamberimiz ona göz değmesine karşı rukye yapmasını (dua okumasını) emretmiştir (İbni Mâce Tıb: 34)
Başka bir hadiste "Nazardan Allah'a sığınınız" (İbni Mâce Tıb: 32) buyurularak şifayı Allah'tan istememiz tavsiye edilmektedir
Peygamberimiz'in (sav) göz değmesi karşısında ondan korunmak için hangi duaları okuduğunu ve neler yaptığını Ebû Said el-Hudrî (ra) şöyle anlatmaktadır:
"Resulullah (asm) (Cinlerin ve insanların nazarından Allah'a sığınırım gibi dualarla) cinlerin nazarından sonra da insanların nazarından Allah'a iltica ederdi Sonra Muavvizetân (Felak ve Nas Sureleri) inince bu surelere devam etti Diğer duaları terk etti" (İbni Mâce Tıb: 34)
Şu halde nazar eden ve zarar verenler yalnız insanlar değildir Aynı zamanda cinler de nazar edip insana zarar vermektedir "Cinlerin nazarı oktan daha süratli geçer" diyen bazı âlimler göz değmesini cinlerin çarpması ve nazar etmesi manasında da anlamaktadırlar
Batıl yollara sapmamalı
Peygamberimiz'in (asm) tatbik ve tavsiye ettiği manevî ilaçlardan başka yollara başvurup şifa aramak mümine yakışmaz Cahiliye devrinde Araplar bazı hastalıklardan dolayı boyunlarına ve kollarına çeşitli âlet ve boncuklar takarlardı Deva ve şifayı da o taktıkları şeylerden beklerlerdi Şirk kokan inancına uymayan bu nevi işleri şiddetle yasaklayan Peygamberimiz "Kim bir şey takarsa bütün işleri o taktığı şeye teslim edilir" (Tirmizi Tıb: 24) buyurmuştur Böylece takılan o şeyin bir fayda vermeyeceği ayrıca kişinin bütün ümidini bizzat ona bağlamasıyla da inancına zarar geleceği anlaşılmış oluyor
Nazardan korunmak için manası bilinmeyen bazı muskalar yazıp kullanmak veya "nazar boncukları" takmak İslam inancına uymayan batıl âdetlerdir Bu gibi şeyleri insanın takınması caiz olmadığı gibi bir hayvana veya bir eşya üzerine takmak da aynı şekilde meşru değildir Peygamberimizin haram saydığı bazı şeyler arasında nazarlık takınmak da sayılmaktadır (Neseî Zînet: 17)
Bu işlere benzeyen ve halk arasında mum eritmek kurşun dökmek veya ot yakıp hastanın başının üzerinde gezdirmek gibi hiçbir manası olmayan tatbikatlara tevessül etmemek lazımdır Çünkü Cenab-ı Hak her türlü derdi verirken meşru olarak dermanını da yaratmıştır Mümin ölçü olarak sünneti almalı o çizgiden çıkmamaya çalışmalıdır İstikamet ancak bu yolla mümkündür