Hipertansiyon Müalicəsi - Duzun Əhəmiyyəti

Son güncelleme: 09.02.2012 19:07
  • Hipertansiyonda duzu azaltmanın əhəmiyyəti - Hipertansiyonda duzun zərərləri - duz istehlakı və hipertansiyon
    Beynəlxalq Böyrək Vəqflər Federasiyası (IFKF) sədri Timur Erk, hipertansiyon müalicəsində duzu məhdudlaşdırmanız dərman qədər əhəmiyyətli olduğunu söylədi. Türk Böyrək Vəqfi İdarə heyəti Başçısı da olan Ərk, Türkiyədə artan ürək və böyrək xəstəliklərinin xalq sağlamlığını təhdid edən ölçülərə çatdığını söylədi.

    Erk, rəsmi araşdırmalara görə, xroniki böyrək çatmazlığı xəstəliyinə tutulma riskinin dünya ortalamasının yüzdə 10 olduğunu, bu oranın Türkiyədə yüzdə 14ə çıxdığını köçürərək,'' Ölkəmizdəki bu nisbəti dünya ortalamalarına çəkə bilmək üçün konkret işlər gerçekleştirmemiz lazımdır. Sağlam həyat vərdişləri uşaqlıq çağlarında başlar. Bu mövzuda ana və atalar, evdəki bəslənmə və məktəbdə istehlak edilən yeməklərin idarəsi ilə sağlam nəsillərin meydana gəlməsinə əhəmiyyətli dəyərlər qata bilərlər'' deyə danışdı.

    Son dövr xroniki böyrək çatmazlığı xəstəliyinin əhəmiyyətli və önlənə bilər səbəblərindən biri olan yüksək təzyiq xəstəliyinin ürək sağlamlığı üçün də əhəmiyyətli bir problem olduğunu izah edən Erk, belə davam etdi:

    '' Duz, çox miqdarda istehlak edildiyində qan təzyiqini artıran, yüksək təzyiqə səbəb olan, yüksək təzyiqin səbəb olduğu ürək-damar və böyrək xəstəliklərinin meydana gətirən əhəmiyyətli bir qida maddəsidir. Genetik uyğunluq kimi vəziyyətlər bu faktora əlavə olunduğunda hipertansiyon xəstəsi olmaq qaçınılmaz hala gəlir. Hipertansiyon xəstələrinin müalicəsində duzun məhdudlaşdırması, qan təzyiqinin idarə altına alınmasında dərman istifadəsi qədər əhəmiyyətli. Qan təzyiqinin yüksəlməsinə səbəb olan hipertansiyon, damarlar, ürək və böyrəklərdə təxribata gətirib çıxararaq bu xəstəliklərin irəliləməsinə səbəb olar. Böyrəklərin bir vəzifəsi də bədəndəki qan təzyiqini təyin olduğundan yüksək təzyiqi tətikləyən xarici faktorlar böyrək sağlamlığının da pozulmasına gətirib çıxarır.''

    TÜRKİYE'DE gündəlik duz istehlakı çox
    Teymur Erk, Türkiyədəki ictimai qidalanma vərdişlərinə baxıldığında gündəlik qida istehlakının ən az yarısını çörək və unlu məmulları meydana gətirdiyini, orta damaq dadına görə də unlu məmulları içində əhəmiyyətli miqdarda duz olduğunu dilə gətirərək, bunları qeyd etdi:

    '' Sağlam qidalanmaq, Hipertansiyonu önləmək və bu xəstəliyi müalicə etmək üçün gündəlik adam başına ortalama 6 qram duz istehlak edilməsi lazım olarkən 2008-ci ildə edilən bir işə görə, ölkəmizdə adam başına gündəlik ortalama 18 qram duz istehlak edildiyi və bu miqdarın təxminən 7,2 gramının ağ çörək və unlu məmulları istehlakı nəticəsində alındığı təyin olunmuşdur. Bu nöqtədə alınması lazım olan başlıca tədbir isə duz istehlakın cəmiyyət sağlamlığı üçün əvvəl fərddən başlayacaq bir hərəkətlə məhdudlaşdırılması və məhdudlaşdırılması, daha sonra da bunun ictimai fərqindəlik olaraq həyata keçirilməsinin.''

    Duzun bütün paketli qidalara dayanıqlılığı artırmaq üzrə girdiyini, souslar, işlənmiş ətlər, hazır şorba və ət suyu həbləri, konservlər, turşu və hətta şirin biskvitin də müəyyən miqdarda duz olduğunu ifadə edən Erk, ictimai duz istehlakı davranışı üçün bu tövsiyələri dedi:

    Duzu KISITLAYIN!
    '' Duzsuz çörək və ya duzu azaldılmış çörək və unlu məmul çıxaran sobaların sayını artırmaq üçün cəhdlərdə bulunulmalı. Üzərində ehtiva etdikləri duz miqdarını yazan qidaları qəbul edilməlidir qida istehsalçıları qidaların ehtiva etdiyi duz miqdarını yazmağa təşviq edilməli, duzu çox miqdarda ehtiva edən qidalar daha az istehlak edilməli. Uşaqlara duzun zərərləri izah edilməli, məktəblərdə duzun zərərli ola biləcəyi öğretilmeli. Qida istehsalçılarından daha az duzlu qidalar tələb edilməli. Sofralarda duz bulundurulmamaya çalışmalı, yeməyin dadına baxmadan duz atmadan vazgeçilmeli.''

    Erk, ayrıca duz istehlakın sınırlandırılmasıyla əlaqədar lokantalardaki tuzlukların masalardan qaldırılması və ekmeklerdeki duz şagirdlərin sayının məqsədiylə TBMM Sağlamlıq Komissiyası ilə bir proyekt üzərində çalışdıqlarını bildirərək, bu çərçivədə müxtəlif işlərdə tapılacaqlarını vurğuladı.

    götürmə
#09.02.2012 19:07 0 0 0