Soğanlı Çiçekler - Soğanlı Çiçekler Nasıl Yetiştirilir - Soğanlı Çiçeklerin Yetiştirilmesi - Soğanlı Çiçekler Hakkında
Bitkilerde "soğan" kavramı bitkinin yer altındaki depo kısmını ifade etmek için kullanılır. Besin, baharat ya da süs bitkisi olarak kullanılan soğanlı bitkilerin kökleri soğan olarak toprak altında bulunurken, bitkinin gövdesini oluşturan yaprak ve çiçekleri toprak üstündedir. Soğanlı bitkiler yetişme dönemlerine göre ilkbaharda çiçek açanlar ve yaz/sonbaharda çiçek açanlar olarak ikiye ayrılırlar.
Soğanlı çiçekler nasıl yetiştirilir?
İlkbaharda çiçeklenen soğanlı bitkilerin sonbaharda dikilmiş olması gerekir. Bu türler soğuğa dayanıklıdır ve kışı toprak altında geçirip ilkbaharda çiçek açarlar. Soğuğa dayanıklı olmayan ikinci tür soğanlı bitkilerse ilkbaharda dikilir, yaz sonu/sonbahar başı gibi çiçek açarlar.
Frezya, zambak, sümbül, nergis, süsen, lale, kardelen ve çiğdem Türkiye'de en çok bilinen ve yetiştirilen soğanlı çiçeklerdir. Her soğanlı çiçeğin ekiminde ve yetiştirilmesinde dikkat edilmesi gereken püf noktaları bulunur.
Frezya
Güzel kokusu ve parlak renkleriyle özellikle kışları çok yaygın olarak evleri süsleyen frezya, bahçede kolaylıkla yetiştirilebilir. Frezya için fazla suyu atabilen iyi drenajlı toprak, fazla rüzgar almayan ancak güneş gören bir ortam gereklidir.
Frezya soğanları Nisan ayında toprağın 5 cm altına dikilir. Soğanlar arasında ideal olarak 10-15 cm aralık bırakmak gerekir. Düzenli olarak sulanması gereken frezya, Temmuz-Ekim ayları arasında devamlı çiçek açar. Çiçek açma sezonu bittiğinde sararan bitkinin soğanı topraktan çıkarılıp kuru kum içinde saklanabilir. Böylece soğan bir sonraki bahar dikime hazır olur.
Sümbül
Zarif ve güzel kokulu bir çiçek olan sümbül, ülkemizden Hollanda'ya götürülmüş, aşılanmış ve çeşitli türleri elde edilmiştir. Uçuk pembe, mavi ve beyaz renkleri yaygındır. Dikildikten sonra çoğalması ve yetişmesi kolay olan çiçeklerdendir.
İyi gübrelenmiş toprağa 15 cm derinliğe, 20-30 cm aralıklarla dikilmeleri gerekir. Dikim için ideal aylar Eylül-Ekim'dir. Ülkemizdeki aşısız sümbüller genellikle Mart-Nisan aylarında açarken, Hollanda sümbülleri Nisan-Mayıs aylarında açar. Sümbül soğanlarını toprakta bırakabilirsiniz.
Zambak
Lilyum olarak da bilinen zambağın yetiştirilmesi sabır ve bilgi gerektiren zor bir süreçtir. Zambağın dikileceği toprağın öncelikle derince kazılması gerekir. Zambak köklerinin gelişimi ve saçaklanabilmesi toprağın kalitesiyle doğru orantılı olarak artar. Toprak iyice havalandırılmış ve nemliyse Ağustos sonu ve Eylül başı zambak dikimi için ideal zamanlardır.
Zambaklar 10-15 cm aralıklarla ve soğanın boyutunua uygun derinlikte yapılmalıdır. İdeal toprak derinliği soğanın 1.5 katı boyundadır. Üstü toprakla kapatılan soğan, kış boyunca yeterli yağışı alacağından ayrıca sulanmaya ihtiyaç duymaz. Ancak ilkbaharda soğanın gelişimine ve havanın ısınmasına paralel olarak sulama yapmak gerekir. Zambak kurak iklimleri sevmez. Ama fazla sulama da kökleri ve soğanı çürüteceğinden yağmurlama ve damlatma yöntemiyle sulamak gerekir.
Zambağın mevsimlik otlardan ve ayrık otlarından temizlenmiş toprakta yetişmesi daha kolay olur. Fazla derine inmeden bu otları temizlerken toprak çapalanarak havalandırılır. Soğan dikiminden 2-3 hafta önce temel gübreleme yapılmış olan toprağa bir de soğanların sapları çıkmaya başladığında sıvı gübre (şerbet) vermek gerekir. Çiçeklenmiş zambağa gübreleme yapılmamalıdır.
İlkbahar sonunda açan zambakların çiçekleri yerden 10-15 cm yukarıdan makas ya da keskin bir bıçakla kesilmelidir. İyi bakıldığında zambakların boyu 150 cm'ye kadar uzayabilir. Çiçeklenme dönemi sona erdiğinde sapları çekerek soğandan ayırmak gerekir. Sap çekiminden sonra toprak sulanmalıdır. Yaklaşık iki hafta sonra soğanı topraktan sökebilirsiniz. Toplanan soğanların güneşte fazla bekletilmeden serin ve gölgeli yerlerde depolanması önerilir.