radyo ile geçmişten günümüze - radyonun bulunuşu - radyoyu kim icat etmiştirRadyo ilk kez 1867 yılında J.Clerk Maxwell' in icat ettiği ve daha sonraki tarihlerde geliştirilen haberleşme sistemi ve organıdır.
Fiziksel olarak ışık dalgalarının benzeri olan elektromagnetik dalgaların varlığı, 1867 yılında James Clerk Maxwell' in ortaya attığı ve 1887' de birbirinden habersiz olarak Oliver deneyle doğrulanmıştır.
Hertz' in bu konudaki öncelik iddiası tartışılır bir konu olmakla birlikte, bu dalgalara "Hertz dalgaları" adı verilmiştir. Uzun dalgalar, 1884' te Amerika' da Nicola Tesla adındaki bir Hırvat tarafından elde edilmiştir. Hertz' in önemi, daha çok elde ettiği dalgaları incelemesinden ileri gelir. Deneyle bu dalgaların ışık dalgalarına benzediğini ve aynı hızla yayıldığını göstermiştir.
AYGITLAR
Modern radyo aygıtlarında kullanılan birçok tipte elektron tüpü ve transistordan başka, radyonun gelişmesi çok sayıda düzenin ortaya çıkmasına yol açmıştır. Örneğin bu yolla alınan temel dalgaya "taşıyıcı dalga" adı verilir.
RADYO DALGALARI
Radyoda kullanılan en uzun dalgalar binlerce metre ile ölçülür; bununla beraber en çok kullanılanlar 2000 m. (uzun dalgalar) ile yaklaşık olarak 10 m. (çok kısa dalgalar) arasındadır.
Yüksek frekanslar kısa dalgaların alçak frekanslar uzun dalgaların karşılığını meydana getirir. Uzun dalgalı radyo yanında kullanılan frekanslar çok seyrek olarak 100 kilohertzin (saniyede 100.000 titreşim) altına düşer; fakat bununla birlikte kulakta işitme duygusu meydana getirmeyecek kadar yüksektir. Bunlara "radyo frekansları" denir ve taşıyıcı dalga olarak kullanılır; taşıyacakları modülasyonun frekansı saniyede 16 ile 10.000 titreşim arasında değişir. İşitilebilecek kadar alçak olduğu için, bu frekanslara "ses frekansları" denir.
Çok büyük uzaklıklarda, radyo dalgaları tekrar tekrar yansıma sonucu zayıflar. Fakat 1960' tan bu yana, çok daha yükseklere yerleştirilen yapay yansıtıcılar meydana getirmek suretiyle bu sakınca giderilmiştir. Böylece işaretin yer çapının yarısına kadar yol alması için bir "sıçrama" yeter. Bu yansıtıcılar "Echo" "Telstar" ve "Syncom" gibi yapay uydulardır.
Uzak mesafeler aynı zamanda "radyo-link" denilen sistemlerle de aşılabilir. Bunlarda enerji etrafa yayılacak yerde dar bir demet halinde toplanır.
Radyo Yayın Hizmetleri:
Bilgi ve kültürü yayma amacıyla örgütlenen radyo yayınları 1920 yılında başlamış: İlk radyo yayını Amerika Birleşik Devletlerinde Pittsburgh ve Detroit' teki istasyonlarda yapılmıştır. İngiltere' de ilk düzenli radyo yayını, 1922' de Londra2 dan BBC (British Broadcasting Corporation) tarafından yapılmıştır.
Türkiye' de ilk radyo yayınları, "Türk Telsiz Telefon Şirketi" nin 1925 yılında Ankara ve İstanbul' da kurduğu iki istasyon çalışmasıyla başlamış: Daha sonra bir süre PTT İdaresi ve Basın Yayın Umum Müdürlüğü tarafından yürütülen radyo yayın hizmetleri, 1964' ten beri TRT (Türkiye Radyo Televizyonu) Kurumuna bırakılmıştır.
Radyo yayınlarının kanun ve ekonomi bakımından bir düzene sokulması sorunu, çeşitli ülkelerde çeşitli yollardan çözülmüştür. Amerika Birleşik Devletleri gibi bazı ülkelerde, bu alanlar da, özel örgütlerin rekabete dayanan çalışmalarına izin verilmiştir.