aöf felsefe dersleri - din ve ahlak felsefesi sınav soruları ve cevaplarıs1- bir dini en temelde belirleyen ve diğer dinlerden ayıran nedir?
c1-o dinin tanrı anlayışı yani tanrı ya ne gibi nitelikler yüklediğidir
s2-din ve felsefe tarihinde ortaya çıkan tanrı tasavvurları nelerdir?
c2-monoteizm deizm panteizm panenteizm
s3-monoteizmin anlamı ve tanrı anlayışı nedir?
c3-tek tanrıcılık demektir. Monoteizmin tanrı anlayışı temelde vahye dayanan yahudilik hristiyanlık ve islam ın uluhiyyet anlayışlarını içerir.
s4-monoteizm e göre tanrı nedir?
c4-tannrı herşeyi bilen her şeye gücü yeten ezeli ebedi mutlak iyilik irade ve hürriyet sahibi kendinden başka bütün varlıkların mutlak yaratıcısı ve koruyucusu kendisinden daha mükemmeli bulunmayan en mükemmel sıfatlara sahip yegâne aşkın(müteal) varlıktır.
s5- tanrı tasavvurunun olşmasındaki en önemle etkenlerden biri nedir?
c5-tanrı nın diğer varlıklarla ilişkisi
s6-monoteist bir anlayışa göre tanrı-âlem ilişkisi nasıl bir ilişkidir?
c6-yaratan-yaratılan ilişkisidir
s7-deizm i monoteizm den farklı kılan nedir?
c7-tanrı âlem ilişkisi konusundaki tutumu. Deizm tanrı nın âlemi yarattığını kabul eder fakat yarattıktan sonra âleme müdahelesini reddeder.
s8-deizm e göre vahiy nedir?
c8-tanrı nın âleme özel ve doğrudan müdahelesidir
s9-deizm hangi din anlayışını savunmuştur?
c9-doğal din
s10-insanı merkeze yerleştiren deizm için tanrı nın iyiliğinin ve inayetinin ölçüsü nedir?
c10-tabiata vermiş olduğu düzenlilik
s11-panteizm in temelinde ne vardır?
c11-tanrı nın var olan her şeyle 'biribirinden ayrılmaz bir birlik' şeklinde özdeşleştirilmesi düşüncesi vardır
s12-panteist tanrı anlayışının en önemli özelliği nedir?
c12-tanrı ile âlemi aynı şey olarak görmesi
s13-panteist bir anlayışı monoteist bir anlayışdan ayıran iki önemli nokta nedir?
c13- 1-tanrı aleme aşkın değil içkindir 2-tanrı ile diğer varlıklar arasında temel bir ontolojik farklılık yoktur
s14-panteizm in modern batı felsefesindeki en sistematik savunucusu kimdir?
c14-spinoza dır
s15-spinoza ya göre tanrının ezeli ve sonsuz sıfatlarıyla kavranan 'kendindeki' halini ifade eden nedir?
c15-natura naturans
s16-spinoza ya göre tanrının tabiatından veya sıfatlarından zorunlu olarak ortaya çıkan açılımlara ne denir?
c16-natura naturata
s17- panteist bir anlayışı monoteist bir anlayıştan ayıran önemli noktalardan biri nedir?
c17-tanrı nın iradesi ve hürriyeti meselesi
s18-panenteizm tanrı-âlem noktasında teizm den hangi yönüyle ayrılır?
c18-tanrı yı kişisel niteliklere sahip bir varlık olarak tasavvur ederek
s19-klasik teizmin yoktan yaratma fikri ile tanrı-âlem arasındaki temel ontolojik ayırımı reddedip bunun yerine tıpkı insanlarda olduğu gibi tanrı nında bir bedeni olduğunu bu bedeninde âlem olduğunu savunan görüş hangisidir?
c19-panenteizm
s20-panenteizm in savunucuları kimlerdir?
c20-a.n.whitehead ve c.harsthorne
s21-teslis inancının birden fazla tanrısal varlığı gerektirdiğini düşünen hristiyan felsefeci kimdir?
c21-swinburne
s22-tanrı nın birliğine dair a priori gerekçeler neye dayandırılabilir?
c22-'mükemmel varlık' kavramının doğru bir analizine
s23-bir tanrısal fert x'in yaratılmasını isterken diğer tanrısal fert x'in yaratılmamasını istediği durumda çatışmanın engellenmesinin yolu swinburne ye göre nedir?
c23-her bir tanrısal ferdin eylem alanını sınırlayarak tanrısal fertler arasında bir tür güç paylaşımına gidilmelidir
s24-bir şeyin mahiyeti hangi sorunun cevabıdır?
c24-o nedir? Sorusunun cevabıdı?
