Aclıq Toxluq Qan Şəkəri Neçə Olmalıdır

Son güncelleme: 18.12.2021 15:43
  • qan şəkəri neçə olmalıdır - şəkər xəstəliyi - şəkər müalicəsi - diyabet - qan şəkəri dəyərləri
    Kimlər risk altında?
    Gizli şəkər, diyabet ortaya çıxmadan 15-20 il əvvəlindən bilər. İlk tapıntılar tez acmaq, aclığa tahammülsüzlük, sürətlə yemək yemə, tez-şirin istəyi, hətta şirin böhranıdır. Yəni 15 il əvvəlindən ortaya çıxan ifadə edilər bunlardır.
    Yaxşı ifadə yalnız bir ya da ikisi varsa ...
    Ifadə edilərin çoxu birlikdə olar. Ayrı-ayrı olmaz.

    Qan şəkəri dəyərləri normalda neçə olmalıdır?
    Dünya Sağlamlıq Təşkilatının son aldığı qərara görə, qan şəkəri 100-dən cox olan hər kəs diyabet baxımından risk altında qalır. Əvvəldən 120'ydi bu rəqəm. Sonra 110 oldu, indi 100-ə endi.

    Nisbətlər niyə dəyişdi?
    Çünki bütün araşdırmalar bunu göstərdi. Diyabetli olmayan bir adama 'diyabetlisin' demək çox böyük bir səhv deyil. Sən diyabetlisin, bundan sonra adam kimi yeyib içəcəksən, üç pay yeməyini yeyəcək, şəkər və yağlı yeməyin deyirik. Bunda bir qəbahət yoxdur. Amma diabetli olanı atlamaq böyük bir risk.

    Şəkər dəyərləri yaşa görə dəyişərmi?
    Xeyr. 8 saatlıq aclıqdan sonra qan şəkəri 100-dən cox olan hər kəs risk altında. Toxluq qan şəkəri də 125'in üzərində olanlar ... Bundan əvvəlkilər ən son 110 ilə 130'du. İndi 100-125 arası ...

    Şəkər nisbəti yüksək hər xəstə diabetli ola bilərmi?
    Aclıq qan şəkəri 126'nın, toxluq qan şəkəri 200-dən çox olanlara diabet xəstəsi deyirik.

    Aclıq qan şəkəri nədir?
    Aclıq qan şəkəri 8 saat aclıqdan sonra ölçülən dəyərdir. Toxluq qan şəkəri də 75 qr. karbohidratlı glikoz qəbulundan sonra edilən ölçümdür. Qlükoza yükləmə testi bizim üçün bir pay modelidir. Deyək ki səhər saat 8-nahar etdiniz. Saat 1-ə qədər metabolizmanızda nə cür bir dəyişiklik olur onu araşdırarlar. Xəstəyə 75 qr glikoz ehtiva edən şəkərli su içirdiləcəkdir. Yarım saat gözlənilir. Sonra saatda bir qan şəkəri ölçülər. Əgər 200-dən çox çıxarsa bunun adı diyabettir.

    Şəkər yükləmə testi zərərlimi, ola biləcək bir yatan şəkəri oyandırar mı?
    Xəstələrimiz da çox soruşur. Qətiliklə zərərli deyil. Bir boşqab paxlava içində 100-150 qr. şəkər vardır. Biz yalnız 75 qr. şəkər yükləyirik. Siz bir qab paxlava yediyinizdə nə olursa glikoz yükləməyə də o olar.

    Qəti bir müalicəsi yoxdur ömür boyu davam edir
    Diabet üzündən həyatını itirən çox xəstə var mı?
    Statistika yox. Amma Avropada korluq səbəbləri içində birinci sırada bu xəstəlik var. Süni böyrək maşınına girən hər 3 xəstədən biri diabet xəstəsi. Amerikada hər il 60 min adamın ayağı bu xəstəlik üzündən kəsilir. Diyabetli xəstələr əgər bir də ürək hastasıysalar infarkt nisbəti 4 qat artır. Diyabetli xəstələrdə iflic nisbəti 3 qat çox. Diqqət yetirsəniz ölüm nisbəti olaraq dördüncü sırada amma birinci, ikinci sıradakı ölüm səbəblərini ən çox bəsləyən xəstəlik. Onun üçün Dünya Sağlamlıq Təşkilatı tərəfindən diyabet bütün dünya ölkələrində birinci dərəcədə mübarizə edilməsi lazım olan xəstəlik olaraq qəbul edilir. Son dünya konqresində diyabet AIDS-dən daha təhlükəli bir xəstəlik olaraq təyin olundu ...

