Ahtapotlar Hakkında Genel Bilgiler
Son güncelleme:
-
Kanada'daki Lethbridge Üniversitesi'nden iki bilimaramının Seattle Akvaryumu'nda ahtapotlar üzerine yaptıkları araştırma bu ilginç hayvanların gizli ve eğlenceli dünyalarını ortaya çıkardı.
Nöropsikolog Jennifer A.Mather ve biyolog Roland Anderson'a göre, mürekkep balıkları ve ahtopotlar farklı kişiliklere sahip. Bilimadamları akvaryumda kafadanbacaklılar familyasına giren ahtapotların benzer durumlara nasıl tepki verdiklerini ölçtüler.
Bunun için araştırmacılar, ahtapotları sert bir fırçayla dürtüp, sonra da karınlarını doyurmak için yengeç verdiler. Bir grup, hemen fırçaya saldırıp, yengeçleri kaptı. Uzmanlara göre, bu ahtapotlar ailenin saldırgan üyeleriydi. Bazı ahtapotlar ise korkuyla geri çekilerek, yengeçlere uzanmak için yalnız kalmayı yeğledi. Beklerken ağzı titreyen bu ahtapotlar ise çekingenler grubuna giriyordu.
Uzmanlar bazı ahtapotları ise paranoyak olarak nitelendiriyor. Fırçayı görür görmez, paniğe kapılan bu ahtapotlar, anında savunmaya geçerek çevrelerinde büyük bir mürekkep bulutu oluşturuyordu. Anderson, ‘Ahtapotların kendilerine özgü kişilikleri olduğu konusunda eminiz’ diyor.
Araştırmada ahtapotların memeliler ve kuşlar gibi oyuncu olduğu da belirlendi. 8 ahtapotun bulunduğu bir akvaryuma pet şişe atılmış. Mürekkep balıklarından ikisi, bu şişeyi kapmışlar. Daha sonra dev kollarının yardımıyla 23 dakika boyunca bu şişenin etrafında dönmüşler. Bilimadamları, ‘Bu oyun değil de nedir’ diyor. Uzmanlara göre 8 ahtapottan sadece 2'sinin şişeye ilgi göstermesi de kişilik farklılıklarını gözler önüne seriyor.
Üremek için ölüyor
Okyanus ve denizlerde 750 çeşit mürekkep balığı yaşıyor. Bir kısmının boyutu kiraz büyüklüğünü geçmiyor. Otobüs büyüklüğündeki Kalmar Arhicteuthis ise dev kolları, basketbol topu iriliğindeki gözleri ve gagayı andıran ağzıyla, köpekbalıkları ve balinaların da korkulu rüyası.
8 kollu ahtapotlar, derilerindeki pigment torbacıkları sayesinde çok kısa sürede renk değiştirebiliyor. Kızdığında kızarıyor ya da korktuğunda rengi soluyor.
Mürekkep balığının, kendi boyutundaki bir balıkla aynı yolu alabilmesi için iki kat enerji harcaması gerekiyor. Mürekkep balığının üç kalbi, normal bir balıktan 8 kez daha fazla kan pombalıyor. Bu nedenle hızlı yaşayan mürekkep balıkları genç ölüyor. Ortalama üç yıl yaşayan bir mürekkep balığı, ömrü boyunca bir kez çiftleşebiliyor.
Ahtapotlar çiftleşince dişi ahtapot yumurtaları için güvenli bir yer ararken, erkeği ölüyor. Dişi ahtapot ise yavruları yumurtadan çıktıktan sonra ölüme teslim oluyor.
Ahtapot altın değerinde
Turizmin gelişmesiyle birlikte zengin bir protein deposu olan ahtapot, otel ve pansiyonların mönülerinde öne çıkmaya başladı. Salatası ve güveciyle döviz kazandıran ahtapot, zamanla Türk mutfağında da yerini aldı. Ekonomik değeri arttıkça da bu deniz canlısı için özel avlanma başladı. Son yirmi yılda doğal zenginliklerini, bilinçsiz avlanma ve kirlilik nedeniyle hızla yitirmeye başlayan denizlerimizde ahtapot, Karadeniz'in kalkanı, Ege'nin çipurasıyla aynı kaderi paylaştı.
Ahtapot, acil durumda iki ayak üzerinde yüzünü kapatarak kaçıyor
Bazı ahtapotlar tanınmak istenmediklerinde insana benzer davranışlar sergiliyor. Sualtından alınan son video görüntüleri, hayvanların kollarıyla yüzlerini kapadıktan sonra iki ayak üzerinde kaçtıklarını gösteriyor.
Halihazırdaki bilimsel bilgilere göre hayvanların, güvenli bir şekilde iki ayak üzerinde durabilmeleri için kemik ve kaslara sahip olmaları gerekiyor. Fakat Endonezyalı ve Amerikalı bilim adamları şimdi farklı bir sistem keşfettiler.
Kaliforniya Üniversitesi’nden Christine Huffard’ın Science dergisinde belirttiği gibi, iki ahtapot cinsi iki ayak üzerinde koşarken izlenmiş.
Mesela Endonezya’da yaşayan elma büyüklüğündeki Octopus marginatus, suyun altında hareket ederken sekiz kolundan altısını kafasının etrafına doluyor ve iki arka kolu ile kumun üzerinde geriye doğru hareket ediyor.
Her kol, hareket sırasında hareket süresinin yarısından fazlasında zeminle temas halinde.
Bu da iki ayaklı yürüyüş için bir kanıt sayılmakta. Bu yürüyüş hareketi diğerlerinden çok farklı, diyor Huffard. Çünkü ahtapot normalde öne doğru hareket etmek istediğinde ikiden fazla kolunu kullanmakta. Ve vantuzları sayesinde kendisini itmekte.
Dik yürüyor
Bedeni bir cevizden daha büyük olmayan Avustralya’ya özgü Octapus aculeatus da dik bir şekilde yürüyebiliyor. Fakat bu ahtapot önce iki kolunu kafasına doladıktan sonra yanlardaki dört kolu kaldırıyor.
Daha uzun olan arka kollar zeminle temas halinde kalıyor ve yuvarlanarak hayvanı geriye doğru itiyorlar.
Bilim adamlarının tahminlerine göre ahtapotlar içlerinde suyun hapsedilmesiyle iki ayak üzerinde yürümeye izin verecek kadar esnek kaslara sahip.
Peki ama ahtapotların rengini değiştiren bir kamuflaj mekanizması varken iki ayak üzerinde yürüme yetisi niye var?
Çünkü bu kamuflaj mekanizması, hayvanların sakin bir şekilde bir yerde durmaları halinde işlemekte, hareket ettiklerinde bu etki de yok oluyor.
Huffard ve ekibi bu yüzden iki ayak üzerinde yürümenin bir kamuflaj görevi gördüğünden eminler. Ahtapotlar kollarını kafalarına doladıkları için diğer hayvanlarca tanınmazlar. Bu şekilde ahtapotlar daha çok Hindistan cevizi veya yosunlara benziyorlar, diyor bilim adamları.
alıntı