1. Ana Sayfa
  2. Eğitim
  3. Çalışanın Motivasyonu

Çalışanın Motivasyonu

Son güncelleme: 11.02.2013 00:59
BiR-DOST BiR-DOST foto
  • motivasyon nedir - motivasyon teorileri - motive olmakGünümüzde her alanda konuşulan konulardan biri de motivasyondur. "Motivasyon nedir?", "Nasıl motive olunur?", "Motivasyonu artırmak için ne yapılmalı?" gibi pek çok sorunun cevabı aranmaktadır. Motivasyonun iki farklı boyutu vardır. Biri yöneticiler açısından "çalışanların daha iyi, verimli ve etkin çalışmasının sağlanması", bir de çalışanlar açısından "işini severek, isteyerek, en iyi şekilde yapılmasının sağlanması". Aslında hepsinin de amacı aynıdır. Çalışanların etkin, verimli çalışması ve işini yaparken mutlu olması.
    Bunu sağlamak için ne yapılmalı?

    Bu soruyu cevaplamak için önce "Motivasyon nedir?" sorusunu cevaplamak gerekir. Motivasyon "kişilerin belirli bir amacı gerçekleştirmek üzere kendi arzu ve istekleri ile davranmaları" şeklinde tanımlanabilir. Motivasyon kısaca;
    Kişilerin bekleyiş ve ihtiyaçları,
    Amaçları,
    Davranışları,
    Kendilerine performansları ile ilgili bilgi verilmesi
    konuları ile ilgilidir.

    Motivasyon gözlenebilen bir olay değildir, kişilerin davranışlarının yorumlanması ile ilgilidir. Motivasyonu etkileyen faktörler ancak kişilerin davranışları yorumlanarak ortaya çıkarılabilir.

    MOTİVASYON TEORİLERİ

    Motivasyon konusunda pek çok teori ve model geliştirilmiştir. Bu teori ve modeller yöneticileri, kişileri motive eden etkenleri belirlemek ve motivasyonu artırmak konusunda yardımcı olmaya çalışmaktadırlar.

    Motivasyon teorilerinin bir kısmı insanı fizyolojik ve psikolojik açıdan ele alırken bir kısmı da kişinin içinde bulunan içsel faktörlerden çok dışında, çevresinde bulunan dışsal faktörlere ağırlık vermektedir. Motivasyon teorilerini içsel faktörlere ağırlık veren Kapsam Teorileri ve dışsal faktörlere ağırlık veren Süreç Teorileri olarak ikiye ayrılmaktadır.

    Kapsam Teorileri
    İhtiyaçlar Hiyerarşisi Yaklaşımı:
    A.Maslow tarafından geliştirilen ve en bilinen teorilerden birisidir. Buna göre kişinin gösterdiği her davranış, kişinin sahip olduğu belirli ihtiyaçları gidermeye yöneliktir. Ayrıca kişi belirli bir sıralanma gösteren ihtiyaçlara sahiptir. Alt kademe ihtiyaçlar giderilmeden üst kademe ihtiyaçlar kişiyi davranışa sevk etmez. Maslow'a göre kişinin ihtiyaçları;
    Fiziksel İhtiyaçlar: Yemek yemek, su, uyku,
    Güvenlik İhtiyacı: Can ve iş güvenliği, tehlikelerden korunma,
    Sosyal İhtiyaçlar: Gruba mensup olma, kabul edilme, dostluk,
    Kendini Gösterme İhtiyacı: Tanınma ve prestij kazanma, kendine güven duyma,
    Kendini Tamamlama İhtiyacı: Sahip olunan potansiyeli gerçekleştirme, yaratıcılık.
    Buna göre yöneticiler çalışanların hangi ihtiyacını tatmin etmek istediğini anlayabilirse, o ihtiyaçlarını tatmin edebileceği ortamı yaratarak çalışan davranışlarını yönlendirebilir. Yöneticiler açısından önemli olan kişinin ihtiyaçlarını anlamak ve buna göre davranmaktır.
    Çift Faktör Teorisi (Hijyen-Motivasyon Teorisi):
    F.Herzberg tarafından geliştirilmiştir. Motivasyonu etkileyen motive edici faktörler ve hijyen faktörleri vardır. Motive edici faktörler işin kendisini, sorumluluk, ilerleme imkanı, statü, başarma, tanınma gibi faktörleri kapsar. Bunların varlığı kişiyi motive edecek, olmadığında ise kişi motive olmayacaktır. Hijyen faktörleri ise ücret, maaş, çalışma koşulları, iş güvenliği gibi faktörlerdir. Bu faktörler mevcut değilse kişi motive olmayacak, mevcut olması kişiyi motive edecek asgari koşulları belirleyecektir.

    Yöneticiler açısından ele alınırsa, hijyen faktörleri bulunması gereken faktörlerdir, bunlar olmadan motivasyon sağlanamaz. Motivasyon motive edici faktörler yerine getirilirse gerçekleşir. Bununla birlikte sadece hijyen faktörlerini yerine getirmek motivasyonu sağlamayacaktır, motive edici faktörlerinde olması gerekir.

    Başarma İhtiyacı Teorisi:
    D.McClelland tarafından geliştirilen teoriye göre kişiler üç grup etkinin altındadırlar.
    İlişki kurma ihtiyacı(Kişiler başkaları ile ilişki kurma, gruba girme, sosyal ilişkiler geliştirme davranışlarını gösterirler.)
    Güç kazanma ihtiyacı(Kişiler güç ve otorite kaynaklarını genişletme, başkalarını etki altında tutma, gücünü koruma davranışlarını gösterir.)
    Başarma ihtiyacı(Kişi kendisine ulaşılması güç ve çalışma gerektiren hedefler belirler, bunları gerçekleştirmek için gerekli bilgi ve davranışları gösterir.)
    Yöneticiler bu etkileri bilirlerse ve çalışanları tanırlarsa, uygun personel politikaları geliştirerek gerekli ortamı yaratabilirler.


    KOÇEL Tamer, İşletme Yöneticiliği, İstanbul, 1989
    EREN Erol, Yönetim ve Organizasyon, İstanbul, 1991

    alıntı

    https://www.main-board.com/universite/707655-calisanin-motivasyonu-surec-teorileri.html#post4990886
#11.02.2013 00:59 0 0 0