1. Ana Sayfa
  2. Sağlık
  3. Çoçuklarda Boğmaca Hastalığı

Çoçuklarda Boğmaca Hastalığı

Son güncelleme: 21.10.2010 10:18
Nerissa-Su Nerissa-Su foto
  • Bulaşıcı Hastalıklar - Boğmaca Hastalığı Teadvisi - Bebeklerde Boğmaca Belirtileri - Enfeksiyon Hastalıkları - Çocuk Sağlığı

    BOĞMACA:Boğmaca akut ve çok bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığıdır. En tipik özel-likleri solunum yollarında nezle ve üst Üste gelen öksürük nöbetleridir. Öksürük kasılma nöbetleriyle birlikte gelebi--lir. Hastanın soluk alma sırasındaki iç çekişleri Ötmeyi andırır.

    BOĞMACA-VVHOOPING-COUGH- PERTU: Boğmaca, aşılanmamış çocukların yaklaşık % 85′inde görülen ve karakteristik olarak bütün solunum yollarında iltihaplanmaya yol açan, inatçı öksürük nöbetlerine ve soluk alma sırasında "Stridor" ya da "Whooping" denilen ıslık biçiminde bir ses çıkmasına.ötmeğe neden olan bulaşıcı hastalıktır. Hastalığın etkeni "Hemofilus per-tusis" ya da "Bordetella pertusis" denilen bir bakteridir. Boğmaca yeryüzünün her bölgesinde görülebilir. Vakaların yaklaşık % 4O'ı iki yaşın altındaki çocuklarda görülür. 2-5 yaşları arasında görülen vakaları, diğer °/o 4O'ı içerir. Boğmaca havadaki damlacıklar içinde bulunan mikropların solunum sistemine girmesiyle bulaşır. Hastalığın kuluçka devri 12-20 gün .arasında değişir. Hastalığın ilk belirtileri hafif bir Öksürük,nezle biçiminde burun akıntısı ve konjunktivittir. Bu belirtiler yaklaşık 7-14 gün sürer. Daha sonra özgün öksürük nöbetleri dönemi başlar. Öksürük sırasında balgam çıkartılabilir. Çok şiddetli öksürükler kusmaya yol açabilirler. Bu öksürükler 1-50 gün sürebilir. Eğer başka bir bakteriyel eklenmeyecek olursa hastalarda ateş yükselme-yebilir. Hastalarda kanama eğiliminin arttığı görülebilir. Bunun sonuçları burun kanaması (epistaksis), hemoptizi (kan öksürme], sindirim kanalı kanamaları,deri içinde kanamalar biçiminde olabilir.Hastalarda komplikasyon olarak "atelektazi", "bronkopnömoni", ' 'pnömotoraks", "körlük", "sinir sistemi bozuklukları" gelişebilir. Hastalığın tedavisinde çeşitli antibiyotikler denenmiştir. Ama yeterli bir sonuç henüz elde edilmemiştir. Boğmaca aşısı olmamış çocuklara hastalığa yakalandıklarında'20-30 mi. "Hiperim-mün insan boğmaca antiserum"u ya da 2 mi. "İmmün globulin G" (IgG) zerk edilmelidir. Bu önlem % 85 oranında koruyucu etki göstermektedir. Bu zerklerin 48 saat arayla üç kez yinelenmesi gerekir. Boğmacaya karşı en iyi korunma, çocukların aşılanmasıdır. Aşılamaya çocuk 2-3 aylık olduğunda başlanmalıdır. Aşılama konusu ayrıntılı olarak ayrı bir başlık altında incelenmektedir.
    NEDENİ
    Boğmaca etkeni Bordetella pertussis adlı mikroorganizmadır. Haemophilus pertussis adı da verilen bu basil yumurta biçimindedir; bağımsız hareket edemez, dış çevre koşullarına fazla dayanamaz, ama solunum yolları ve bronş ağacının mukozasında rahatça üreyip gelişebilir. Hastaların konuşma ya da öksürme sırasında çevreye yaydıkları tükürük damlacıklarının solun-masıyla vücuda girerek solunum yollarına ulaşır

    NASIL BULAŞIR?

