Tarih 17 ağustos 1999... Saatler sabaha karşı 03.02'yi gösterdiğinde Marmara, son yılların en şiddetli depremi ile sarsıldı. 7.4 büyüklüğündeki deprem, Türkiye'nin unutulan deprem gerçeğini bir kez daha gözler önüne serdi.
Merkez üssü Gölcük olan ve Marmara'yı vuran deprem, tüm Marmara bölgesinde, Ankara ve İzmir'e kadar Türkiye'nin geniş bir alanında hissedildi. Ancak Kocaeli, Adapazarı, Gölcük, Yalova ve çevrelerinde büyük çapta can kaybı ve hasara neden oldu.
Bilanço ağır: 20 bine yakın ölü, onbinlerce yaralı, binlerce tamamen yerle bir olmuş bina, onbinlerce hasarlı yapı ve yüzbinlerce evsiz insan...
17 A?ustos 1999'da yaşanan Marmara deprem felaketinin üzerinden 11 yıl geçti. 17 bin 480 kişinin hayatını kaybetti depremden geriye binlerce dram, binlerce yarım kalmış hikaye ve milyonlarca gözyaşı kaldı. Aradan geçen zamana rağmen acılar biraz unutulsa bile tamamen dinmedi..
Eşini ve çocuğunu hâlâ unutamadı
Merkez üssü Kocaeli'nin Gölcük ilçesi olan, 17 Ağustos 1999'da meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki depreme çöp dökmek için evden çıktığı sırada yakalanan İlhan Çakır, depremde kaybettiği eşinin ve oğlunun acısını hala unutamadı. Gölcük ilçesinde yakalandığı depremde yıkılan evinin enkazında eşi Dilek'i, yaralanan oğlu Kayahan'ı ise kaldırıldığı hastanede kaybeden İlhan Çakır, acısını enkazdan sağ olarak çıkarmayı başardığı iki oğluyla hafifletmeye çalıştığını söyledi.
9 yıldır aynı yerde!
Merkez üssü Kocaeli'nin Gölcük ilçesi olan, 17 Ağustos 1999'da meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki depremin üzerinden 9 yıl geçmesine rağmen insanların hafızalarında bıraktığı iz ve günlük hayatta somut olarak göze çarpan ''depremin sembolleri'' hala varlığını koruyor. Sakarya'ya 17 Ağustos 1999'da Hollanda'dan izne gelen ve depremde 3'ü ölen 4 kişilik Çokiçli ailesinin Serdivan ilçesinde enkazın altında kaldığı evin yanında bulunan otomobilleri, 9 yıldır depremin adeta bir ''simgesi'' olarak yerinde duruyor.
Kızının mezarıyla teselli buluyor
Marmara Depremi'nde hayatını kaybeden 8 aylık hamile Canan Al ve Hüseyin Al çiftinin mezarı ise baraj sularının altında kalma tehlikesiyle karşı karşıya... Melen Projesi'nden dolayı, Kocaali'nin Ortaköy beldesinde mezarları sular altında kalacak olan Al çiftinin yakınları mezarların taşınabilmesi için yardım bekliyor. 8 aylık hamile kızını depremde kaybeden Fikriye Kurtun, depremde yaşadıkları büyük acıyı yıllar geçmesine rağmen unutamadıklarını söyledi.
"Keşke aramızda olsaydınız"
Adapazar'ında 4 yılda 239 bin kişinin ziyaret ettiği deprem müzesinde açılan ziyaretçi defterinde, deprem acıları ve yitirilen insanlara duyulan özlem dile getiriliyor. 17 Ağustos Marmara Depremi'nin ardından Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yaptırılan Deprem Müzesi, atıl durumdayken Adapazarı Belediyesine devredildi. Tadilatı yapılarak yeniden düzenlenen müze, 17 Ağustos 2004 yılında Deprem ve Kültür Müzesi adıyla vatandaşların hizmetine sunuldu. Ziyaretçi defterinde yer alan duygu dolu ifadelerden bazıları şöyle:
- "Benim adım Furkan. Ben annemi babamı kaybettim depremde. Allah kimseye vermesin böyle bir acı."
- "1999 17 Ağustos depreminde hayatlarını kaybeden annem, babam ve sevgili kardeşim ve tüm deprem şehitlerinin ruhları şad olsun. Onları çok özlüyoruz. Allah bir daha böyle büyük bir acıyı Sakarya'mız ve yurdumuz insanına yaşatmasın. İsmet Poğaoğlu."
Düzce'de 270 kişi öldü
Düzce'de de derin yaralar açan Marmara Depremi'nde en fazla can kaybı Merkez, Gölyaka, Cumayeri, Gümüşova ve Çilimli ilçelerinde meydana geldi. 270 kişinin hayatını kaybettiği depremde 685 kişi enkaz altından kurtarıldı, 1157 kişi yaralandı. Kentte ilk büyük sarsıntı ve ardından gelen artçı depremler sonucu birçok resmi ve özel kuruluş binası yıkılırken, önemli bir kısmı da ağır hasarlı hale geldi. Düzce belediye binası, Düzce Devlet Hastanesi, Orman Fakültesi ve Tıp Fakültesi ağır hasarlı binalar arasındaydı.
Çadırkentlerde yaşam
Evleri yıkılan ve hasar görenler için Düzce'nin çeşitli kesimlerinde çadır kentler kuruldu. Altyapısı sağlanan, sağlık hizmeti verilen çadır kentlerde ayrıca polis karakolları oluşturuldu. Belirli merkezlerde kurulan çadır kentlerin yanı sıra vatandaşlar da kendi imkanları ile evlerinin yakınlarına kurdukları çadırlarda barındılar.Devam eden artçı sarsıntılar nedeniyle, evi sağlam olan vatandaşlar da uzun süre çadırlarda kalmayı tercih ettiler.
Yapılacak çok iş var!
Sakarya'da Marmara Depremi'nden sonra çözüm bekleyen en büyük sorun orta hasarlı binalar olarak ortaya çıkıyor. Depremde 4 bin kişinin hayatını kaybettiği Adapazarı'nda, ağır hasarlı ve yıkılan 25 bin 538 konut ve 5 bin 89 iş yeri tespit edildi. Orta hasarlı 19 bin 952 konuttan bin 18'i onarılmayı bekliyor. Kocaeli İnşaat Mühendisleri Odası Aykut Bozkurt, hukuksal süreç tamamlandıktan sonra ağır hasarlı tüm binaların yıkılacağına inandığını belirterek, "Buralarda yaşayanlar polis gücüyle tahliye edilmelidir" dedi.
Ayakta sağlam hiç bir yeri kalmayan binanın enkazından lise arkadaşımın üstelik 7 aylık hamile haliyle daha dünyaya merhaba diyememiş yavrusuyla, o dümdüz olmuş beton yığınlarından çıkarılan cesedinin haberi hala tazeliğini korur içimde.Allah rahmeti ile muamele etsin inşaallah