Atauzem Biyoistatistik Ders Notları
Son güncelleme:
-
atauzem hemşirelik dersleri - biyoistatistik ders notları - biyoistatik tanımlar - istatistik yöntemler
BİYOİSTATİSTİK Tanımlar
Dr. Ayşe Canan YAZICI
Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi
Biyoistatistik Anabilim Dalı
İstatistik Yöntemler
Üzerinde çalışılan konu ile ilgili sayısal verilerin, gözlem veya deneme yolu ile doğru olarak toplanması, özetlenmesi, konuyu tanıtacak şekilde işlenmesi, bilinen faktörlere göre analizi, başka verilerle ilişkilerinin belirlenmesi ile sonuçların yorumlanması ve genelleştirilmesi için yapılan bütün işlemler “İstatistik Yöntemler” olarak bilinir.
Sağlık Hizmetleri ve Biyoistatistik
Hizmet planlamasında kullanım
Toplumsal değişimlerin incelenmesinde kullanım
Tanı ve tedavi işlemlerinde kullanım
Koruyucu hizmetlerde kullanım
Biyolojik, morfolojik ve fizyolojik özelliklerin tanımlanması
Bilimsel çalışmalarda kullanım
Hizmet göstergesi olarak kullanım
POPULASYON
Belirli bir özelliğe sahip bireylerin tümünün oluşturduğu topluluk
Parametre
Populasyonu tanımlamak için kullanılan populasyondan elde edilmiş değerlerdir
POPULASYON
<-----
PARAMETRE
|
|
V
^
|
|
ÖRNEK
------>
İSTATİSTİK
ÖRNEK
Üzerinde durulan özellik bakımından sınırlı sayıda birey içeren topluluk
İstatistik
Örnekten hesaplanan, örneği tanımlamak ve populasyona ilişkin tahminlerde bulunmak için kullanılan değerlere istatistik denir
Verilerin Toplanmasında Dikkat Edilmesi Gereken Konular
Üzerinde durulan özellikler doğru olarak ölçülmelidir
Ölçme, sayma veya analiz konularında bilgi sahibi olunmalıdır
Sabırlı ve dürüst olunmalıdır
Gözlemler gerektiği kadar ondalık hassasiyete sahip sayılar ile kaydedilmelidir
Örneğin herhangi bir özelliğini belirten rakamlara GÖZLEM DEĞERİ veya VARYANT denir. Söz konusu özelliğe ilişkin gözlem değerlerinin oluşturduğu gruba ise DEĞİŞKEN denir
Kesikli değişkenler
Sayarak elde edilen değişkenlerdir
Sürekli değişkenler
Tartarak, ölçerek veya herhangi bir analiz yöntemi kullanılarak elde edilen değişkenlerdir.
Kesikli Değişkenlerin Özetlenmesi
30 adet 3 çocuklu ailedeki kız çocuk sayısı aşağıdaki gibidir. Frekans dağılım tablosunu oluşturunuz ve grafiğini çiziniz
0 1 2 2 1 2 3 2 1 0 3 2 1 1 1 2 2 1 3 0 3 1 1 1 2 2 3 2 1 2
Kız Çocuk Sayısı Çetele Frekans
0 /// 3
1 //// //// / 11
2 //// //// / 11
3 //// 5
Sürekli Değişkenlerin Özetlenmesi
50 öğrencinin anatomi sınavında 100 üzerinden almış oldukları notlar aşağıdadır:
7, 18, 44, 37, 42, 47, 39, 71, 62, 64, 79, 43, 38, 46, 40, 51, 56, 48, 55, 30, 37, 26, 48, 55, 50, 46, 20, 34, 12, 4, 22, 63, 44, 67, 35, 53, 46, 66, 54, 52, 44, 61, 16, 52, 35, 45, 55, 56, 68, 73
Maximum varyant-Minimum varyant 79-4
Sınıf Aralığı = ---------------------- = --------- = 7,5 ≈ 8
Sınıf sayısı 10
Frekans Dağılım Tablosu
Sınıflar
Sınıf Değerleri
Gerçek Sınırlar
Frekans
Çetele
4-11
7,5
3,5
2
//
12-19
15,5
11,5
3
///
20-27
23,5
19,5
3
///
28-35
31,5
27,5
4
////
36-43
39,5
35,5
7
//// //
44-51
47,5
43,5
12
//// //// //
52-59
55,5
51,5
9
//// ////
60-67
63,5
59,5
6
//// /
68-75
71,5
67,5
3
///
76-83
79,5
75,5
1
/
83.5
Sf= 50
Eklemeli Frekans Dağılım Tabloları
G.S.
f
...den daha az
%
...den daha fazla
%
3,5
2
0
0
50
100
11,5
3
2
4
50-2=48
96
19,5
3
2+3=5
10
48-3=45
90
27,5
4
5+3=8
16
45-3=42
84
35,5
7
8+4=12
24
42-4=38
76
43,5
12
12+7=19
38
38-7=31
62
51,5
9
19+12=31
62
31-12=19
38
59,5
6
31+9=40
80
19-9=10
20
67,5
3
40+6=46
92
10-6=4
8
75,5
1
46+3=49
98
4-3=1
2
83,5
Sf = 50
49+1=50
100
1-1=0
0
ÖRNEK
Bir hastanede yeni doğmuş bebeklerin içinden rasgele seçilen 50 tanesinin boyları ölçülmüş, santimetre olarak aşağıdaki gibi bulunmuştur
48,6 53,7 51,4 56,7 60,4 50,8 59,8 47,9 57,9 49,7 52,0 51,1 53,4 54,6 47,0 50,5 60,9 52,3 55,7 54,4 51,8 44,3 52,0 53,9 52,9 53,2 59,0 56,0 57,4 50,2 53,7 55,1 60,1 49,0 59,4 54,9 55,0 56,1 58,6 52,9 55,1 51,5 56,7 49,2 58,2 56,9 56,4 52,8 54,0 54,1
En büyük- En küçük 60,9 - 44,3
Sınıf Aralığı = ----------------------------------- = ----------------- = 1,66 » 2
Sınıf sayısı 10
Frekans Dağılım Tablosu
Sınıflar
Sınıf Değerleri
Gerçek Sınırlar
Frekans
%
44,3-46,2
45,25
44,25
1
2
46,3-48,2
47,25
46,25
2
4
48,3-50,2
49,25
48,25
5
10
50,3-52,2
51,25
50,25
8
16
52,3-54,2
53,25
52,25
11
22
54,3-56,2
55,25
54,25
9
18
56,3-58,2
57,25
56,25
7
14
58,3-60,2
59,25
58,25
5
10
60,3-62,2
61,25
60,25
2
4
62,25
Sf = 50
100
Eklemeli Frekans Dağılım Tabloları
Gerçek
Sınırlar .den daha az % ...den daha fazla %
44,25 0 0 50 100
46,25 0+1=1 2 50-1=49 98
48,25 1+2=3 6 49-2=47 94
50,25 8 16 42 84
52,25 16 32 34 68
54,25 27 54 23 46
56,25 36 72 14 28
58,25 43 86 7 14
60,25 48 96 2 4
62,25 50 100 0 0