Anteplice Sözlük

Son güncelleme: 03.02.2009 07:49
  • anteplice - antepçe - antepçe konuşmalar - antepçe hitap şekilleri

    a'aam= hitap şekli
    Aaşam=Akşam
    Aazından=Ağzından
    Abdeshana=Tuvalet
    Adıbeli=Bari
    Alayı=Hepisi
    Allefçilik=tahıl eleyen kimselere verilen isim
    Angeslek=bilerekten, kasten
    Ariş=asma
    Asas=Esas
    Aspab=günlük hayatta kişinin üzereine giydiği elbise
    Aşgün=boyun bağı / atkı
    Avadanlık=hediyelik eşya, takı
    Ayel=Hanım/Karı/Eş
    Aylan kabağı=
    Aynalı sandık=içine yazma yada eşarp konulan kapağında ayna bulunan ufak sandık.
    Ayreti=yakışmayan/çirkin/uymamış
    Ayyuş=Ayşe
    Baa=Bana
    Bahdenez=maydonoz
    Balcan=patlıcan
    Balhımak=sancımak.
    Bardak altı=Çatı katı
    Başire=pazarlık
    Bayramcalık=Bayram için alınan kıyafet
    Beçare=Biçare
    Berkitmek=Sıkıştırmak
    Bes=Sadece, yalnız
    Beyle=Böyle
    Bıldır=geçen sene
    Bılout=bu defa
    Bi sohum=bir lokma/bir parça
    Bilmeym=Bilmiyorum
    Binaan= Bidefa
    Caartlak kebabı=karaciğer ve böbrek ile yapılan bir çeşit kebap
    Camız=Bir öküz cinsi
    Cercer=Arpa, buğday saplarının saman yapılmasında kullanılan atların çektiği düzenek.
    Cereme =karşılığı
    Cıncık=cam parçası
    Cırtatan=kırsal bölgelerde yetişen parmak büyüklüğünde yabanı meyvesi olan bir bitki.
    Cıvık yemek=Her türlü sulu yemeğe verilen genel bir ad
    Codar=sadaka
    Cor =söz/laf
    Cor etmek=karşılıklı konuşmak
    Cullub=çocukların misket oynamak için yere kazdıkları küçük çukur
    Culluk=hindi
    Cumbur cemeat=hep beraber / topluca
    Curun=havuz
    Cücük=civciv
    Cümle kapısı=Evin dış kapıdan sonraki iç te bulunan kapısı
    Çabıt=gereksiz bez parçası
    Çağla=Badem
    Çarpana=Ayakkabının topuk tarafındaki arka kısmının topuğun altına yatırılmış şekli
    Çarpana=Domatesin kışın yenilmek üzere yazdan bol tuzlu bir şekilde kurutulması
    Çarşı ekmee=pide ekmeği /lavaş
    Çaşımak=gevşemek
    Çatı=kadınların su taşımak için kullandıkları boyna geçirilen alet
    Çelet=afacan.
    Çıhın=bohça
    Çıkrık=Kelep halindeki ipi yumak haline getirmek için kullanılan aletin adı
    Çibik çalmak=el çırpmak
    Çimmek=banyo yapmak
    Çotura=büyükçe bidon
    Çömçe=yemek kepçesi
    Çörten=su oluğu
    Çul=gerekmez bez parçası
    Çullama=lahmacun,börek gibi içli yemeklerin içinin normalden fazla olması durumu.
    Damdıra=saz
    Daraba=Kepenk
    Darı sapı=Koçan
    Darı=mısır
    Dehliz =sokak
    Delip=bulgur değirmeni
    Depme=bidon
    Derme/dereme=topaç
    Deze=teyze
    Dıbık= yapış yapış
    Dıhız=İstenilenden fazla / çok.
    Dırabzın=merdiven korkuluğu
    Dolak=kadınların namaz kılarken başlarını örttükleri beyaz renkli eşarp.
