Multipl Skleroz, kemik iliğini, beyin sapını ve beyni etkileyen bir merkezi sinir sistemi hastalığıdır. Kadınlarda erkeklerden daha sık görülür ve çoğunlukla 20-40 yaş arası kişileri etkiler. Miyelin dokusunu, beynin beyaz cevherini ve kemik iliğini etkiler, sinir liflerini tutar, sklerotik plak oluştuğunda hasarlanmalarına ve fonksiyonlarında değişikliklere yol açar. Sonuç olarak, sinirsel uyarı iletimini engeller.
Nedenleri ve sonuçları
Bu hastalık miyelin kılıfının etkilenmesiyle ortaya çıkar. Miyelin, nöronları yani sinir hücrelerini kaplayan tabakadır, hastalık beynin herhangi bir bölümünde ortaya çıkabilir ve sinir iletimini değiştirir veya durdurur. Ancak, kişide hasar, bağışıklık sistemi hücrelerinin sinir sisteminde yarattığı inflamasyondan kaynaklanır.
Bazı çalışmalar, multipl sklerozun kalıtsal özellikler taşıdığını veya virüs ve çevresel etkenlerden kaynaklandığını onaylamaktadır. Yine de, altında yatan neden bugün halen bilinmemektedir. Eğer ailenizde bu hastalığa sahip birisi varsa veya multipl sklerozun sık görüldüğü bir yerde yaşıyorsanız, sizin de yakalanma riskinizin yüksek olduğu doğrudur.
Hastalığın sonuçlarından bazıları şunlardır:
Düşünme ve mantık kabiliyetinde yetersizlik
Depresyon
Üriner enfeksiyonlar
Basınç ülserleri
İlaç komplikasyonları
Yutma veya yeme güçlüğü
Kendine bakamama
Osteoporoz veya kemik zayıflığı ve zayıflama
Multipl Skleroz Hastası Olup Olmadığınızı Öğrenin
Hastalığın derecesine bağlı olarak, semptomlar ve hastalığın süresi değişiklik gösterir. Bazı kimseler günler veya haftalar boyu etkilenirlerken aylar boyu süren alevlenmeler de olabilir. Multipl skleroz nüksler halinde olabilir veya zamanla kötüleşebilir.
Güneş maruziyeti, sıcak banyo, ateş veya stres hastalığa neden olabilir veya hastalığınız varsa semptomlarda artışa neden olabilir. Ayrıca, sinir sistemi ile ilgili bir hastalık olduğu için, semptomlar vücudun herhangi bir yerinde bulunabilir. Yani, bağırsak, mesane, kaslar, gözler veya vücudun diğer bölgeleri etkilenebilir.
Göz Semptomları
Görme kaybı, genelde tek gözde
Çift görme
Gözlerde yanma
İstemdışı değişik göz hareketleri
Bağırsak ve Mesane Semptomları
İdrara sıkışma veya sık idrara çıkma
İdrarını tutamama (üriner inkontinans)
İdrar başlangıcında zorlanma
Dışkı kaçırma
Kabızlık
Kas Problemleri
Yürümede zorluk
Koordinasyon problemleri ve hafif hareketleri yapmada zorluk
Kas spazmları
Denge kaybı
Kol ve/veya bacakta zayıflık
Kol ve bacakları hareket ettirmede zorlanma
Vücudun herhangi bir yerinde tutulma
Yüz ağrısı
Kol ve bacaklarda yanma, batma ve karıncalanma hissi
Sinirsel Belirtiler
Baş dönmesi
Denge kaybı
Düşünme ve mantıkta zorluk
Depresyon veya sürekli üzüntü hali
İşitme kaybı
Dikkat eksikliği, hafıza kaybı ve anlamada zorluk
Diğer Semptomlar
Vajinal kayganlıkta azalma
Ereksiyon problemleri
Akşama doğru artan halsizlik hissi
Uygunsuz mimik hareketleri
Çiğneme veya yeme problemleri
Tedavi
Multipl Sklerozun tedavisi yoktur. Ancak, bazı tedavi yöntemleri hastalığı yavaşlatır ve hastanın olabildiğince normal bir hayat sürmesini sağlar.
Bazı ilaçlar şunlardır:
Fingolimod (Gilenya)
Halsizlik için Amantadine
Ruh durumunuzu iyileştirmek için antidepresan alabilirsiniz.
Kolinerjik ilaçlar idrar problemlerini azaltır.
Benzodiazepin, Lioresal (Baclofen) and Tizanidin (Zanaflex) kas spazmlarını azaltır.
Azatioprin (Imuran), Metotreksat, Siklofosfamid (Cytoxan) ve intravenöz immunglobulin
Glatiramer asetat (Copaxone), Natalizumab (Tysabri), Mitoksantron (Novantrone) ve interferonlar (Betsaerone, Avonex, or Rebif).
Diğer yandan, şu önerileri ve tedavileri de uygulayabilirsiniz:
Spor yapın
Konuşma terapisi, fizik tedavi
Destek grupları
Tekerlekli sandalye, duş taburesi, yürüteç, yatak kaldırıcı, duvarlarda tutacaklar vb.
Stresten, hastalıklardan ve anormal sıcaklıklardan kaçınmak için sağlıklı bir beslenme ve yaşam tarzı
Çiğnemesi kolay yiyecekler yemek
Evinizi olası düşmelere göre düzenlemek