Neden Bazı Besinler Gaz Yaparlar
Son güncelleme:
-
gaz şikayeti - gaz yapan besinler - midede gaz - bağırsak gazlarının sebepleri - hazımsızlıkSindirim sistemimizde gaz oluşumunda (flatulenz) iki neden vardır. Bunlar dan birincisi, yemek yerken hava yutmamız; ikincisi ise aldığımız besinlerdir. Gaz yapan besinlerin başında lahana, turp, nohut, kuru fasulye, mercimek ve bezelye gelmektedir. Kalın bağırsağımızda bulunan bakteriler tarafından hidrojen, karbondioksit ve metan gazı üretilir. Her sağlıklı insan gün boyu normal olarak en az yarım en çok bir litre gaz çıkarır. Yukarıda belirtilen besinler oligosakarid (stachyose ve rafınoz) içerirler.
Oligosakaridler karbonhidrattırlar, kısaca şekerin bir türüdürler. İnsanların sindirim sistemi bu tür şekerleri parçalayacak (hazmettirecek) enzimler den yoksundurlar. Kalın bağırsağa kadar parçalanmadan gelebilmektedirler. Işte kalın bağırsaklarımızda bulunan bakteriler bu oligosakaritleri alırlar ve geriye gaz olarak verirler. Kuru fasulye, nohut ve mercimek oligosakaritlerin dışında suda çözünen lifli maddeler içerirler. Suda çözünen bu lifli maddeler fazlaca pektin içerdiklerinden yine kalın bağırsağımızdaki bakteriler tarafından alınıp dışarıya gaz olarak verilirler. Bu iki madde ( oligosakaritler ve pektin) bakterilerin normalden daha fazla gaz çıkarmasına neden olmaktadırlar.
Bu noktada suda çözünmeyen lif H maddelerden de bahsetmekte de fayda görüyorum. Suda çözünmeyen lifli maddelerin başında selüloz, hemiselüloz ve lignin gelmektedir. Bu maddeler bakteriler tarafından kolayca ve hızlı bir şekilde kullanılamazlar. Kullanılmadıkları gibi de bol miktarda bağırsaklardaki suyu emerek dışkının hacminin büyümesine ve bağırsak hareketinin de artmasına neden olurlar. Bunun sonucu olarak da daha fazla dışkının dışarı atılmasını sağlamış olurlar. Işte lifli besinler bağırsaklardaki suyu emdiklerinden dolayıdır ki, lifli besinleri ağırlıklı olarak tüketiyorsak suyu da ona göre daha fazla içmek zorundayız. Hem lifli besin tüketip hem de az su içiyorsak bu defada kabızlıkla karşı karşıya kalmış oluruz.
Az gelişmiş ülkelerde bağırsak kanseri gelişmiş ülkelere nazaran çok daha az görülmektedir. Bunun en önemli nedeni az gelişmiş ülke insanları daha çok tahııla (lifli maddeleri fazla) ve az oranda da et ve yağ ile beslenmektedirler. Gelişmiş ülkelerde ise daha çok et ve yağ tüketilmektedir. Günümüzde fazla yağ ve et tüketiminin bağırsak kanserine neden olduğu gerçeği tıp oteriteleri tarafından kabul görmüştür. Fazla yağ ve et yenmesi demek karaciğerin fazla miktarda safra asiti üretmesi demektir. İnce bağırsaklarda bulunan bakteriler safra asidini desaksikol asite ve litokol asite dönüştürmektedirler. Her iki asitin de bağırsak kanserinin oluşumunda etken olduğu ağırlık kazanmıştır. Pektin %100 gaza neden olurken selüloz ise ancak %30 olmaktadır.
alıntı