1. Ana Sayfa
  2. Sağlık
  3. İlkyardımın Önemi ve Uygulanma Biçimleri

İlkyardımın Önemi ve Uygulanma Biçimleri

Son güncelleme: 19.07.2012 21:56
SU-PERISI SU-PERISI foto
  • İlkyardımın Önemi - İlkyardımın Uygulanma Biçimleri - Kol Askı yöntemleri

    İLKYARDIM

    İlkyardım kazalarda ya da birdenbire ortaya çıkan ivedili hastalık olaylarında kazaya uğrayan ya da hastayı kurtarma ve iyileştirme yönünde yapılacakların ilk adımını oluşturur. Bu maddede ise, çeşitli ivedili olaylarda uygulanması gereken askı, bant, sargı, soğuk kompres ve tampon gibi yöntemler üzerinde duracak ve bunlarla ilgili gereçleri tanıtıp kullanımları için kısa bilgiler vereceğiz.

    ASKI: Askılar çoğunlukla yaralı kolları, bilekleri ve elleri koruyup destek sağlamak için kullanılır. Göğüs yaralarında da göğsü kollamak amacıyla kolları hareketsiz tutmak için kullandıkları olur. Kol askıları ve yükseğe kaldırma askıları olmak üzere iki türlüdür. Kol askıları, kollarda yaralanma olduğunda ve bazı göğüs yaralarında da uygulanır. Doğru kullanılan bir kol askısında el, dirsek hizasında biraz yukarda olmalıdır. Bandın altı tüm parmak tırnaklarını görünür durumda bırakarak serçe parmağın köküne kadar uzanmalıdır.

    Kol askıları aşağıdaki yöntemle uygulanır:

    • Oturan durumdaki hastaya askıya alınacak yaralı elini ya da ön kolunu, yani dirsekle bilek arasındaki bölümü dirsekten daha yüksekte tutmasını söyleyin.

    • Dirsekle göğüs arasındaki açıklığı kullanarak, üçgen bandın bir ucunu dirseği iyice saracak biçimde göğüsle kol arasından geçirin.

    • Kolu tutarak askının alt ucunu kolun üzerinden alın ve yaralı taraftaki köprücük kemiğinin üstündeki çukura gelecek biçimde balıkçı düğümüyle bağlayın.

    • Son olarak tepe noktasını öne doğru çekip bir çengelli iğneyle askının önüne tutturun.

    • Askının ve bandın kan dolaşımını engelleyecek biçimde olmamasına özen gösterin ve durumunu buna göre ayarlayın.

    Yukarı kaldırma askıları, el kanıyorsa komplikasyonlu göğüs yaraları ya da omuz yaraları varsa eli ve ön kolu gerekli yükseklikte tutmak için aşağıdaki biçimde uygulanır.

    • Ön kolun ve elin üzerine, bir ucu dirseğin adamakıllı ötesine, üst ucuda sağlam taraftaki omuzun üzerine gelecek biçimde açık, bir bant yerleştirin.

    • Yine ön kolu tutarak, bandın tabanını elin, ön kolun ve dirseğin altından dolaştırın.

    • Alt ucu sırttan dolaştırarak sağlam omuzun önünden geçirin.

    • Askının yüksekliğini yavaşça ayarlayıp, sağlam taraftaki köprücük kemiğinin üstündeki çukurun üzerine gelecek biçimde balıkçı düğümüyle bağlayın.

    • Askının uçlarını ön kolla bandın ön bölümü arasına sokun. Katlanan bölümü kola doğru döndürerek çengelli iğneyle tutturun.

    • Dolaşım durumunu etkileyip etkilemediğini denetleyin. Parmaklarda hareketsizlik, karıncalanma, uyuşma, üşüme olmamalı, nabız normal atmalıdır.

    Ayrıca bir pratik askılama yöntemi, eğer gerekli askı gereci yoksa uygulanabilir. Örneğin yaralı kol, ceket düğmelerinin arasına asılabilir. Ceketin bir eteği yukarı kıvrılarak kol arasına konulur ve ceket eteğinin ucu göğse çengelli iğneyle tutturulabilir. Bir üçüncü pratik yöntem de yaralı taraftaki elbise kolunu boşa çıkararak onunla yaralı kolu askıya almaktır. Yaralı kolu çaresiz durumlarda bir atkı veya kravatla da boyna bağlayabilirsiniz. Ama kısa zamanda normal bir askı yapmak koşuluyla.

    BANT: Kanamayı önlemek sargıyı olduğu gibi tutmak, şişmeyi engellemek bir ekleme ya da kol ve bacağa destek sağlamak, hareketi sınırlamak ve bazen de hastayı kaldırıp taşımak amacıyla sargının üzerine doğrudan baskı yapmak için bantlar uygulanır. Bantlar üçgen, geniş ve dar olabilir. Üçgen bantlar keten bezi ya da patiskadan bir metrelek bir parça alınıp köşegeni boyunca ikiye kesilerek ya da katlanarak hazırlanır. Bantlar sargının güvenliğini arttırmak için hastayı taşıma sırasında kol bacakların hareketsiz kalmasını sağlamak üzere ve benzer amaçlı işlevler için kullanılır.

    SARGI: Kanamayı denetim altına almak enfeksiyonu önlemek ve akıntıları emmek amacıyla yaralıların üzerine konulan steril koruyu örtüdür. Sargılar yaranın üzerini örttükten sonra iki santim kadar dışarıya taşacak büyüklükte olmalıdır. Sargı yaparken eller çok temiz olmalı yara ve çevreside oksijenli suyla temizlenmelidir. Gazlı bezin katlanması ile yapılan gazlı bez sargılar steril sargı yerine ve büyükçe yaraları sarmak için kullanılır.

    Gazlı sargı bezini steril sargı yerine kullanıyorsanız, tamponla kaplayıp yapışkan bantla tutturun ya da yapıştırılması gerekiyorsa sargıyla bağlayın. Kanama fazla görünüyorsa gazlı bezin iki katı arasına bir pamuk tabakası konulabilir.

    SOĞUK KOMPRES: Bir kaza sonucu vücutta ortaya çıkan şişliği azaltmak, ağrıyı, sızıyı dindirmek için ve burkulmalara karşı soğuk kompres uygulanır. Bir pamuk tamponu, havluyu ya da benzeri kumaşı çok soğuk suya batırırı suları damlamayacak ölçüde hafifçe sıktıktan sonra hasta yerin üzerine koyun.

    Tamponun soğukluğu azaldıkça bir ikincisi ile değiştirin ve bu uygulamayı yarım saat kadar sürdürün. Soğuk kompres için içi buz dolu lastik torba da kullanılır.

    TAMPON: Yuvarlak biçimde olan tamponlar, içinde yabancı cisim ya da fırlamış kemik bulunan yaralara karşı koruyuculuk amacıyla kullanılır. Ortası boş olan çember biçimdeki tamponu yapmak için dar uzun bir bandı bir elinizin dört parmağı çevresinde bir iki kez çevirerek halka yapın. Bandın öbür ucunu halkanın içinden geçirerek halkanın çevresine bir kez sarıp sıkıca çekin. Bu şekilde sarmayı tüm çevre boyunca sürdürerek sağlam bir halka oluşturunca ucunu içeri tıkıştırın.
#19.07.2012 21:56 0 0 0