s25-mahiyeti olmayan bir şeyin gerçekliğide varlığıda düşünülemez diyen kimdir?
c25-gazali
s26-bir şeyin var olduğunu veya var olmadığını düşünmenin zorunlu ön koşulu nedir?
c26-o şeyin 'ne' olduğunu bilmektir
s27-tanrı dan ontolojik olarak daha temel bir varlık olamayacağı noktasında onun.olduğu ve varlığının herhangi bir nedeni bulunamayacağı içinde ..olduğu noktasında ittifak edilecektir. Boşluklara ne gelmelidir?
c27-nihai varlık ve zorunlu varlık
s28-tanrısal basitlik düşüncesinin temel gerekçelerinden en önemlisi nedir?
c28-'ilk varlık'olarak tanrı nın nihailğini ve zorunluluğunu korumak
s29-tanrı nın varlığından başka bir mahiyetinin olamayacağı düşüncesinin temel hedefi nedir?
c29-tanrı nın varlığına dair her hangi bir açıklamanın imkânsızlığını göstermek
s30-kime göre varlığın zorunluluğu mahiyetle ilişkilendirilemez?
c30-ibni sina
s31-gazali ye göre zorunlu varlık nedir?
c31-varlığından başka bir mahiyeti olmayan varlık değil varlığı için etkin bir nedeni bulunmayan varlıktır
s32-tanrı nın varlığını mantıksal değil olgusal(varlıksal) bir zorunluluk olarak gören kimdir?
c32-swinburne
s33-swinburne göre tanrı zorunludur demek ne demektir?
c33-tantı yegâne varlık olup varlığının herhangi bir nedeni veya dayanağı yoktur
s34-'ilahi ezelilik' ya da 'zamanla sınırlı olmamak' düşüncesi genel olarak kaç farklı biçimde anlaşılıp savunulmuştur?
c34- 2. Birincisi: Tanrı nın tamamen dışında yani amansız bir varlık olduğunu savunan görüştür. Ikincisi: Tanrı nın ezeli olması onun zamanın dışında zamansız bir varlık olduğunu değil bütün zamanlarda var olduğunu ifade eder.
s35-swinburne göre tanrı ezelidir demek ne demektir?
c35-tanrı geriye ve ileriye dönük herhangi bir zamansal sınırlamaya konu olamaz.
s36-ilahi bilgiyi insan bilgisinden ayıran en önemli nokta nedir?
c36-biliş tarzı
s37-ilahi bilginin özellikleri nelerdir?
c37-ilahi bilgi tam ve değişmez.
s39-orta bilgi görüşü kim tarafından savunulmuştur?
c39-orta çağ hridtiyan ilahiyatçısı molina tarafından.
s40-molinizm e göre orta bilgi nedir?
c40-tanrı yarattığı her insanın hangi şartlarda özgür iradesiyle nasıl eylem yapacağını bilir ve buna orta bilgi denir.
s41-'insan eylemlerinin bizatihi mümkün veya olumsal olup tanrının onları önceden bilmesi onları zorunlu kılmaz yani allah bilir ama eyleme zorunlu kılmaz' sözü kime aittir?
c41-ochham
s42-felsefe tarihinde tanrının gücünün ezeli veyazorunlu doğrular olarak da bilinen mantıksal ve matamatiksel doğrularının üstünde olduğunu savunan kimdir?
c42-descartes
s43-'herşeye gücü yeten bir varlık mantıksal olarak mümkün olan yani tutarlı olan her eylemi gerçekleştirme gücüne sahip olan varlıktır'görüşü kime aittir?
c43-swinburne
s44-'eğer tanrı herşeye gücü yeten bir varlık ise tanrının kaldıramayacağı bir taş ifadesi tutarsısdır' görüşü kime aittir?
c44-mavrodes
s45-tanrının zorunlu varlığını tanrı kavramının doğru bir şekilde çözümlemesiyle ortaya koymaya çalışan delile ne denir?
c45-ontolojik delil
s46-tanrının mahiyetini kavramamız onun varlığını a priori olarak bilmemiz için yeterlidir dien kimdir?
c46-leibniz
s47-tanrının varlığına ilişkin ontolojik delili ilk olarrak açık bir dille savunan kimdir?
c47-anselm
s48-anselm in akıl yürütmesine ilk itiraz eden kimdir?bu kişi hangi ayırıma dikkat çekmiştir?anselm in iddaasını hangi örnekle yürütmeye çalışmıştır?
c48-gaunilo.bir varlığın zihindeki tasarımı ile harici gerçekliği arasındaki ayırıma dikkat çekmiştir.anselm in iddiasını kayıp ada örneğiyle çürütmeye çalışmıştır.