    Boğmaca basilinin tek konağı insandır; hastalık yalnızca solunum ağacının salılan, özellikle de tükürük ve burunlıklı olarak görülürken bu zaman dilim-lerinde küresel düzeyde salgınların sür-mesini açıklar. Boğmaca bir toplulukta bir kez ortaya çıktığında, bütün alıcı kişiler hastalanır. Bu insanların hepsin-de kalıcı bir bağışıklık geliştiğinden enfeksiyonun bulaşabileceği kişilerin yeni doğumlarla topluluğa katılması için belirli bir süre geçmesi gerekir. Boğmaca en çok iki ile altı yaş arasın-daki çocuklarda görülür. İki yaşından küçük çocuklar arasında görülme sıklığı da oldukça yüksektir.

    Bulaşıcılık belirtilerin açık görüldü-ğü tipik öksürük nöbetleri döneminde azalır; hastalığın yedinci haftasında ise bütünüyle biter.Hastalığın 10-15 günlük kuluçka dönemi tümüyle belirtisiz geçer. Bu sürenin sonunda da hastalık oldukça yanıltıcı biçimde başlar; boğmacaya özgü belirtiler yerine soğuk algınlığı, hafif ateş, kızarmış ve sulanmış gözler görülür.

    KLİNİK BİÇİMLERİ

    Boğmacada, klinik belirtilerin şiddeti ve süresi değişebilir. Ama hastalığın bunun dışında da bazı tipik klinik tabloarı vardır.• Örtük boğmaca - Özellikle erişkin-lerde, büyükçe çocuklarda ya da bağşıklığı olan kişilerde görülür. Öksürük hırıltılı olabilir, ama boğmacmm tipik öksürük nöbeti dönemindeki özellikleri taşımaz; gene de ender olarak bu tür nöbetler görülebilir. Örtük boğmaca genellikle gözden kaçar ve bu durumda bulaşmayı önlemek için yeterli önlem alınmayabilir. Akciğer komplikasyonla-n sonucunda da boğmacanın tipik nöbetleri görülmez.• Aksırma nöbetleri- Hastalığın ağır ve hastayı çok zayıf düşüren bir biçi-midir. Boğmacanın bu biçiminde öksürük yerine 2-3 dakika süren aksırık nöbetleri görülür. Hastanın burnu akar. bazen de kanar; yüzünde belirgin kar toplanması vardır. Aksırma nöbetleri öksürük nöbetinin başlamasından ön-ceki birkaç gün içinde ya da bir hafta boyunca görülür. Sütçocuklannda daha yaygındır.
    KOMPLİKASYONLAR
    Boğmaca bir dizi ikincil hastalığa yol açabilir. Bunların solunum sisteminde ortaya çıkan en önemlisi zatürreedir. Zatürree doğrudan doğruya basil ve tok--sinlerin etkisiyle gelişir.
    .Biraz şiddetli olan bütün boğmaca olgularında hafif bir akciğer amfizemi görülür. Akciğerlerin göğüs boşluğuna bakan yanlarındaki hava keseciklerinin parçalanmasıyla mediyastin amfizemi gelişebilir. Akciğer zan boşluğuna hava girmesi ise kendiliğinden (spontan) pnömotoraksa yol açar.
    TANI
    Boğmaca özellikle tipik belirtilerinin görülmediği başlangıç evresinde çok bulaşıcıdır. Bu nedenle erken tam koy-mak çok Önemlidir. Böylece hastalar çevreden ayrılarak hastalığın yayılması önlenebilir. Hastalık tekil olgular halineyse erken aşamada saptanıp önlem alınabilmesi zordur; salgın durumunda ya da nöbetlerin belirdiği dönemde ise hekimin işi bir ölçüde kolaylaşır. Annenin öksürükleri ayrıntılı olarak betimlemesi, öksürük nöbeti sırasında gözde konjunktivada küçük kanamaların ya da dilin ağız tabanına bağlandığı bölgede küçük yaraların saptanması tanıya yardımcı olur. Hafif olgularda tam daha güçtür; uzun süreli ve hastalığın tipik özelliklerini taşımayan bir öksürük glenir. Yenidoğanda görülen ve tipik olmadığı için zor tanınan boğmaca, öksü-rük nöbetleri kadar bronş-akciğer iltihabı komplikasyonu açısından da tehlikelidir. Öksürükten çok aralıklı aksırma nöbetlerinin geldiği iyi gidişil olgularda da tanı güç konabilir


#21.10.2010 10:18 0 0 0