    Dolbak=Başı açık
    Döş=Göğüs
    Döşün tahtası=Göğsün kafesinin ön yüzü
    Duz ölbesi=Tuz koymak için tahtadan yapılan silindir şeklindeki kap(tuzluk)
    Dürbeke=Darbuka
    Dürüm=Pide (lavaş/yufka) ekmeğin içerisine yenilecek gıda konulduktan sonra ekmeğin yuvarlanmış hali
    Eer= Eğer
    Efen=kalitesiz.
    Ellik gavuru=ermeni
    Esikcaz=Kadınlar için kullanılan bir tabir
    Esnaf saresi=
    Eşmarlaşmak: İşaretleşmek
    Etee esik=kadınlar için kullanılan bir tabir
    Ev ekmee=Evde yapılmış yufka şeklindeki ekmek
    Faal=Tarla işçisi
    Fartçı=pekmez yapmak için üzüm tepeleyen kimse
    Felee=Feleği
    Fenikmek=fenalaşmak
    Fıhara=fakir
    Fıharacaz=zavallı
    Firez=tahılın tarladan biçildikten sonra tarlada kalan saplı kısmı
    Firik pilavı=Firikten yapılmış yöresel pilav.
    Firik=buğdayın yaşken toplanıp ateşten geçirilmiş hali.
    Galaba=kalabalık
    Galle=Para kasası
    Galledar=kasiyer
    ganne=şişe
    Gap gacak=mutfak eşyası
    Garaltı=ev eşyası
    Gaspağancak=zorla
    Gatrembiz=kavanoz
    Gavırga=patlamış mısır
    Gaz ocaa=içerizine gaz konularak çalışan bir tür ocak
    Genlere =kendilerine
    Gercik=gıcık.
    Gergâh=Gergef
    Gergeç=çamaşır serilen ip
    Gıhırdak=kuyruk yağının eritilmesiyle elde edilen içinde az miktarda et bulunan katılaşmış yağ.
    Gınpıcaa=Sapı tahtaolan büyükçe pıçak
    Gıygıcı=kemancı
    Gıyyık=çuvaldız/büyük iğne
    Goğurtmak=bırakmak, salmak.
    Golçu=Bekçi
    Gooş=Koğuş
    Göre=Güya
    Gülle=misket
    Haarda=nerede
    Habbab=takunya
    Hacet yeri=yatak&yorgan rafı
    Hakeke=Bir çocuk oyunu
    Hakiye=hikaye
    Hakmet=Hikmet
    Halfe=Hademe/Hizmetli
    Hallik=bir koyun cinsi
    Hamadan=Tepsi
    Hameyli=gümüşten yapılan boyundan göğse kadar uzanan birtür kolye
    Hamıt=atların boynuna geçirilen boyunduruk
    Haneen uluğu=lafın çürüğü / gereksiz konuşma
    Hanek=Laf
    Hanifi=musluk /çeşme
    Hara=Neresi
    Haraf=bakımsız
    Haral=büyük çuval
    Harbul=tahıl elemekte kullanılan elek
    Harraf=tarla başlarına açılan ağzı çok geniş kuyu
    Haşıl=Dokuma
    Haşlamak=para harcamak
    Hayad=Avlu, bahçe
    Hayce=Hatice
    Hayde=Pilastik ayakkabı
    Hayrat=hayır için yapılan hertürlü iş
    Hazne=kiler
    Hazvel=kötü, işe yaramaz
    Heyirmek=çocukların neşeli birşekilde oyunlar oynaması
    Hımsıma=Yemeğin tadının bozulması.
    Hırhız=Hırsız
    Hısım=akraba
    Horanta=ev halkı
    Hönüsü=bir üzüm çeşidi
    Hösgüt = suskun, sessiz sakin insan
    Hösün=Hüseyin
    Istıfıl ol=(allah seni nasıl biliyosa öyle yapsın)
    İdara çıra=
    İliklemek=Düğmelerini kapatmak
    İnce saz=orkestra
    İnne=İğne
    İtee=ekmek yapımında kullanılan içerisinde un bulunan bez(un artığı kullanılan bez)Kaake=ramazan bayramında yapılan yuvarlak,sert simit
    Kalem açkı=kalem traş
    Karsambaç=pekmez ve karın karışımıyla yapılan bir tür soğuk tatlı
    Kasnak=Antep işi işlemek için kullanılan iki çember şeklindeki tahtadan yapılmış düzenek.
