LABORATUVAR TETKİKLERİ
KREATİNİN
Kreatin Fosfat'ın metabolik artığı Kreatinin dir. Böbreklerden idrar ile çıkarılır. Diyetten etkilenmediği için böbrek fonksiyonlarının göstergesi olarak üreden daha anlamlıdır.
Muayene maddesi: Plasma ve Serum.
Normal Değeri: dL/ 0.5 - 1.2 mg.
Arttığı Durumlar
Böbrek Bozuklukları
İdrar akımını engelleyen durumlar
Akromegali
Hipertroidi
Jigantizm
Azaldığı Durumlar
Kas distrofisi
İleri yaşlılık
Kas kitlesinin azaldığı erimeler
Gebelik
KREATİNİN KLİRENSİ
Klirens testleri böbrek fonksiyonlarını ölçmede kullanılan en güvenilir yoldur. Glomerüllerden süzülen ve tubulilerden itrah ve absorbe edilmeyen bir maddenin kandaki yoğunluğu ve idrarla çıkarılan miktarının tayini ile hesaplanır. Bunun için en ideal madde inülin dir. Ancak inülin ile tayini pratik olmayıp kreatinin ile yapılmaktadır. Daha az güvenilir olmakla beraber üre klirensi de uygulanabilir.
Test için belirli zaman süreleri içerisinde 1-2-4-8-24 saatlik idrar toplanır, bu sürelerin ortasında alınan kreatin miktarı belirlenir mevcut formüle uygulanarak böbreklerin dakikada ne kadar kandan ne kadar kreatinini temizlediği tayin edilir. Böbrekler dakikada ortalama 120 ml. kanı temizler.
Hafif bozukluklarda : dk/52-62.5 ml
Daha ilari bozukluklarda : dk/42 - 52 ml.
Orta derecede bozukluklarda dk/28 - 42 ml.
Ağır vakalarda : dk/< 28 ml.
POTASYUM ( K+ )
Potasyum vücutta özellikle kan ve doku hücrelerinde bulunur. Hücre içi asit-baz dengesini ve osmotik basıncı düzenler. Diürezi arttırır bazı enzimlerin aktivatörü olarak matabolizmayı etkiler.
Normal Değerler : 3.5 - 5 mEq/L
Arttığı Durumlar :
K alınışının artması
Vücut içi hemoliz
Ağır doku harabiyeti
Diyabetik ketoz
Akut, kronik böbrek yetmezliği GFR< 5 ml/dh
Anaflaksi
Addison
Na eksikliğine yol açan durumlar
Azaldığı Durumlar
K alınışının azalması
K kaybının artması ( kusma, ishal )
PROLAKTİN ( PRL )
Hipofiz ön lobundan salgılanan bir polipeptid hormondur.
Normal Değeri : Kadın : dL/ 1 - 25 ng. Erkek : dL/ 1 - 20 ng.
Arttığı durumlar :
Hipotalamik hastalıklar
Hipofiz sapı kesilmesi
Hipofiz Tümörleri - Prolaktinoma
Böbrek yetmezliği
Primer hipotroidi
Gebelik
Anoreksi Nervoza
Meme uçlarının aşırı uyarılması
Azaldığı Durumlar :
Sheehan Sendromu
Panhipopituitarizm
Hipofizektomi
Bromokriptin ( Parlodel ) ve L-DOPA kullanılması
SGOT - SERUM GLUTAMİK OKSALASETiK TRANSAMİNAZ = (AST)
SGOT özellikle kalp, karaciğer ve iskelet kasında bulunan bir enzimdir. Karaciğer hastalıklarında, özellikle akut ve kronik hepatitte hücre yıkımı yüzünden SGOT yükselir ve bu enzim tayini ile hastalığın seyri izlenebilir.
Normal Değeri ( Serumda ) : L/ 40 Ü den az.
Arttığı Durumlar :
Kalp Hastalıkları
Akut myokard infarktüsü ( SGOT > SGPT )
Konjestif kalp yetmezliği
Akut romatizmal ateş
Kalp ameliyatları
Kalp kateterizasyonu ve anjiyokardiyografi
Eksternal kalp masajı
Karaciğer Hastalıkları
Viral hepatit ( SGPT > SGOT )
Toksik hepatit
Karsinom, lösemi, lenfoma
Kolanjit, intra ve ekstrahepatik tıkanma
Kronik hepatit
Siroz ( Bazan normal de olabilir )
İlaca bağlı ( rifampisin, salisilat, izoniyazid )
Akut Pankreatit
Travmatik Kas Harabiyeti
Barsak infarktı
Barsak ameliyatları
Crush sendromu
Radyasyona maruz kalma
Sıcak çarpması
Direkt elektrik akımı ile şok
Karbon monoksit zehirlenmesi
Status Astmatikus
Akciğer İnfarktı