B grubu vitaminler, konsantrasyon, öğrenme, hafıza gücü ve bilinçsel performansta artış sağlarken, beyni strese karşı koruyor, fiziksel ve zihinsel sağlığı da olumlu etkiliyor.
Et, süt ve yumurta gibi hayvansal protein içeren gıdalar ile tahılları tüketerek günlük B vitamini ihtiyacını karşılayabiliriz.
Erciyes Üniversitesi (EÜ) Atatürk Sağlık Yüksekokulu Beslenme ve Diyetetik Bölümü Başkanı Doç. Dr. Neriman İnanç, beslenme ile zihinsel gelişim arasında doğrudan ilişki bulunduğunu, her iki kavramın da birbirini tamamlayan unsurlar olduğunu söyledi.
İnsanın fiziksel yapısının, fizyolojik faaliyetlerinin, akıl ve ruhsal yeteneklerinin normal olması ve başarı sağlanmasında yeterli vedengeli beslenmenin rolü bulunduğunu kaydeden Doç. Dr. İnanç, aksi durumda, fiziksel ve zihinsel verimin düştüğünü ve sosyal iletişimin bozulduğunu belirtti.
Bu nedenle her yaş grubunun yeterli ve dengeli beslenmesi gerektiğine dikkati çeken Doç. Dr. İnanç, şunları söyledi:
Canlılığımızın devamı, karbonhidrat, protein, yağ, vitamin- mineral, posa ve sudan oluşan besin öğeleri ile sürdürülür. Hayat, enerjinin hareketidir. İlk kalp atışından son nefese kadar vücutlarımız sürekli olarak besinleri enerjiden ısıya, harekete, düşünceye, duygulara ve aktiviteye dönüştürür. Örneğin vücut ağırlığımızın sadece yüzde 2-3ü oranında ağırlığı olan beyin, günlük aldığımız enerjinin yüzde 30nu harcar. O halde her gün yeterli enerjialmanız gerekir.
Doç. Dr. İnanç, tüketilen besinlerin insanın hafıza, zeka ve konsantrasyon gücüne etkisi olduğunu bildirdi.
BEYNİ STRESE KARŞI KORUYOR
B grubu vitaminlerin, beyni strese karşı koruyup, fiziksel ve zihinsel sağlığı etkilediğini bildiren Doç. Dr. İnanç, şöyle devam etti:
Folik asit adı verilen vitamin, beynin gıdası olarak adlandırılır. Yeşil yapraklı sebze ve meyve tüketerek folik asit ihtiyacı karşılanır. Beyin için enerji üretimine katkıda bulunan B grubu vitaminler yeterli miktarda alınırsa konsantrasyon, öğrenme, hafıza gücünde ve bilinçsel performansta artış olur. Et, süt ve yumurta gibi hayvansal protein içeren gıdalar ile tahılları tüketerek günlük B vitamini ihtiyacını karşılayabiliriz. En iyi kaynağı kırmızı et olan demir yetersizliğinde, zihinsel işlevlerde zayıflama gelişir. İyotlu tuz tüketerek aldığımız iyot ise insan zekasının, beyinsel fonksiyonlarının olmazsa olmazları arasındadır.
Yeterli ve dengeli beslenmenin prensiplerinden birinin de az ve sık beslenme olduğuna değinen Doç. Dr. İnanç, hücrelerin ve organlarınsağlıklı bir şekilde çalışabilmesi için kan şekerinin daima belirli bir düzeyde kalması gerektiğini kaydetti.
Kan şekerindeki iniş ve çıkışların, baş ağrısı, konsantrasyon güçlüğü, yorgunluk, uyku hali gibi pek çok belirti verdiğini belirten Doç. Dr. İnanç, şöyle konuştu:
Kan şekerinin yeterli düzeyde olması, öğrenme ve anımsamayı da içine alan birçok beyin fonksiyonu ve davranışı düzenler. Sabah kahvaltısı yapılmadığında, beyne enerji sağlayan kan şekeri en alt düzeyde kalır. Vücut kendi dokularını tüketmeye başlar, bu durumda da keton cisimcikleri dediğimiz, böbreğe, kalbe, beyine ve karaciğere aşırı yük getiren maddelerde artış olur.
Bu nedenle günün ilk öğünü olarak tanımlanan kahvaltının özelliklebüyüme dönemindeki çocuklar ile gençlerin günlük enerji ve besin öğeleri gereksinmelerine katkısının yanında, okul başarısı üzerine de olumlu etkisi olduğunu vurgulayan Doç. Dr. İnanç, ebeveynlere, çocuklarına mutlaka kahvaltı yaptırmaları çağrısında bulundu.