    Kastel=çeşme/şadırvan
    Keçik=bir tür eşarp bağlama şekli
    Kelep=yumak(iplik yumağı)
    Kemçik=konuşan kişinin ağzını eğerek konuşması
    Keneyi=inadına
    Kercetmek=taklit etmek
    Kıskaç=Çamaşır mandalı
    Kine=ki
    Kizzik=hayvan bağlamak için yere çakılan demirden veye tahtadan yapılmış kazık
    Kolçak=Yolma yolunurken kola takılan bir tür koruyucu bez
    Kösnük=
    Köynek=Eteği dizlere kadar uzanan bir tür gömlek
    Kübban=bir pide çeşidi
    Küf=Takke/Başlık/Şapka/Bere
    Küncü=susam
    Künefe=kadayıf
    Küşümlenmek=ağır ikram, saygı, büyük yardım vs. görüp altında ezilmek, mahçup olmak.
    Lirik çıra=içine zeytin yağı konulup ucundaki fitilin yakılmasıyla aydınlatmada kullanılan alet
    Loğ=taştan veya demirden yapılmış silindir şekindeki alet
    Maamed=mehmet, muhammet
    Maasim=gariban/suçsuz/masum
    Maayer= iyi, kaliteli
    Made=mide
    Mahmil=Duvarın iç kısmına yapılan dolap
    Mahra=Derinliği 30-40 cm bulan sandık
    Malak=Pantolonun alttarafının katlanmış hali
    Malhıta=Kırmızı mercimek
    Masammak=merdiven basamağı
    Maşraba=Sürahi
    Mekine=kamyon
    Meşefe=Banyo havlusu
    Meymenetsiz=sevilmeyen
    Mıh=çivi
    Mıhrıs= cimri
    Mindel=bezden veya kauçuktan yapılmış üzerine oturmak için kullanılan yaygı
    Mintan=gömlek
    Miskilim: Değerli, paha biçilmez
    Mundar=bozulmuş, heder olmuş (yemek mundar olmuş)
    Mutlak=muska
    Nacar=Marangoz
    Navaht=ne zaman
    Neçe=Nice
    Neçeye=Kaç para
    Ofurtmak=abartmak
    Oğartmak=onarmak
    Okla lomba=florasan
    Oldoo=Olduğu
    Ovağançak=o zamana kadar
    Ölbe kapaa=Tahtadan yapılmış kutunun kapağı
    Ölbe=tahtadan yapılan içerisine pekmez konan kap
    Öteberi=muhtelif eşya
    Ötee=Öteki
    Paskil=kantar
    Patlak=pilastik su bidonu
    Pendir=peynir
    Peybaz=salata
    Pin=kümes
    Pisik daşşaa=lokma tatlı
    Pisik=kedi
    Pontur=pantolon
    Puhara= baca
    Pusmak=Diz çöküp oturmak
    Rafik=arkadas
    Saa=Sana
    Saan=tabak
    Saası=Küçük kürek
    Saep=Sahip
    Sahden=Gerçekten
    Saho=ceket
    Samsak=sarmısak
    Sangoloç=Tahtaravalli
    Sarat=kum elemede kullanılan kare veya dikdörtgen şeklindeki elek
    Sare=piknik
    Savan=halı veya kilimin üzerine örtülen açkı
    Savuş da get / ko da get=(defol git)
    Saya=İş önlüğü
    Sebil=bedava
    Seki=Bahçeli evlerde genellikle yaz aylarında oturmak için kapı veya pencere önlerine yapılan yer seviyesinden yüksekçe olan yer
    Sele=çamaşır konulan plastik sepet
    Sen saa iyi bak=kendine iyi bak
    Sındak=Kuytu köşe
    Sındı=makas
    Sıypancak=kaydıraç
    Sıypmak=kaymak
    Sigeç=bahçe kenarındaki çit.
