Ev almaq üçün indi uyğun vaxtdırmı?
Son güncelleme:
-
Salam dəyərli forum əhli! Son zamanlar istər sosial şəbəkələrdə, istərsə də dost-tanış arasında ən çox verilən, hər kəsi düşündürən suallardan biri budur: "İndi ev almağın tam vaxtıdır, yoxsa bir az gözləmək lazımdır?"
Bir çoxumuz zaman-zaman qiymətlərin düşəcəyini ümid edərək qərarlarımızı təxirə salırıq. Lakin reallıq bəzən gözləntilərimizdən fərqli olur. Gəlin bu mövzunu təkcə hissiyyatla yox, bazarın hazırki vəziyyətini, iqtisadi amilləri və gələcək gözləntiləri nəzərə alaraq ətraflı təhlil edək.
DAŞINMAZ ƏMLAK BAZARINDA HAZIRKI VƏZİYYƏT
Gəlin etiraf edək, Azərbaycanda, xüsusən də Bakı və ətraf ərazilərdə ev qiymətləri son bir neçə ildə ciddi şəkildə artdı. "Bəlkə gələn il qiymətlər ucuzlaşar" deyə gözləyənlər təəssüf ki, hər il daha yüksək qiymətlərlə qarşılaşdılar.
Bu artımın arxasında duran əsas səbəblər bunlardır:
- Tikinti materiallarının (sement, armatur, bəzək vuran materiallar) dünya bazarında və ölkəmizdə bahalaşması.
- Şəhərin mərkəzi hissələrində boş torpaq sahələrinin azalması.
- Köhnə, qəza vəziyyətində olan binaların sökülməsi və sakinlərin yeni mənzil axtarışına çıxması.
- Bölgələrdən paytaxta olan miqrasiya axınının kəsilmədən devam etməsi.
NİYƏ İNDİ ALMAQ MƏNTİQLİ OLA BİLƏR?
Əgər evi özünüzün yaşaması üçün alırsınızsa və müəyyən qədər büdcəniz hazırırsa, gözləməyin çox da böyük bir faydası olmayacaq.
- İnflyasiya faktoru: Pulunuzu manat və ya valyuta şəklində bankda və ya yastıq altında saxlamaq, inflyasiya qarşısında onun alıcılıq qabiliyyətini azaldır. Daşınmaz əmlak isə Azərbaycanda hər zaman pulu qoruyan və uzun müddətdə dəyər qazandıran ən təhlükəsiz "sığınacaq" hesab olunur.
- Dövlət ipotekası imkanları: Əgər güzəştli və ya adi dövlət ipotekasına düşə bilirsinizsə, mütləq dəyərləndirin. Ayda 400-500 manat kirayə verməkdənsə, eyni məbləği öz evinizin krediti kimi ödəmək uzun müddətdə ən doğru maliyyə addımıdır.
- Bakının Baş Planı: Şəhərin inkişaf planına əsasən müəyyən ərazilərdə yeni metro stansiyaları, parklar və yol qovşaqları salınır. İndidən bu perspektivli ərazilərdən ev almaq gələcəkdə ciddi mənfəət deməkdir.
KİMLƏR TƏLƏSMƏMƏLİ VƏ DAHА DİQQƏTLİ OLMALIDIR?
Əlbəttə, hər kəs üçün "dərhal gedin ev alın" demək doğru olmazdı. Bəzi məqamlarda tələsməmək daha məqsədəuyğundur.
- Yüksək faizli kommersiya kreditləri: Dövlət ipotekası yox, bankların öz daxili, yüksək faizli kreditləri ilə ev almağı düşünürsünüzsə, iki dəfə fikirləşin. Gələcəkdə ödəniş qabiliyyətinizi tam dəqiqləşdirmədən böyük borc altına girmək risklidir.
- Şişirdilmiş ikincil bazar: Bəzi köhnə binalarda (Xruşşovka, Leninqrad layihəli) qiymətlər bəzən yeni tikililərlə eyni səviyyəyə çatır. Bu cür əmlakları alarkən tələsmək lazımdır, yaxşı bazar araşdırması aparılmalıdır.
EV ALARKƏN BUNLARA MÜTLƏQ DİQQƏT EDİN
İstər indi alın, istərsə də bir neçə ay sonra, bu qızıl qaydaları mütləq nəzərə alın:
- Məqsədi müəyyən edin: Evi yaşamaq üçün alırsınız, yoxsa kirayə verib passiv gəlir əldə etmək üçün? Kirayə üçün 1 və ya 2 otaqlı, metroya yaxın mənzillər hər zaman daha tez likvidlik qazanır.
- Sənədləşmə: Binaların Çıxarışla (Kupça) təmin olunub-olunmamasını, tikinti şirkətinin etibarlılığını mütləq yoxlayın.
- İnfrastruktur: Evin yaxınlığında məktəb, bağça, dayanacaq və marketlərin olması gələcəkdə həm rahatlığınız, həm də evin dəyəri üçün həlledicidir.
YEKUN FİKİR
Qısacası, Azərbaycanda daşınmaz əmlak bazarında kəskin bir qiymət düşüşü gözləmək reallıqdan uzaq görünür. Bazarın dinamikası göstərir ki, qiymətlər ya stabil qalacaq, ya da artmağa davam edəcək. Əgər şəxsi ehtiyacınız üçün ev axtarırsınızsa, imkanınız çatan kimi doğru əmlakı tapıb almaq ən məntiqli yoldur.
Siz bu barədə necə düşünürsünüz? Aranızda son vaxtlar ev alan, yaxud almaq üçün bazar araşdırması edənlər var? Təcrübələrinizi və müşahidələrinizi rəylərdə bölüşsəniz, ev almaq istəyən digər üzvlərimiz üçün də böyük kömək olar!