    Niyə AIDS-dən belə daha təhlükəli?
    Dünyada 177 milyon diyabetli var. 2025-ci ildə bu ədəd 300 milyondan üstünə çıxacaq. Türkiye'deyse 10 milyonu keçir.

    Bu xəstəlik müalicə edilməzsə nə olar?
    Ciddi olaraq orqan ziyanları meydana gətirər. Görmə pozuqluğu edə bilər. Böyrəklərdə, ayaq sinirlərində pozuqluq edə bilər və nəticə olaraq sümük sistemində pozuqluq edə bilər. Dünyadakı bütün ölkələrdə dördüncü sıradakı ölüm səbəbidir.

    İlk sırada ürək və damar xəstəlikləri var?
    Bəli. İkinci sırada xərçəng var. Üçdə enmə ya da iflic. Dördüncüsü də diyabet. Amerikada edilən bir araşdırmaya görə iflicə bağlı ölüm səbəbləri və ürək damar xəstəliklərin bağlı ölüm səbəbləri son 20 ildən bu yana azalarkən, xərçəng və diyabet artır. Bunlar içində ən çox artım göstərən diyabet. Diabet xərçəngdən çox daha sürətli yayılır.

    Diabet niyə bu qədər sürətli yayılır?
    Genetik və ekoloji faktorlara bağlı olaraq sürətlə artır. İnsanın həyatı boyunca davam edir, yəni bu anda bir dərman verib tamamilə ortadan qaldıracaq bir imkanımız yoxdur. Biz yalnız xəstəliyin bədəndə pozuqluq etmədən, xəstənin hər hansı bir şəkildə həyat keyfiyyətini pozmadan, xəstənin həyat müddətini mümkün qədər uzadaraq bu mövcud müalicələri tətbiq çalışırıq. Diyabetin hələ radikal müalicəsi yoxdur.

    Şəkər, şirin bir xəstəlik deyil

    Tibb dilindəki adıyla'' diabetes mellitus'' yəni şəkər xəstəliyi, adında şəkər olmasına baxmayaraq sevimli bir xəstəlik deyil. Çünki xroniki və irəliləyici xüsusiyyəti olan bu xəstəliyin qəti müalicəsi yoxdur və yaxşı idarə edilmədiyində bir çox sağlamlıq probleminə gətirib çıxarar.

    Bu sağlamlıq problemləri də infarkt, iflic, damar tıkanıklığına bağlı olaraq qıç kəsilməsi, böyrək çatmazlığı və korluq kimi çox əhəmiyyətli problemlərdir.

    Ardında çox əhəmiyyətli sağlamlıq riskləri daşıyan şəkər xəstəliyə qarşı tibbin edə biləcəyi tək şey, xəstəliyi idarə altında tutmaq. Xəstəliyin idarəsində dərman istifadə etmək, bəslənməyi, bədən ağırlığını və həyat formasını təşkil etmək və müəyyən aralıqlarla həkim müayinəsi, əhəmiyyətli yer tutmaktadır.Bunun başarılabilmesinde ilk pillə xəstəliyi yaxşı tanımaqdan keçir.

    Diyabetin meydana gəlməsi

    Qidalarla aldığımız şəkərlər, unlar, nişastalar yəni xülasəylə karbohidratlar, həzm sistemində parçalanaraq glikoz halına çevrilər və doya qarışar. Pankreas bezi tərəfindən ifraz olunan insulin hormonu, glikozun enerji şəklində istifadə edilməsini təmin edər. İnsulinin qeyri-kafiliyi vəziyyətində bədən, glikozu enerji şəklində istifadə edə və qandakı qlükoza səviyyəsi artmağa başlar. Qandakı qlükoza səviyyəsinin artması əvvəlcə qan damarlarının hasarlanmasına gətirib çıxarar. Damarları tıxanan orqanlar da bunun nəticəsində zərər görməyə başlar. Diabet xəstələrini üçün bir başqa problem da, glikozdan təmin edə enerjini, yağ və bənzəri digər maddələrdən təmin etməyə çalışarkən ortaya çıxan aseton və bənzəri digər maddələrdir.

