Reflü haqqında suallar və Cavablar

Son güncelleme: 30.01.2012 16:03
  • reflü nədir - reflü haqqında maraq edilənlər - reflü səbəbləri nələrdir - reflü əlamətləri
    Türkiyədə hər beş adamdan biri reflü xəstəsi. Ankara Ankara Universiteti Tibb Fakültəsi Ümumi Cərrahı Fundamental elm sahəsi Müəllim Prof. Dr. Ahmet Türkçapar reflüyle əlaqədar bilinməsi lazım olanları izah etdi ..

    1. Reflü nədir?
    Xalq arasında mədə reflüsü (gastroözofageal) olaraq bilinən reflü növü mədə məzmununun yemək borusuna geri qaçması olaraq açıqlanır.

    2. Reflü bir xəstəlik varmı?
    Reflü bir xəstəlik deyil bir tapıntıdır. İndiki vaxtda hər 5 adamdan birində reflü xəstəliyi görüldüyü üçün reflü deyildiyi zaman ağla geniş şəkildə bu xəstəlik gəlir.

    3. Reflü səbəb olan neçə cür xəstəlik vardır?
    Reflünün yüngül forması olan yemək borusu ilə mədə arasındakı qapağın açıldıqdan sonra gec bağlanması vəziyyəti ən məşhur görülən reflü növüdür. Reflünün digər iki forması isə, qapağın davamlı açıq qaldığı; qapaq çatışmazlığı ilə qapağın qarın içərisindən sinə boşluğuna fıtıklaştığı ağır şiddətdə seyr mədə fıtığıdır.

    4. Əlamətləri nələrdir?
    Mədədə yanma, ağıza acı su gəlməsi, qaynama, eksime, bəzi yeməklərin narahatlıq verməsi, yenilenlerin boğazdan yuxarı gəlməsi, ürək bulanma və qabarıqlıq hissi reflünün ən sıx görülən əlamətlərindəndir. Reflüsü olanlarda quru öskürək, səs batıqlığı və astma da inkişaf edə bilər.

    5. Reflünün az bilinən əlamətləri hansılardır?
    Davamlı boğaz ağrısı, udma çətinliyi, quru öskürək, səs kısılması, tüpürcək salgındaki artım reflünün az bilinən əlamətlərindəndir.

    6. Reflü ən çox hansı xəstəliklər ilə qarışdırılır?
    Reflünün ən çox qarışdırıldığı xəstəliklər ürək böhranı, xroniki öskürək, astma, sətəlcəm, farengit, larenjit və gastrittir.

    7. Reflü farengit və bənzəri sağlamlıq problemlərinə səbəb olar mu?
    Yemek borusuna qaçan mədə suyu qırtlaq bölgəsində tahriş edərək davamlı boğaz ağrısına səbəb ola bilər. Bu xəstələrdə sıxlıqla boğaz iltihabı yanılması ilə gərəksiz antibiotik istifadəsinə rast gəlinir. Bu tip Reflü müalicə daha çətin dərmana verilən müsbət cavab isə çox daha azdır.

    8. Həmidə və ana qarınındakı körpədə reflü görülər mü?
    Hamilələrdə qarın içi təzyiqi artımı və hormonal dəyişikliklərə bağlı müvəqqəti reflü hücumları görülə bilər. Bu vəziyyət ümumiyyətlə hamiləlik sonrakı dövrdə düzələr. Bebek reflülerinin böyük əksəriyyəti isə irəliləyən zamanlarda normala dönər.

    9. Reflü xəstələrinin uzaq dayanmaları lazım olan qidalar hansılardır?
    Portağal, poğaça, yaşıl soğan, pomidor, nanə, şokolad, qəhvə, yağlı yeməklər və s..

    10. Adamda mədə şikayəti olmadan, reflü meydana gələ bilərmi?
    Şərt deyil. Xəstələrdə şikayətlərin hamısının bir yerdə olduğu qrup nadirdir. Kimi xəstələrdə mədə şikayəti olmadan boğaz ağrısı, səs batıqlığı, öskürək kimi yaranar.

    11. Reflü xəstəliyini yalnız diyet edərək məğlub etmək mümkün müdir?
    Qapaq çatışmazlığı və mədə yırtığı səbəbiylə reflü xəstəliyi inkişaf diyetlə qalıcı bir yaxşılaşma təmin edilməsi mümkün deyil. Diyet müddətin tərəfindən şikayətlər azalarkən, pəhriz buraxıldığında eyni şikayətlər təkrar yaşanar.