s49-'mümkün olan en büyük ada fikri kendisinden daha büyüğü düşünülemiyen varlık olan tanrı fikrinin aksine tutarsızdır'görüşü kime aittir?
c49-plantinga
s50-ontolojik delilin temelinde ne vardır?
c50-tanrının varlığının mahiyetinden ayrı olamayacağı düşüncesi
s51-'nasılki üç açının iki dik açıya eşit olduğu üçkenin mahiyetinden ayrılamıyorsa veya da fikri vadi fikrinden ayrı düşünülemiyorsa aynı şekilde varlıkta tanrının mahiyetinden ayrılamaz'görüşü kime aittir?
c51-descartes
s52-a.plantinga nın ontolojik delil savunması neye dayanır?
c52-maksimum büyüklük ve maksimum mükemmellik niteliklerinin mümkün dünyalar anlayışına uygulanmasına dayanır.
s53- kozmolojik delilin temelinde ne vardır?
c53-alemin varlığı ve mahiyeti
s54-kozmolojik delil kimler tarafından savunulmuştur?
c54-ilk çağ felsefesinde eflatunaristoteles daha sonra kindifarabiibnisinagazalimusabin memunaquinas ve yeni çağda leibnis tarafından savunulmuştur.
s55-farabi ve ibni sina nın kozmolojik delilin temel versiyonlarından birisi olan imkan delili neye dayanır?
c55-mümkün varlık ve zoronlu varlık ayırımına dayanır.
s56-kozmolojik delilin en önemli versiyonu hangisidir?
c56-kindi ve gazali başta olmak üzere müslüman kelamcılar tarafından savunulan ve günümüz din felsefesinde 'kelam kozmolojik delil' olarak bilinen versiyonudur.
s57-kozmolojik delilin bir önceki soruda verilen versiyonunun en temel dayanağı nedir?
c57-zamansal hadiselerin sonsuza kadar tekerrur edemeyeceğinden hareketle alemin bir başlangıcı olduğu düşüncesidir.
s58-teleolojik delilin diğer adları nelerdir?
c58-nizam ve gaye inayet tasarım delilleri
s59-teleolojik delilin en temel iddiası nedir?
c59-dünyanın canlıların yaşamlarını sürdürebilmeleri için gerekli olan bir düzen ve gaye ile tanrı tarafından tasarımlanmıştır.
s60-evrendeki düzen ve gayenin herşeyi bilen herşeye gücü yeten mutlak iyilik sahibi tanrı tarafından yaratılmışlığına delalet ettiği düşüncesinin en önemli savunucusu kimdir?
c60-ibn rüşd
s61-teleolojik delilin batı düşüncesinde en önemli savunucusu kimdir?
c61-w.paley
s62-teleolojik delilin 18 ci yüzyılda büyük tartışmalara sebeb olmasının nedenleri neir?
c62-hume nin doğal din üzerinde söyleşiler ve darwin in evrim düşüncesi
s63-biyolojik anlamda evrim neye dayanır?
c63-yaşamın bütünü ile doğal koşulların etkisiyle inorganik maddeden çıktığı düşüncesine dayanır.
s64-'bilimyaşamın kimyasının nasıl şekillendiğini anlayabilmek için oldukça büyük atılımlar yapmıştır.fakat biyolojik sistemlerin moleküler seviyedeki hassas düzeni ve karmaşıklığınbunların kökenlerinin açıklanması konusunda bilimi felce uğratmıştır'görüşü kime aittir?
c64-m.j.behe
s65-teleolojik delile dair akıl yürütmenin temelinde hangi varsayım vardır?
c65-sonuçların( etkilerin)benzerliği nedenlerin benzerliğine delalet eder.
s66-alemi iyi tasarımlanmış bir saate benzeterek bunun bir taramcısı olduğunu ve bu tasarımcınında tanrı olduğunu savunan kimdir?
c66-w.paley
s67-yaşamın moleküler yapısına dikkat çekerek bunun darwinist bir indirgemecilikle izah edilemeyeceğini savunan kimdir?
c67-m.j.behe
s68-tanrının varlığı için ileri sürülen diğer delilleri red ettiği halde ahlak metafiziğinin temellendirilmesi için tanrının varlığını kaçınılmaz gören kimdir?
c68-kant
s69-iradeyi sınırlayan pratik aklın nesnel ilkesine kant hangi adı vermiştir?
c69-buyruk
s70-ahlak yasalarının kişilere ve toplumlara göre değişmeyeceğini savunan kimdir?
c70-c.s.lewis
s71-özellikle insandaki ahlaki sorunluluğun ve yaptırımın kaynağı olan vicdan duygusu üzerinde duran kimdir?
c71-h.j.newman