Ses Nedir - Aöf Türk Dili ve Edebiyatı Dersleri
Son güncelleme: 18.10.2011 17:07
-
anlatım birimi - ses türleri - ünlü sesler - ünsüz sesler - hece - ses birleşmeleri - ses kaynaşmasıAnlatımın en önemli ve en küçük birimi; konuşmada ses, yazıda ise sesin yazıdaki karşılığı olan harftir. Fizik biliminde ses hava titreşimidir. Konuşmada kullanılan sesler, solumak amacıyla akciğerlere sorulmuş havanın ağızdan verilmesi sırasında çıkarılacak sesin kalıbına dökülmesiyle elde edilir.
Kaç türlü ses vardır?
Sesler ünlü ve ünsüz olmak üzere kendi içinde ikiye ayrılır. Ünlüler; akciğerlerden bir sesi çıkarmak üzere ağız yoluna gönderilen havanın engele uğramadan çıkmasıyla elde edilen ve bağımsız söylenebilen seslerdir. Türkçede sekiz ünlü vardır. Ünsüzler; akciğerlerden ağız yoluna gönderilen havanın az ya da çok bir engele uğrayarak ve ancak bir ünlü yardımıyla çıkabilen, bağımlı seslerdir. Türkçede yirmi bir ünsüz vardır.
Ses birleşmelerinde kaynaşmayı sağlayan sesler hangileridir?
Türkçede biçim olarak sözcük en az bir sesten oluşur. Bir sözcüğün yapısında ünlü ile ünsüzlerden kurulmuş hece ya da heceler bulunur. Hece sözcüğün ses yapısındaki ses ya da sesler birliğidir. Hecede birden çok ses olduğunda sesleri birleştirme gereği doğar. Ses birleşmelerinde ise kaynaşmayı sağlayan sesler ünlülerdir.
Bu yüzden Türkçede ünlüsüz hece düşünülemez. Ünlü; kimi zaman tek başına, kimi zaman ünsüzün önünde, kimi zaman ünsüzün sonunda, kimi zaman da iki ünsüz arasında bulunarak hecedeki seslerin kaynaşmasını sağlar. Türkçede bir ünlüden oluşan bir sözcük vardır. Bu sözcük, “o” sözcüğüdür; zamir (adıl) olarak üçüncü teklik kişiyi, gösterme sıfatı olarak uzaktakini karşılar.
alıntı
Sözcük Nedir TIKLAYINIZ