    Müalicəsi

    Diabet xəstəliyinin müalicəsində əsas iki təməl prinsip vardır. Bunlardan birincisi bədən üçün lazımlı olandan artıq karbohidrat almamaq, ikincisi də qeyri-kafi qalan insulinə dərmanla dəstək olmaq. Əgər bir adam,'' Tip 1'' olaraq adlandırılan növdə diabetli isə, bədənində insulin dərhal heç olmadığı üçün, ehtiyacı olan insülini çöldən almaq məcburiyyətindədir. '' Tip 2'' deyilən növdə isə bədənin öz insülini olmaqla birlikdə qeyri-kafi qaldığı üçün, insülinin ifraz olunmasını ya da bədəndəki təsirini artıracaq dərmanlar istifadə edilə bilər. Bu kəslərin bir qisimində zaman içində insulin qeyri-kafiliyi artdığı üçün çöldən insulin dəstəyinə ehtiyac ola bilməkdədir.

    Idarənin əhəmiyyəti

    Yuxarıda da ifadə etdiyim kimi, idarə edilə bilməyən diyabette, zaman içində əhəmiyyətli problemlər çıxma riski yüksəkdir. Bu səbəblə xəstəliyin yaxından təqib edilməsi əhəmiyyət daşımaqdadır. Bunun üçün qandakı qlükoza səviyyəsinin ölçülməsi əsas olmaqla birlikdə hər zaman kafi deyil. Aclıq qan şəkərinin ölçülməsi xəstənin o andakı vəziyyətini göstərdiyi üçün idarəsi edən həkimə kafi məlumat verməz. Son illərdə inkişaf etdirilən bir təhlil üsulu xəstənin qandakı qlükoza səviyyəsinin bir mənada bilançosunu ortaya qoyur.

    Hemoglobin A1C nədir?

    Hemoglobin A1C və ya qısaca'' HbA1C'' deyə yazılan, bəzi ölkələrdə də daha asan olsun deyə A1C olaraq adlandırılan bu təhlildə, xəstənin qanındakı alyuvarlara bağlanmış olan qlükoza miqdarı ölçülməkdədir. Alyuvarlardaki hemoglobine bir dəfə keçid qlükoza, qırmızı qan hüceyrəsinin orta 120 gün davam edən ömürü boyunca dəyişməməkdədir. Zaman zaman edilən aclıq qan şəkəri səviyyəsi ölçümünün yanında, ortalama olaraq üç ayda bir dəfə bu təhlili edilməsi, xəstənin diyabet hastalığındaki ümumi gediş haqqında çox qiymətli məlumat verir. Mütəxəssislər müalicə altındakı diyabet xəstələrində, bu təhlili ən çox yüzdə 7 olmağı arzulayırlar.

    Bol salat, şəkər riskini azaldır

    Amerikalı araşdırmaçılar, bol-bol salat yemənin, şəkər xəstəliyinə tutulma riskini azaltdığını təsbit etdilər. Real Age Araşdırma Qrupundan edilən şərhdə, salatda istifadə edilən kahı kimi yarpaqlı tərəvəzlər ilə digər qidaları, qan şəkəri səviyyəsini nəzarət etdiyi ifadə edildi. Araşdırmaçılar, salatda istifadə edilən tərəvəzlərin bol vitamin ehtiva etdiyini, bol salat yeyən insanların, ürək xəstəlikləri riskindən də uzaqlaşdığını bildirdilər. Elm adamları, bol-bol salat yeyənlərin, salatı az istehlak edənlərlə görə ortalama 10 il daha gənc qala bildiyini önə sürürlər.
    Şəkər üçün faydalı olan digər bitkilərdən bəziləri və istifadəsi belə:
    Zeytun:
    Yarım litr isti suya 2 şorba qaşığı (təxminən 30-40 qram) qıyılmış təzə zeytun yarpağı qoyun. 20 dəqiqə gözlədikdən sonra süzün. Yeməklərdən 10 dəqiqə əvvəl bir çay stəkanı içilər.
    Cəfəri:
    3 dəstə cəfərisini yaxşıca yuduqdan sonraşişe kimi sərt cisimlə ezdirip bir litr isti suyun içinə qoyun. Yarım saat qədər gözlədikdən sonra incə bir tülbentten süzün. Üzərinə bir stəkan yeni sıxılmış limon suyu əlavə edin. Əldə etdiyiniz qarışıqdan hər səhər ac qarınınıza bir çay stəkanı üçün.
    Isırganotu, okaliptus
    yarpağı, tərə:
    Bunlardan hər hansı biri, çay kimi dəmlənərək gündə 3 dəfə bir çay stəkanı içilər.