Doç. Dr. İnanç, sözlerini şöyle sürdürdü:
Günlük beş ya da daha fazla porsiyon sebze ve meyve, özellikle koyu yeşil yapraklı ve sarı sebze yiyin. Her gün, ekmek, tahıl ve baklagil kombinasyonundan altı ya da daha fazla porsiyon tüketerek kompleks karbonhidrat ve B grubu vitaminlerin miktarını artırın. Yeterli protein ve demir tüketmek için hayvansal kaynaklı besinler, süt yoğurt tüketiminize özen gösterin.
Anjina Nedir ?: Anjina, kalbe yetersiz kan gelmesi sonucu meydana gelen geçici gögus agrisidir. Sikinti, agirlik, huzursuzluk, uyuSukluk, yanma, basi veya gögsun arkasinda parçalanma hissi Seklinde olabilir. Kollara, boyna ve çeneye yayilabilir. Anjina, genellikle yorulma, yemek yeme veya sikinti sonucunda ortaya çikar. Her gögus agrisi anjina degildir, sadece doktorunuz dogru taniyi koyabilir.
Angina Atagim Ne Kadar Sure Devam Eder ?
cogu zaman 5 dakikadan kisa surer, ancak yarim dakikadan kisa olabilecegi gibi yarim saatten uzun da olabilir. Sizde oluSan anjina ataklarinin suresini ve gelen agrinin Seklini siz bulacaksiniz. Eger devamli olarak degiSkenlik gösteriyorsa bunu doktorunuza belirtmeniz gerekir.
Anjina Atagim Daha cok Hangi Durumlarda Olur ?
Anjina atagi genellikle yokuS yukari tirmanmak, çok yemek yemek, çok sicak veya soguk havalarda diSari çikmak, aSiri sikilip uzulmek gibi kalbinizin iS yukunun arttigi durumlarda meydana gelir. Bunun nedenlerinden birisi kan damarlarinizin iç yuzeyinin yagla sivanmasi (ateroskleroz) olabilir. Damarlariniz bu Sekilde daralmiSsa kalbinize çok kan gerektigi durumlarda yeterli kan kalbe ulaSmayacaktir. Diger bir sebep kalp damarlarinizdan birinin ani olarak kasilmasi olabilir. Bu ani kasilma da geçici olarak darliga neden olur. Bu tip ani kasilmalarin neden oldugu anjina digerinden farklidir ve her zaman atak meydana gelebilir.
Anjina Atagi, Kalp Krizi ile Ayni sey midir ?
Hayir. Anjina atagi kalp krizi degildir. Kalp krizinde, kalbe ait kaslardan bir kismi canliligini kaybeder yani kullanilmaz hale gelir. Ancak anjina tedavi edilmez ise kalp krizi geliSebilir. Anjina ilk geliStiginde veya Sekli degiStiginde derhal doktora muracaat edilmelidir. Anjina ataklariniz siklaStiginda, suresi uzadiginda veya daha az eforla meydana geldiginde hemen doktorunuzu bu durumdan haberdar edin.
Kalp Krizi Geçirdiginizi Nasil Anlarsiniz ?
Eger 10 dakika içerisinde 3 tane dilalti nitrogliserin tableti aldiginiz halde Sikayetleriniz geçmedi ise hemen acil servise muracaat edin. Kalp krizinin iSaretleri genellikle anjinaninkileren daha Siddetlidir. Kalp krizi geçiren bir hastada görulen ve hemen acil servise gitmeyi gerektiren Sikayetler Sunlardir : yarim saatten uzun suren agri, terleme, bulanti, nefes darligi, Siddetli sikinti hissi ve halsizlik. Kalp krizi sonrasi meydana gelen ölumlerin en önemli nedeni zamaninda doktora ulaSamamaktan kaynaklanir; dolayisi ile bu Sikayetlerle karSilaStiginizda hemen bir acil servise ulaSin.
Anjina Tedavi Edilebilir mi ?
Evet. Anjinanin tedavisinde kullanilan çeSitli ilaçlar mevcuttur. Bu ilaçlara ek olarak, sizin hayat tarzinizda yapacaginiz bazi degiSiklikler ataklarin oluSmasini önleyebilir. Uygun tedavi ve olumlu aliSkanliklar edinerek hiç ataksiz bir yaSam surebilirsiniz. Doktorunuzun verecegi ilaçlara ek olarak: Yemek yeme aliSkanliklarinizi degiStirin; az tuzlu ve az yagli yiyecekler tuketin. siSmansaniz zayiflayin. Sigara içmeyi birakin ; bu alabileceginiz en önemli önlemlerden birisidir. Fazla Agir olmayan bir spor programi yapin; bu kalbinizin oksijeni daha iyi kullanmasini saglayacaktir.
Bunlarin ötesinde bu hastaligin sadece sizde olmayip milyonlarca insanin bu hastaliga sahip oldugunu ve yukarida sayilan önlemler sayesinde normal bir hayat surduklerini unutmayin.