altının pazarı - altın fiyatları nasıl belirlenirTürkiye'de ise altın» mücevherat ve süs eşyası
olarak, altın para basımında (cumhuriyet altını,
ziynet altını, reşat altın v.s,), endüstriyel kullanımda
» külçe halinde alınıp-satılmak ve Merkez Bankasında
stoklanmak amacıyla talep edilmektedir.
Türkiye'de talep edilen altının tamamına yakını
yurt dışından karşılanmaktadır. Ancak kişilerin ellerinde
bulunan .altınlarında zaman zaman piyasaya
çıkarak, arz oluşturduğunu söyleyebiliriz. 1989
yılına kadar altın resmi olmayan yollatia Türkiye'ye
getirilirken, 26 Mart 1989 tarihinde T.C.
Merkez Bankası tarafından standart, altın ticareti
başlatılmıştır. 1989 yılında 100.2 ton, 1990 yılında
145.9 ton olan. altın ithalatının 1991 yılında çeşitli
ekonomik nedenlerle 110 tona düşmesine rağmen,
Türkiye'de altın işlemeciliğinin her geçen gün
artmasına paralel olarak, altın talebinin de artacağı sanılmaktadır.
Dünya altın işletmeciliğinde Türkiye
İtalya'dan sonra ikinci sırada yer almaktadır.
Talep edilen altın; endüstriyel kullanım için
Züıih, Londra ve New York» mücevher yapımı için
Hong Kong ve Zürih, Merkez Bankalarının talepleri
için Zürih ve Londra, özel yatırım talepleri, için
ise tüm borsalardan sağlanmaktadır.
Fiyat .
Altın fi y atlan diğer metallerde olduğu gibi arz»
talep, üretim ve taşıma maliyeti değişimlerinden
kolayca etkilenmemektedir. Çünkü» yıllık altın üıctiminin
toplam altın stoklarındaki payı % 2 olduğu
gibi, endüstriyel talebin toplam talepteki payı
da çok azdır.. Fakat, altın fiyatlarının da etkilendiği
bazı faktörler vardır. Bunları dolann değeri» petrol
fiyatları, siyasi olaylar, ve enflasyon olarak sıralayabiliriz.
Altın fiyatlarının seyrine bir göz atacak olursak;
1968 yılma kadar 35 $/ons dolayında seyreden,
altın fiyatı, bu yıldan başlayarak dalgalanmaya
başlamış 1971 yılında altın-dolar konvertibilitesînin
kaldırılmasıyla hızla yükselmeye başlamıştır...
1979-1980 yıllan arasında doların değer kaybedişi
ve petrol fiyatlarındaki artışlar nedeniyle tarihinin
en yüksek noktasına çıkarak yıllık ortalaması 610
$/ons olmuştur. Bu. seviyede uzun süre: kalmamış
1932 yılında onsu 400 $'a düşmüştür. Daha sonra
bazı. ufak. dalgalanmalar göstermiş ve bugün 355 $/
ons dolayında seyretmektedir.
Türkiye'de ise altın fiyattan iç ve dış ekonomik
gelişmelere göre Merkez Bankası ve istanbul altın
piyasasınca belirlenmektedir. Türkiye'de de altın
fiyatları 1979-1980 yılarında hızlı bir artış
göstermiş, döviz kurlarının etkisiyle ancak ufak
dalgalanmalarla günümüze kadar artarak, gelmiştir.