    Reanimasiyada qan şəkəri əhəmiyyətli

    Belçikada edilən araşdırmada, lazım olduğu an insulin istifadə edilərək qan şəkəri idarə altında tutulan xəstələrin reanimasiyada xilas olma şanslarının daha çox olduğu müəyyən olundu. Belçikada Berghe Katolik Universitetində aparılan araşdırmada, qan şəkəri davamlı nəzarət edilərək anında insulin verilən xəstələrdə, daha az infeksiya və böyrək çatmazlığı olduğu, bu xəstələrə daha az qan vermək lazım olduğu təyin olundu. Lazım olduğu an insulin istifadə edilərək qan şəkəri idarə altında tutulan xəstələrin, qan şəkəri yüksək xəstələrə görə, reanimasiya müddətinin kısalarak, xəstəxanadan erkən çıkabildikleri qeyd edildi. 765 xəstə üzərində edilən araşdırmada, qan şəkəri 110 milliqram / dl-ni keçən xəstələrə anında insulin verildi. Bir qrup xəstəyə qan şəkəri 215'i keçdiyində insulin tətbiq olundu. Bu xəstələrin insulin tətbiq sonrakı qan şəkəri nisbəti 180-200 olaraq təyin olundu. Qan şəkəri anında nəzarət altına alınan xəstələrin, digər xəstələrə görə böyük fərqlilik göstərdikləri təyin olundu. Bu xəstələrin ölüm riskinin yüzdə 32, böyrək çatmazlığı riskinin də yüzdə 41 azaldığı görüldü.

    Şəkər xəstələrinə bəslənmə məlumatı

    Xəstə təhsili, Türkiyədə tam 4 milyon insanın problemi olduğu təxmin edilən diabet xəstəliyinin müalicəsinin ən əhəmiyyətli addımını təşkil edir. Diyabetlilere xəstəliklərini bütün istiqamətləriylə tanıtmaq və xəstəliyin gətirəcəyi problemlərdən müdafiəsini təmin etmək məqsədi ilə Acıbadem Xəstəxanası pulsuz xəstə təhsil proqramı başlatdı. Bu çərçivədə Acıbadem Hastanasi Konfrans Salonunda danışan Dr. Şadi Yücel Kutbay, şəkər xəstələrinə uyğun bəslənmə məsləhətini gördü. Kutbay, qan şəkərini normal sərhədlər içərisində tutmaq üçün sadə şəkər olaraq təyin olunan toz və kəsmə şəkər, bal şirin və meyvə sularının istehlak edilməməsini təklif etdi. Bilindiyi kimi diabet, insan bədəninin kafi miqdarda insulin salgılayamaması və ya ifraz olunan insülinin kafi dərəcədə kullanılamaması səbəbiylə qan şəkərinin yüksəlməsi vəziyyəti olaraq təyin olunur.

