polikistik over sindromu haqqında - müalicəsi - polikistik over sindromu nedir
Qadınların dərdi 'polikistik over sindromu'
Doguş çağındakı qadınlarda sıx qarşılaşılan 'polikistik over sindromu', sonsuzluğun yanaşı insulin təsirinə qarşı müqavimətə səbəb olur.
Milli Reproduktiv Tibbi və Tüp Bebek Cəmiyyəti Başçısı Prof. Dr. Hakan Yaralı, 'polikistik over sendromu'nun doğurganlık çağındakı qadınlarda ən sıx qarşılaşılan hormonal pozuqluq olduğunu söylədi.
Qadınlarda adət nizamsızlığı və tüklənmənin artım kimi əlamətlərlə özünü göstərən sindrom, erkən yaşlarda görülməyə başlayır və bir çox narahatlığa gətirib çıxarır.
Yaralı, sindromun sonsuzluq və estetik problemlərə gətirib çıxardığı kimi insulin maddələr mübadiləsisində də pozuqluqlara səbəb olduğunu söylədi.
Xəstəliyin qadınlarda yüzdə 6-8 faiz görüldüyünə toxunan Yaralı, "başqa bir deyişlə hər 12-15 qadından birində polikistik over sindromu var''dedi.
Sindromun ən əhəmiyyətli əlamətləri:
Ədəd nizamsızlığı: nizamsızlıq ildə altı və ya daha az ədəd görməklə özünü göstərir. Nizamsız adət görmə nəticəsində 'endometrium' deyilən rəhm pərdəsi nizamsız olaraq kalınlaşırken, bu da xərçəng riskini artırır.
Tüklənmənin artım: Xəstəliyin ikinci ən əhəmiyyətli xüsusiyyəti isə kişilik hormonu testosteronun qanda artmasına bağlı olaraq tüklənmənin ortaya çıxması.
Tüklənmə xüsusilə yüzdə, çənə altında, sinə uclarında, ya da göbəyi doğru olur. Kişilik hormonunun yüksəkliyi kişi tipi saç tökülməsi, yağlanılma və sızanaqlara da gətirib çıxarır.
Rəhm iç təbəqəsində qalınlaşma
Bu vəziyyətin yumurtlama pozuqluğuna gətirib çıxardığı üçün hamilə qalmağı maneə törətdiyini də ifadə edən Yaralı,''qadınlarda yumurtlama hormonu progesterondur. Ancaq bu xəstələrdə yalnız östrojen hormonu hakimdir. Belə olunca da laqeyd edilmiş hadisələrdə rəhm iç təbəqəsi qalınlaşar, bunun nəticəsində də rəhm içi xərçəngi ortaya çıxır''dedi.
Hamilə qala bilməmə şikayətiylə müxtəlif mərkəzlərə müraciət edən qadınların yakşalık olaraq yarısında 'polikistik over sindromu' olduğunu da yazan Yaralı,''yumurtanın kifayət qədər boyümemesi və yumurtlamanın olmaması hamilə qalmağı maneə törədir''dedi.
Gizli və ya aşkar şəkər
Narahatlığın sonsuzluq xaricində başqa problemlərə də gətirib çıxardığına toxunan Yaralı,''polikistik over sindromu cədvəlində, şəkər xəstəliyində olduğu kimi insulin təsirinə qarşı müqavimət olar. Araşdırmalara görə, bu xəstəliyi olanların yüzdə 40ında gizli şəkər, yüzdə 8ində də aşkar şəkər var. Az qala haradasa polikistik over sindromu olan iki xəstədən birində şəkər nizamsızlığı çıxır''deyib.
Etdikləri bir araşdırma nəticəsində, 'polikistik over sindromu' olan xəstələrin yarıya yaxının ana və atasından da gizli və ya aşkar şəkər təsbit etdiklərini açıqlayan Yaralı,''buna görə ailələrə də şəkər daraması edilməli''dedi.
Müalicə haqqında da məlumat verən Yaralı,''əvvəl həb və iynə istifadə edirik. Bu üsulların təsirli olmaması halında da balon körpə müalicəsinə keçirik. Polikistik over sindromlu faktlarda balon körpə tətbiqi müvəffəqiyyətli. Çünki bu xəstələr çox sayda yumurta və embrion üretebiliyorlar''dedi.
Yaralı, sindromun tanışım, ətraflı müayinə, ultrasəs və qan hormon analizləri ilə konabildiğini qeyd etdi.