    12. Zəifləmək Reflü yaxşı gəlir mi?
    Zəifləmənin qapaqda mexaniki pozuqluq olan xəstələrə faydası olduğunu göstərən elmi bir dəlil yoxdur. Buna qarşı edilən diyetdə daha az yemək tüketilidği üçün yemək borusuna kaçışlarda azalma ola bilər.

    13. Siqaret və spirt reflü edər mı?
    Siqaret mədə turşusunu artıraraq yemək borusunda tahrişi artırar. Spirtin də (xüsusilə pivə və şərab) qapaq sisteminin daha çox genişlənməsinə gətirib çıxararaq reflüyü artırma xüsusiyyəti vardır. Buna baxmayaraq siqaret və spirtin tək başına Reflü səbəb olduğu deyilə bilməz.

    14. Reflü xərçəngə yol aça bilər mi?
    Reflü xəstəliyi ilə yemək borusunun alt uc xərçəngləri arasında əlaqə vardır. Lakin reflü xəstələrində xərçəng inkişaf ehtimalı son dərəcə aşağıdır. Xərçəng ancaq bəzi qabaqcıl tapıntılardan sonra ortaya çıxa bilər.

    15. Reflünün dərmanla müalicəsi mümkün müdir?
    Reflü dərman olaraq proton nasos inhibitörü (PPI) deyilən turşu düşürücüler istifadə edilər. Bu dərmanlar yemək borusunda turşusunun etdiyi tahrişi və mədənin içindəki turşusu ortadan qaldırmağa kömək edir. Əgər qapaq quruluşunda mexaniki bir pozuqluq varsa dərmanın istifadə müddəti və fəaliyyəti xəstəliyin şiddətinə görə dəyişər. Yemek borusunda yara açılması və ya qapaq pozuqluğu olması vəziyyətində dərmanın kəsilməsini taxıban xəstələrin şikayətləri yenidən başlayır. Mədə yırtığı olan, yemək borusunda yara açılan və ya qapaq çatışmazlığı olan xəstələrin təxminən yüzdə 30'unun bu dərmanları həyat boyu istifadə etmələri lazım ola bilər.

    16. Bu xəstəliyə tutulan hər kəsə əməliyyat lazımlı ola bilərmi? Laparoskopik cərrahı hər reflü xəstəsinə tətbiq oluna bilərmi?
    17. Reflüsü olan hər xəstədə cərrahi müalicə şərt deyil. Davamlı dərman içmək məcburiyyətində qalanlar, dərmanı kəsdiyində şikayəti tekrarlayanlar, dərmana baxmayaraq yemək borusundakı yaraları geçmeyenler, yemək borusunda irəli mərhələdə mobil dəyişiklik inkişaf və xüsusilə gənc yaş qrupunda olanlara laparoskopik cərrahı təklif edilər. Reflü xəstələrinin təxminən yüzde10'unda cərrahı müalicəyə ehtiyac duyulur.

    18. Laparoskopik cərrahı nə qədər sürər və xəstə gündəlik həyatına nə vaxt dönər?
    Laparoskopik cərrahı ümumi anestezi altında, təxminən bir saat davam edən bir əməliyyatdır. Xəstə əməliyyatdan 4 -5 saat sonra tualetə gedib, ertəsi gün tabucu edilir. Masa başı çalışanlar əməliyyatdan 2-3 gün sonra işlərinə dönə bilər.

    19. "Reflü əməliyyatlarının təkrarlanması lazımdır" inancı doğrudur?
    Bu inanc doğru inanc deyil. Laparoskopik cərrahiyyə müvəffəqiyyəti təmin edən ən əhəmiyyətli faktor cərrahın təcrübəsinin. Təcrübəli cerrahlarda 10 illik təkrarlanma dərəcəsi xüsusilə yamaq üsulunun inkişafı ilə yüzdə 5-in altına düşmüşdür.

    20. Əməliyyatdan sonra ömür boyu pəhriz lazımlıdırmı?
    Reflü əməliyyatı sonrası xəstələrin davamlı dərman istifadə etmələri, pəhriz etmələri, yüksək yastıqda yatma zərurətlər ortadan qalxar. Bu vəziyyətdəki xəstələrə əməliyyat sonrası bir həftə boyunca sulu Qida yolu ilə qəbul qidalanma məsləhət görülür.
#30.01.2012 16:03 0 0 0