    Diabet müalicəsi bir sıra oyunudur

    Heç bir futbol matçını tək başına bir oyunçu qazana bilməz. Şəkər xəstəliyinin müalicəsini də nə siz, nə həkiminiz, nə diyetisyeniniz, məşq məsləhətçiniz və ya varsa psikoloğunuz tək başına bacara bilməz. Qısacası, heç kim oyunu tək başına oynayaraq şəkər xəstəliyini məğlub edə bilməz. Ən əhəmiyyətli əlaqədə rolunuz diyabet xəstəsində olduğu doğrudur. Amma müvəffəqiyyətli bir diyabet idarəsi üçün digər oyunçulara da ehtiyac vardır və ən yaxşı yol, bir sıra ruhu içində bütün olaraq hərəkət etməkdir. Həkiminiz, tibb bacılarını, diyabet eğitmeniniz, diyetisyeniniz, əczaçının, məsləhətçi həkimlərinin (göz mütəxəssisi, böyrək xəstəlikləri mütəxəssisi və nörolog, sinir xəstəlikləri mütəxəssisi) bu komandanın digər üzvləridir. Diyabetlə başa çıxmaq sizə çətin gələ bilər. Gündəlik idarələri etmək, davamlı dərman istifadə etmək, müəyyən bir bəslənmə sistemi xaricinə çox çıkamamak və gələcək sağlamlıq vəziyyətinizə bağlı olaraq narahat olmağa asan olmaya bilər. Burada da ümumi bir qayda etibarlıdır. Başa çıxmanın ilk addımı qəbul etməkdir. Sonra bir sıra içində yer almanız, komanda oyunundakı yerinizi doğru təyin və öhdənizə düşür doğru və əskiksiz etməniz ilə əlaqəlidir.

    Şəkər xəstəliyi bacağımda yara açdı

    35 yaş və 15 illik şəkər xəstəsiyəm. Keçən yaz ayaklarımda yaralar meydana gəldi. Sıx müalicəylə yaxşılaşdı amma izləri qaldı. Ən son problemim bacaklarıma girən kramplar və ürək çarpıntıları. Kalbim üçün efor testi edildi normal çıxdı.

    Görəsən, daha əvvəl yazdığınız damar problemləri məndə də başlamış vardırmı? Bunu araşdırmaq üçün nə edə bilərəm?

    Cədvəl, şəkər xəstəliyinin təqibində çox vasvası davranmadığınızı düşündürür. Keçən yaz qıçlarınızda, çətinliklə bağlanan yaraların açılması, bu qənaət meydana gətirir. Bu hadisə, damarlarınızda problem başladığını düşündürər. Kramplar, şəkər xəstəliyinin əhəmiyyətli əlavə problemlərindən biri olan damar ziyanını (diabetik anjiyopati) düşündürür. Qəti məlumat üçün damar cərrahı mütəxəssisi ya da mərkəzlərindən birinə müraciət edə bilərsiniz. Çarpıntılarınızın, ürəklə əlaqədar olmamalı, edilən tədqiqlər sonunda ürəyinizdə bir problem də daxil etməyib. Qan şəkəri normalın altına düşdüyündə vurman idi edər. Xüsusilə insilin istifadə xəstələrdə, insülinin cinsi, dozası və tətbiq zamanıyla yenilən yeməyin cinsi, miqdarı və zamanı arasında uyğunlaşmazlıqlar olsa, qan şəkəri birdən düşə bilər, yüksələ bilər. Düşdüyündə, aclıq hissi, vurman idi, titrəmə və soyuq tərləmə edə bilər.

    İki əlamət xəstəliyinizin çox vasvası təqib edilmədiyini düşündürür. Diabet mövzusunda ekspert bir mərkəzin nəzarəti altında olmanızın doğru olacağı kanısındayım.

