Selam arkadaşlar, dün gece sabaha karşı yaşadığım bir aydınlanma (daha doğrusu sinir krizi) üzerine bu konuyu açmak istedim. Geçen gün eski bir müşterim aradı. Ta 2015 yılında, o zamanların heyecanıyla tamamen saf PHP ve MySQL kullanarak sıfırdan yazdığım bir script vardı. Sitede ufak bir entegrasyon hatası çıkmış, "Halledebilir misin?" dedi. Ben de "Eski kodum ne de olsa, iki dakikada çözerim" diyerek bilgisayarın başına geçtim. Geçmez olsaydım.
Projeyi editörde bir açtım, gözlerim kanadı diyebilirim. Dosya isimlerinden tutun, veritabanı bağlantılarına kadar tam bir kaos. SQL sorgularını doğrudan HTML kodlarının içine gömmüşüm, PDO yerine eski usul mysqli kütüphaneleri havada uçuşuyor.
Kendi Yazdığım Koda Yabancılaşmak
İşin en acı tarafı ne biliyor musunuz? O zamanlar bu kodu yazarken kendimi dünyanın en iyi yazılımcısı falan sanıyordum. Sitede öyle bir if-else döngüsü kurmuşum ki, sanki kod değil labirent mübarek. Bir değişkeni değiştirmeye kalktım, sitenin ödeme sayfası tamamen çöktü. Hatayı bulup düzeltene kadar canım çıktı.
Değişken isimlerine bakıyorum; $veri1, $data2, $sonuc... İnsan bir açıklama satırı ekler değil mi? Yok, sıfır dökümantasyon. O an anladım ki modern framework'lerin, hazır yapıların kıymetini gerçekten bilmiyoruz. Bootstrap falan da yok o zamanlar, css dosyası tam bir facia.
Eski Scriptleri Güncellemek mi Yoksa Sıfırdan Yazmak mı
Şimdi sormak istediğim asıl mesele şu. Bu tarz eski müşteriler kapınızı çaldığında nasıl bir yol izliyorsunuz? Adamlara "Bu kod artık çöp, bunu baştan yazmamız lazım" deyince doğal olarak yeni bir bütçe çıkarmak istemiyorlar. Sonuçta site dışarıdan bakınca tıkır tıkır çalışıyor gibi görünüyor ama arkada dönen o spagetti kod can çekişiyor.
Siz bu durumda ne yapıyorsunuz? Üç kuruş için o eski kod deryasında yüzmeye devam mı, yoksa "Ben bu işe girmem" deyip projeyi tatlı dille reddediyor musunuz? Aranızda son zamanlarda böyle eski bir sistemi modernize etmeye çalışıp saç baş yolan var mı? Gelin biraz dertleşelim.