Doppler Etkisi

Son güncelleme: 14.08.2009 19:09
  • Doppler Etkisi - Doppler Etkisi Nedir - Doppler Etkisinin Matematiksel Çözümü

    Doppler etkisi, göreli haraket eden bir cisimden gelen ışığın değişmesidir.
    Sadece bakış doğrultumuz yönündeki haraketler etkilidir.

    Su dalgası gösterimi

    noimage

    Bir bot dalgalar yönünde hareket ediyorsa, dalga tepeleri bot'un altını bot'un hareket etmemesi durumuna göre daha hızlı çarpacaktır.

    noimage

    Benzer şekilde Bot dalgalardan uzaklaşacak biçimde hareket ederse, dalga tepeleri Bot'un sabit kalması durumundan daha yavaş çarpacaktır.
    Ses dalgaları Ses dalgasının frekansı gözlemciye yaklaşıyorsa artacak, gözlemciden uzaklaşıyorsa azalacaktır.
    Bu durumu bir arabanın veya bir trenin sizin yanınızdan geçmesi sırasında farketmiş olabilirsiniz.

    Elektromanyetik Dalgalar - IşıkAynı olaylar ışık içinde geçerli olmaktadır.
    Atomların yaydıkları ışığın kesikli olması nedeniyle onların hareketlerini (hızını) frekansta görülen kaymadan belirlenir.

    Hareketli Cisimden Gelen Işınımın Frekansının (ve Dalgaboyunun) Kayması

    noimage

    Maviye ve Kırmızıya Kayma 1.Yaklaşan Kaynaklar
    Tayfsal çizgiler yüksek frekanslara doğru kayar
    => kısa dalgaboylarına
    Tayfı maviye kaymıştır
    2.Uzaklaşan Kaynaklar
    Çizgiler düşük frekanslara doğru kayar
    => uzun dalgaboylarına
    Tayfı kırmızıya kaymıştır

    Doppler Kayması Lamda dalgaboyundaki değişim hızla orantılıdır.

    noimage

    burada vr dikine hızdır.
    -pozitif hızlar => uzaklaşan
    -negatif hızlar => yaklaşan
    anlamındadır.

    Doppler Kaymasına Örnek

    Bir yıldızın Balmer çizgilerinden H-alfa çizgisi 6565 A'de ölçülmüştür. Bu yıldızın dikine hızı ne kadardır? (H-alfa çizgisinin durağan dalgaboyu = 6563 A.)

    -Yıldız bizden uzaklaşmaktadır (büyük dalgaboyu)

    noimage

    -Buradan vr = 91 km/sn elde edilir.

    Doppler Etkisinin Önemi Dopler etkisi uzak cisimlerin hareketlerini ölçmenin tek yolu olduğu için çok önemlidir.Doppler etkisi, Edwin Hubble'in evrenin genişlediği sonucunu çıkarmasına neden olmuştur.
#14.08.2009 19:09 0 0 0