bürger hastalığı nedir - bürger hastalığı nedenleri - bürger hastalığı belirtileri - bürger hastalığı tedavisi - bürger hastalığı hakkında bilgiler
Bürger Hastalığı; Çevre atardamarları ile karakan damarlarını değişime uğratan, damar içini tıkayıcı iltihaba yol açan kötü bir hastalıktır. Çoğunlukla erkeklerde, daha çok 30-35 yaşın üzerinde görülür.
Damarlarda bu şekilde bir iltihabı meydana getiren sebepler iyice bilinmiyorsa da geçirilmiş bazı hastalıkların, ayrıca bazı zehirlerin etkisi olduğu kabul edilir. Meselâ, bu hastalığa yakalananların büyük bir çoğunluğunun orta, ya da ileri derecede sigara içtiği dikkati çekmiştir. Tütün damarlarda geçici bir sıkışmaya sebep olduğundan hastalığın İlerlemesini kolaylaştırır.Bürger hastalığının meydana gelmesine yol açan şeyler arasında, sigaradan başka, soğuğa mâruz kalmak, travmalar (çarpma, vurma, çeşitli kazalar), kalsiyum ve kolin metabolizması bozuklukları da sayılmaktadır.
Hastalık başlayınca damar iç çeperinde hücre toplanmasıyla birlikte bir pıhtı (tromboz) meydana gelir. Hücre yığılmaları damarın öteki tabakalarına da yayılarak pıhtı damara kuvvetle yapışmış bir hal alır. Damar boşluğu gittikçe daralır, sonunda tıkanır. Tıkanan damarlar birbiriyle, çevresindeki sinirlerle kaynaşarak sert bir ip haline gelir. Günler, yıllar geçtikçe, değişik aralıklarla, atardamarın, karakan damarlarının sağlam kısımları da hastalığa katılır.
Bürger Hastalığının Belirtileri
Başlangıç sinsi olabildiği gibi birdenbire de ortaya çıkabilir. Bu, damarların erken, ya da geç tıkanmasına, hasta bölgenin sağlam damarlarla yeteri kadar kan alıp almamasına bağlıdır. Hafif vakalarda hastalığın başlamasıyla doktora baş vurma ihtiyacım duyma 1-4 yıl arasında oynar. Hızlı gelişen hallerde ise bir-iki ay içinde hastalık kendisini iyice belli eder.
En çok görülen ilk belirtiler ya bir, ya da her iki bacakta soğukluk hissedilmesidir. Parmaklarda, ayağın üstünde, topukta, baldırda ağrılar, sızılar olur. Deride morluk, kırmızılık görülür. Zamanla yürüme sırasında baldıra şiddetle saplanan bir ağrı insanı olduğu yerde durmak zorunda bırakır. Biraz dinlendikten sonra yola devam edilebilir. Hastalık ilerledikçe dinlenme halinde, yatakta bile ağrılar, sızılar devamlı bir hal alır. Ağrı, uykusuzluk, bu arada sigaraya da devam etmek hasta daha kötü durumlara götürür.
Damarı tıkanmış, kan gitmesi ileri derecede azalmış bir bölgede, meselâ ayak parmaklarında tırnak kesmek, ayakkabı vurması, çarpma gibi sebeplerle bir yara açılacak olursa bir türlü kapanmaz, ağrılar daha da artar. Yaranın yayılması olayı kangrene doğru götürebilir. Bürger hastalığında kangren kurudur, kangrenin ilerlemesi dokuların dökülmesine yol açar, meselâ ayak parmakları düşer, kangren ayağa, bacağa doğru çıkar.
Vakit Kaybetmemeli
Hastalığın erken teşhisi önleyici tedbirlerin alınması, hastanın âkıbeti bakımından çok önemlidir. Hele bacaklarda soğukluk, renk değişiklikleri, ağrı, yürürken baldıra sızı saplanması, açılan basit yaraların kapanmaması gibi hallerde hiç vakit kaybetmeden doktora başvurmalıdır. Başlangıçta, ellere eldiven giyilmesi, ayakların üşümemesi için çorap kullanılması, ayakkabıların yumuşak, rahat olması gerekir. Soğuktan son derece çekinmelidir, hastalıkta sigara muhakkak bırakılmalıdır. Ayaklarda her hangi bir yaranın açılmasına meydan vermemek için tırnak kesilirken çok dikkat edilmeli, ayak temizliği ihmal edilmemeli, derinin kuruyup çatlamaması için yumuşatıcı ilâçlar kullanılmalıdır.
Bürger hastalığının ilâçla tedavisinde, damar genişletici, pıhtıyı önleyici, kanı sulandıran ilâçlar kullanılır. Bazı hallerde damarlardaki sıkışmayı kaldırmak üzere sinir düğümlerinin çıkarılması için ameliyat da yapılır.