Təcili Kömək - Təcili Xidmət haqqında hər şey - Təcili Tibb
Təcili Xidmət Niyə Əhəmiyyətlidir?
TƏCİLİ; tibbi mənada xəstənin fiziki ya da romantik istiqamətdən təhlükə içində olduğuna inanılmasıdır. İnsan yer üzündə var olduğundan bəri qəza keçirir ya da təcili müdaxiləni tələb edən problemlər yaşayır. Bu da təcili müdaxilələr üçün də bir vahidin vacibliyini doğurmaqdadır. Bu ehtiyacın nəticəsində "təcili xidmət" dövrəyə girməkdədir.
Təcili tibb; tibb elminin, həm ən köhnə həm də ən yeni növlərindən biri. Ancaq tibbdə bir hissə olaraq rəsmi olaraq qəbulu 1960-cı illərə təsadüf edir. İndiki vaxtda da irəliləyən texnologiyayla birlikdə təcili tibb, sürətlə edilməsi lazım olan hər cür müalicə müddətini dəstəkləyir. Əsr əvvəlində cahilcə edilən təcili müdaxilələr yerini professional köməyə buraxmışdır. İrəliləyən texnologiya və buna bağlı olaraq inkişaf edən tibb, insan ömürünü uzatmış var. Bu səbəbdən, sağlamlıq xidmətlərində təcili xidmətin payı da getdikcə artır. Bu məzmunda, bütün dünyada olduğu kimi ölkəmizdə də, tələb qarşısındakı ərzi, dövrün şərtlərinə görə təşkil üzrə əhəmiyyətli addımlar atılır.
Təcili tibbi yardım qrupunun davamlı olaraq etdiyi iş; böhran vəziyyətini idarə etmək və xəstə üçün uyğun olan ən təsirli cəhdi ən qısa zamanda etməkdir. Bu vəziyyətdə verilən xidmət; üst tənəffüs yolu infeksiyasından, həyatı təhdid edən qanamalı bir yaralanmayan, ayaq biləyi burkulmasından infarktına qədər geniş bir yelpiyə yayılar. Ayrıca fövqəladə hallarda, təbii fəlakətlərdə verilən sağlamlıq xidməti də təcili tibbi yardım xidməti içində qiymətləndirilər.
Təcili tibbi yardım xidməti, xəstəxana təşkilatı içində əhəmiyyətli bir yer tutur. Təcili xidmət ilə laboratoriya, göstərmə vahidləri və konsültasyonların koordinasiya çalışması və bu uyğunlaşmanın təcili faktların qiymətləndirilməsi və təkmilləşdirilməsi əks olunması, xəstəxananın xidmət keyfiyyətini artırır. Təcili xidmətlərin ehtiyacları qarşılayacaq tərzdə təşkil edilməsi də ayrı bir əhəmiyyət təşkil edir. Xəstələrin ciddiliyinə görə xüsusiləşmiş şərtləri saxlayan, yenidən canlandırma otağı, müdaxilə otağı, ayaqdan müayinə poliklinika otağı, müşahidə otağı kimi fərqli hissələrdən meydana gəlməsi xəstənin, daha acilsin içəri alınarkən uyğun hissəyə istiqamətləndirilməsi də böyük əhəmiyyət daşıyır.
Yol qəzasında yaralanan, infarkt keçirən ya da zehirlenen bir adamı həyata çevirmək çox vaxt saniyələrin rol oynadığı bir müddətdir. Məsələn, ana damarlardakı bir qanama, insanı 5-6 dəqiqə içində öldürə bilir. Dayanan bir ürəyi 3-4 dəqiqə içində yenidən işlətmək üçün mütləq müdaxilə edilməsi lazımdır. Bu müddət keçdiyi təqdirdə, oksigensiz qalan beyində çox ciddi və yenidən dövrəyə çox çətin zərərlər meydana gəlir. Dünya Sağlamlıq Təşkilatının məlumatlarına görə, indiki vaxtda infarkt keçirən kəslərin, çox təəssüf ki yalnız yüzdə 50i xəstəxanaya canlı olaraq yetiştirilebiliyor. Qısacası, həyatda qalma döyüşündən qalib çıxmaq böyük ölçüdə ilk müdaxilənin sürətlə edilməsinə bağlı. Yenə Dünya Sağlamlıq Təşkilatının açıqlamış olduğu rəqəmlərə görə, ölümcül bir narahatlığı olan adam, əgər 5 dəqiqə içində xəstəxanaya yetiştirilirse, yüzdə 70 nisbətində qurtarıla. Bu nisbət 25 dəqiqə içində yüzdə 50-ə, bir saat içində isə çox təəssüf ki sıfıra düşür. Bunun üçün bizlər, hadisənin ya da qəzanın meydana gəlməsini izləyən ilk dəqiqələri "qızıl saatlar" olaraq tanımlıyoruz. Çünki, bu saatlar içində müdaxilə edildiyi təqdirdə, beyin, ürək, ağciyərlər müdaxilədən əvvəl ya da sonra öz iş ritimlerini dönebiliyorlar. Beləliklə bir həyat daha əllərimizə təkrar can tapır.