Selamlar herkese, forumun bu köşesinde biraz "tabu" gibi görülen ama aslında sağlığımızın en net aynalarından biri olan bir konuyu konuşmak istiyorum. Gün içinde tuvalete çıktığımızda arkamıza bakmak pek çoğumuzun alışkanlığı değildir, hatta bazen garip gelir. Ancak sindirim sistemimizdeki aksaklıklar ve vücudumuzdaki değişimler kendini ilk olarak burada belli eder. Peki, klozetle göz göze geldiğimizde gördüğümüz renk değişimleri ne zaman masum bir akşam yemeğinin sonucudur, ne zaman "artık bir doktora gitmelisin" sinyalidir? Gelin, konuyu tüm detaylarıyla inceleyelim.
Normal şartlarda dışkının rengi kahverenginin farklı tonlarında olmalıdır. Bu renk, karaciğerimizin ürettiği safranın sindirim enzimleriyle birleşmesi sonucu ortaya çıkar. Ancak bazen tabağımızdaki gıdalar, kullandığımız ilaçlar veya sindirim sistemimizdeki bir rahatsızlık bu rengi tamamen değiştirebilir.
HANGİ RENK NE ANLAMA GELİR?
1. YEŞİL DIŞKI
Çoğu zaman panik yapacak bir durum yoktur. Bol miktarda ıspanak, roka gibi yeşil yapraklı sebzeler yediyseniz ya da yeşil gıda boyası içeren bir şey tükettiyseniz bu durum gayet doğaldır. Ayrıca sindirimin çok hızlı gerçekleştiği ishal durumlarında, safra sıvısının rengi kahverengiye dönmeye vakit bulamadan dışarı atılır. Eğer birkaç güne geçiyorsa endişelenmenize gerek yoktur.
2. SARI VEYA YAĞLI GÖRÜNÜMLÜ DIŞKI
Dışkınız sarımsı, kötü kokulu ve suyun üzerinde yüzüyorsa vücudunuz yağları emmekte zorlanıyor olabilir. Çölyak hastalığı, pankreas sorunları, emilim bozuklukları veya aşırı stres bu duruma yol açabilir. Sık sık tekrarlıyorsa bir uzmana danışmakta fayda var.
3. SİYAH VEYA ÇOK KOYU RENKLİ DIŞKI
İşte en çok dikkat edilmesi gereken renklerden biri! Siyah renk iki anlama gelebilir. Birincisi; demir hapları, aktif kömür veya meyan kökü gibi şeyler tüketmişsinizdir (bu tamamen masum kısımdır). İkincisi ise mide veya ince bağırsağın üst kısımlarında bir kanama vardır. Mide asidiyle temas eden kan siyah renge dönüşür ve katran gibi kokulu olabilir. Eğer demir ilacı kullanmıyorsanız ve dışkınız siyahsa vakit kaybetmeden doktora gitmelisiniz.
4. PARLAK KIRMIZI DIŞKI
Yine korkutucu görünen ama sebebi iyi analiz edilmesi gereken bir durum. Pancar, domates çorbası veya kırmızı gıda boyası içeren ürünler bu rengi verebilir. Ancak gıda kaynaklı değilse, kalın bağırsak, rektum veya anüs bölgesinde bir kanama olduğuna işarettir. Basur (hemoroit) ve anal çatlaklar en yaygın sebeplerdir. Kanama sürekliyse, damlama şeklindeyse veya pıhtılıysa mutlaka muayene olunmalıdır.
5. BEYAZ, SOLUK VEYA KİL RENGİ DIŞKI
Dışkıya kahverengi rengini veren safradır. Eğer dışkınız kil gibi renksiz, macun kıvamında veya beyaza yakınsa, safra kanallarınızda bir tıkanıklık olabilir. Safra kesesi taşları, karaciğer rahatsızlıkları veya safra kanalı darlığı bu duruma yol açar. Bu renk değişimi kesinlikle ciddiye alınmalı ve tıbbi yardım istenmelidir.
NE ZAMAN DOKTORA BAŞVURMALI?
Renk değişimi tek başına her zaman bir hastalık belirtisi değildir. Ancak şu durumlar eşlik ediyorsa zaman kaybetmemelisiniz:
- Dışkı rengindeki değişiklik 2-3 günden uzun sürüyorsa,
- Siyah, katran gibi veya soluk/kil rengi bir görünüm varsa,
- Renk değişimine şiddetli karın ağrısı veya kramplar eşlik ediyorsa,
- Yüksek ateş, mide bulantısı veya kusma varsa,
- Açıklanamayan bir kilo kaybı ve aşırı halsizlik yaşıyorsanız.
Özetle dostlar, vücudumuz bizimle sürekli iletişim halindedir. Değişimleri fark etmek erken teşhis için hayati önem taşıyabilir. Birkaç gün önce ne yediğinizi düşünün; eğer mantıklı bir gıda açıklaması bulamıyorsanız ve durum devam ediyorsa kulaktan dolma bilgilerle vakit kaybetmek yerine bir gastroenteroloji uzmanına görünmeyi ihmal etmeyin.
Siz de benzer durumlar yaşadınız mı, tecrübeleriniz neler? Merak ettiklerinizi başlık altında sorabilirsiniz!