    Sille= tokat
    Silece=hayvanların üzerine yük yüklemek için demir veya tahtadan iki tarafı birbirine eşit yapılan sepete benzeyen yapıt
    Sini=tepsi
    Sirli sitirli=tertipli, düzenli
    Siypancak=kaydırak
    Soklanmak=söylenmek
    Somya=Kanepe
    Sona=Sonra
    Soyha=Günlük yaşamda giyilen kıyafet
    Söörme=patlıcanın közde pişirilmiş hali
    Sufra=sofra
    Sumağı barabar=Suyu çıkana kadar
    Sumsuk=yumruk
    Süğük=Saçak
    Süllüm=merdiven
    Şabşak=bir litrelik plastik sürahi
    Şahıl=Eşek, at veya katırın üzerinde su taşımak için kullanılan ve hayvanın semerinin üzerine konan bir tür dengeleyici mekanizma
    Şak=yolluk şeklinde dokunmuş ince uzun kilim
    Şamşam Şakımak=pırıl pırıl parlamak
    Şarmıta=Ahlaksız (kadınlar için)
    Şarpa=eşarp
    Şindi=şimdi
    Şimellemek=avuçlamak
    Tabaat=huy
    Tabaka=içerisine tütün konulan kutu
    Tadiya geliy, da baa, geçil dey=iste oradan geliyor, daha da bana cekil diyorTadiya=işte orada
    Tağa=pencerenin alt kısmındaki kenar
    Taharlak=makara
    Talgın=ölen kimsenin defnedildikten sonra hocanın mezarın baş tarafına geçerek telkinde bulunması/telkin
    Tamah=bencil/cimri
    Taman aa=işte burada
    Taman=değil mi? anlamında kullanılan soru tümleci
    Tandır=tahtadan yapılmış ufak masa şeklindeki yapıtın içine köz halindeki ateşin mangalla konularak ısınmada kullanılan araç.
    Tarpadak=ansızın/aniden
    Tas=bardak
    Taşkala=Panik
    Taykeş=çift olan bir şeyin çiftlerden her birinin diğerinden farklı olması
    Terşi=Elde ip eğirmek için kullanılan tahtadan yapılmış bir alet
    Teşt=leğen
    Tintabaat=titiz
    Tiyara=Teyyare, uçak
    Topaç=Kuşbaşı şeklinde doğranmış etin, daha sonra yanilmek üzere kavrulup tuzlandıktan sonra, yumruk büyüklüğünde sıkılmış hali
    Tosbaa=kaplumbağa
    Tööt=ölen kişi için ölümünden birkaç gün sonra ölenin ruhuna bağışlanmak edilmek üzere 70000 adet tevhid (la ilahe illallah) söylenmesi./tevhid
    Tuman=pantolon, pijama, eşofman altı gibi giyeceklerin geneline verilen ad.
    Tumancak=insanın göbekten aşağısını açık olması hali
    Umsuruk olmak=(çok istenilen bir şeye ulaşamama veya azla yetinme)
    Vırvırik=İshal olmak
    Yaalık=mendil
    Yağn=sırt. "yağnım balhiy"
    Yaldır cılbak=komple çıplak
    Yarlık=önlük
    Yavan=çirkin
    Yazalamak=YüzeyeYaymak
    Yazlık=Dam (çatısı olamayan evlerde yaz aylarında oturulan kısım)
    Yemeni=Deriden yapılan el yapımı ayakkabı
    Yen=Yeğin, çok
    Yenlicek=hafif
    Yerennik: Yarenlik, Şaka
    Yılık bırakmak=hafif açık bırakmak ( kapi, pencere, dolap)
    Yıraq=uzak
    Yoorum=hitap şekli
    Yumak=yıkamak
    Zahter=kekik
    Zigge=bir şeyi ağzına kadar doldurmak
    Zogumlenmek=sinirlenmek
    Zubun=kadınların giydiği boydan aşağı elbise
#13.12.2008 19:32 0 0 0
  • ewet antep ağzı biraz terrcüman gerektirir yok yok epey gerekir
    ama orta doğu lehçesine yada türkçesine en yakın ağızdır
    kendiliğinden gelişmiş zamanla oluşmuş değildir
    çok renkli bir ağız bence
    paylaşım teşekkürler
#03.02.2009 07:49 0 0 0