    Qan şəkəri

    "Bundan bir ay əvvəl ürəyimdə ağrı var idi. Bunun üçün həkimə getdim, elektro çəkildi. Elektro təmiz çıxdı. Doktor məndə ürək olmayacağını söylədi. Təzyiq aşağı çıxdığı üçün qan təhlili edildi. Bu təhlillər qan şəkərinin aşağı olduğu görüldü. Diyet verildi. Qan şəkərinin aşağı olmasının mənə nə kimi zərəri olar, nə etməmi tövsiyə edərsiniz. "
    Sinənizdəki ağrı, ürək damarlarındakı daralmadan irəli gələ bilər. Damar spazması dediyimiz bu hadisədə ürəyə qan getməsi bir an üçün aksayınca olar və keçici bir hadisədir. Təzyiq düşməsi, ani və sürətli təzyiq çıxması, qan şəkərinin düşməsi, bəzi psixoloji səbəblərlə huşunu itirmə hücumlarının olduğu vəziyyətlərdə meydana gələ bilər.
    Ağrı edən səbəb keçdikdən sonra bir şey qalmaz. Çəkilən elektrolar tamamilə normal olur. Ancaq yenə də ehtiyatlı olub bir də eforlu EKG çəkilməsi yaxşı olar. Çünki normal elektroda görünməyən pozuqluqlar burada görülə bilər.
    Edilən qan təhlilini qan şəkərinin aşağı olması halına Hipoqlikemiya deyilir. Hipoglisemidən qan şəkəri normal dəyərlərdən aşağıdır. Qan şəkərinin düşməsi halında beyin bəslənməsi təsirlənər. Baş gicəllənməsi, göz qaralması, tərləmə, huşunu itirmə hissi, halsızlıq, vurman idi kimi ifadə edilər olar. Bu ifadə edilər qan şəkəri normala dönüncə itər.
    Normal bir kimsədə qandakı şəkər səviyyəsi davamlı olaraq normal sərhədlərdə mühafizə edilir. Bu mexanizmlərdən hər hansı birində pozuqluq olsa şəkər miqdarı dəyişə bilər. Şəkərin düşməsi halına Hipoqlikemiya, yüksəlməsinə də hiperglisemiya yəni şəkər xəstəliyi deyilir. Hipoglisemidən səbəbini mütləq araşdırıb tapmaq lazımdır. Çünki harada nə vaxt şəkərin düşəcəyi müəyyən olmaz. Bu şəkildə narahatlığı olan kəslər həddindən artıq eforlardan qaçınmalı, stressli mühitlərdən və işlərdən uzaq dayanmalı, xəstəliklərdən qorunmalı. Xəstəlik halında şəkər düşə bilər. Uzun müddət ac qalmamalı. Az lakin tez yeməli. Çox şirin qidalardan qaçınmalı, normal miqdarda yeməli. Yanında bir neçə dənə kəsmə şəkər saxlamalı, halsızlıq, tərləmə, göz qaralması, vurman idi kimi şikayətləri olduğu zaman dərhal yeməlidir. Beləcə şəkərin çox düşməsi önlənmiş olar.
    Hipoglisemidən ən əhəmiyyətli səbəbləri hormon dengesindeki pozuqluqdur. Bunun üçün sizə tövsiyəmiz bir fakültə xəstəxanasının Endokrinoloji hissəsində müayinə olmanız, testlərinizi yenidən yaptırmanızdır. Bir də həyatınıza, işinizə, kilonuza uyğun diyet yazılması üçün diyet mütəxəssisi ilə görüşmənizdə fayda vardır.

    Diyabetliler gözlərinə diqqət göstərməlidir

    Laqeydlik edilən şəkər xəstəliyinin korluğa qədər çatan ziyanlara səbəb ola biləcəyi bildirildi. Səlcuq Universiteti Məram Tibb Fakültəsindən Prof. Dr. Süleyman Okudan, şəkər xəstəliyinin, retinadakı qan damarlarının təxrib olması ilə'' diyabetik göz xəstəlikləri'' deyilən bir narahatlığa səbəb olduğunu söylədi.

    Bu xəstəliyin 30 il əvvəlinə qədər önlənə bilməz və müalicə edilə bilməz bir xəstəlik olaraq görüldüyünü yazan Okudan, "Laser texnologiyasındakı inkişafların də qatqısıyla artıq, bu xəstəlik (önlənə bilər və ya müalicə edilə bilər) korluq faktorları sinifinə daxil olmuşdur.'' Dedi və göz sağlamlığının qorunması üçün şəkər xəstələrinin 6 ayda bir detallı göz idarəsindən keçməsi lazım olduğunu ifadə etdi.
#18.04.2012 08:20 0 0 0
  • Bu, həqiqətən gözəl məqalədir və mən mylowes diabet xəstəsiyəm və xəstəlik mypascoconnect haqqında çox şey bilirəm
#18.12.2021 15:30 1 0 0
#18.12.2021 15:43 0 0 0