Yanıq
Son güncelleme: 17.03.2012 13:58
-
Yanıq Yazısı - Yanık İclal Aydın - İclal Aydın Yazıları
Qapqara örtülər altında vurulmuş iki adam yatır ortada. Vurulmuşlar. İkisinin ortasında bir fotoaparat dayanır ... Heç bir şey olmamış ... Az əvvəl çəkdikləri fotoşəkillər, tutduqları "həyat" orada qeydə qalmış. Amma onlar yox. Ölmüş. Öldürülmüş. Düşüncələrini, gördüklərini başqaları da bilsin deyə çıxardıqları qəzet üzündən ölmüş. Qarşı düşüncənin adamları öldürmüş onları. Amma fotoaparat ikisinin ortasında dayanır. Ölümün ortasında həyatı yazan bir maşın ölümsüzmüşcesine dayanır işdə ...
Qadınlardan biri ölən yoldaşlarının bədənlərinin başında dayanır ağrıyla. Fotoaparatı əlinə alır ... "İlahi olan nə qaldı?" Deyə soruşur yoldaşına ... "Geriyə qalan tək şey fotoaparat. Onun daxilində olan şəkillər. Obyektlərin bizdən daha çox ümidi olduğu bu dünya necə bir dünya ... "
Sonra ağlamağa başlayır ...
***
Suriyada deyil, xeyir deyil ...
İstanbulda, Şişli'de olur bunlar. Dörd il əvvəl də deyil. Dünən axşam ... Teatr səhnəsində olur. Luban daxili döyüşünü izah edən "Yanıq" adlı oyunda ...
Boğazımda elə bir yumruq var ki izah edə bilməm sizə. Əlindəki fotoaparatı sinəsinə basdırıb ağlayaraq intiqam andı edən qadına yoldaşı etiraz edir ...
Intiqam bu döyüşü bitiremeyeceğini izah edir ...
"Bizə bələdçilik edəcək dəyərlər yox. Biz də buna görə öz uydurduğumuz keçici dəyərlərə söykənmək məcburiyyətindəyik. Bildiklərimizi və hissettiklerimize söykənmək məcburiyyətindəyik. Intiqam almaq, evləri yandırıb yıxmaq istəyirsən. Sənin hiss etdiklərini başqalarının da hiss etmələrini beləcə anlamalarını, değişmelerini, bunu edən insanların çevrilməsini istəyirsən. Anlasınlar deyə onları cəzalandırmaq istəyirsən. Amma bu axmaq tərəfindən oyun, səni kor edən, dəli ağrıdan bəslənir. Kimi razı edə bilərsən ki? Ətrafımızı artıq razı edilə bilməyəcək insanlarla dolu olduğunu görmürsənmi? "
Bu gündən mi bəhs edir yoxsa? Bu gündən mi Allahım? Bizdən mi söz edir?
***
Bu ildən qəzet başlıqları koyabilirim yazımın tam da bu hissəsinə.
Keçən aydan, keçən həftədən ...
Keçən ildən.
On il əvvəldən.
Əlli il əvvəldən ..
Türkiyədən, Fələstindən, Suriyadan, Əfqanıstandan ... Argentinada, Çilidə, İspaniyadan ... O kor gözə bir barmaq soxmamaq gərək varmı?
Bir iç "bucaq" nın tökülməsi üçün qəzet başlıqlarına anımsamaya gərək varmı?
Deyir ki yetimxanaya həkimi oyunun ən can alan yerlərindən birində:
"İki gün əvvəl milislər düşərgələrin xaricinə çıxan üç gənc qaçqının edam etdi. Milislər üç gənci səbəb asdı? Çünki düşərgələrdə iki qaçqın kənddən bir qıza təcavüz edib öldürmüşdü. Qaçqınlar qıza səbəb təcavüz etdi? Çünki milislər bir qaçqın ailəsini taşlamışlardı. Milislər onları səbəb daşladı? Çünki qaçqınlar kekiklerin yetişdiyi yamacın yaxınındakı bir evi yandırmışdı. Qaçqınlar evi səbəb yandırdı? Aclıqdan su quyusunu təxrib edən milislərə intiqam almaq üçün. Milislər səbəb quyunu təxrib etdi? Çünki qaçqınlar vəhşi itlərin qaçdırdığı dərənin yanındakı əkinləri yandırmışdı. Qaçqınlar səbəb əkinləri yandirdi? Bir səbəbi vardı təbii. Amma mənim yaddaş Bu qədər geriyə gedə bilir. Daha əvvəlini xatırlaya. Hekayə sonsuza qədər belə davam edər gedər ... Bir şey başqa bir şeyə səbəb olar ... Hirsdən hirsə, ağrıdan matəmə, təcavüzdən cinayətə zamanın başladığı yerə qədər gedər bu iş ... "
***
Oyun bitdi ... Qar başlamışdı evə dönərkən ... Nə qədər yağış, nə qədər qar yağsa da o yanğın Sönmüyor işdə ... O "yanıq" izi keçməyəcək ki bizdən ...
Əsr sürən bu döyüşün atəşi sönmeyecek ki ...
İstanbul Dövlət Teatrı, Livan əslli yazar Wajdi Mouawad'ın qələmə aldığı "Yanıq" adlı oyunu Cem Emüler'in tərcüməsi və rejisi ilə tamaşaçıyla təqdim edir ...
Oyunçulardan Janin'in (yeganə, sevimli dostum Veda Yurtsever İpək canlandırır) muzeyə çevrilmiş "Unutulmaz işgəncələrin həbsxanası Kfarrayat" ı ziyarət etdiyi və hüceyrələrdə məhkumlara edilən işgəncələri dinlədiyi səhnədə "Bir gün Diyarbakır Həbsxanada də muzey olsa, biz də belə bir oyun, film izləyəcək, saklananların, üstü örtülenlerin heç olmazsa bir oyun repliği ilə işığa qovuşduğunu görə bilərikmi "deyə düşündüm ...
Əslində ...
Bir həqiqəti anlamaq üçün bir dürteni, bir öyrədəndir, bir itekleyeni gözləməyə ehtiyac yoxdur ...
Çünki oyunun qəhrəmanı Nevval'in dediyi kimi:
"Elə həqiqətlər vardır ki ancaq keşfedildikleri zaman məna qazanarlar ..."
İclal Aydın
- Yanıq Konusuna Benzer Konular
- Yaniq Keremi - Abulfet 05.04.2010
- Gözdə yanıqlar 29.10.2011
- Günəş Yanıqlar Üçün Bitki mənşəli Təkliflər 02.12.2011
- Davetsiz Misafir Günəş yanıqları 03.01.2012
- Yanıqlar Və derecelendirme 27.03.2012