Beyindeki epifiz bezinden özellikle geceleri karanlık ortamda salgılanan bir hormon olan melatonin normal vücut ritimlerini korumada büyük önem taşır. Melatonin üretimi yaşla birlikte düşer.
Yeterli bir melatonin salınımı için, karanlık ortamda uyunması gerekir. Melatonin her zaman karanlıkta sentezlenir ve kana salgılanır. Karanlık periyoda ne zaman girilirse o zaman üretilmeye başlanır ve de karanlık sürdükçe üretimi devam eder.
Melatonin üretimi, gecenin uzunluğuyla ilgilidir, gece ne kadar uzarsa üretim de o kadar uzar. Melatonin üretimi kışın artar, yazın ise azalır.
Vücudun biyolojik saatini ve ritmini ayarlar.
Hücre yenileyici ve bağışıklık sistemini düzenleyici etkisi vardır.
Bilinen en güçlü antioksidanlardan biridir.
Melatoninin bağışıklık sistemini olumlu etkileyerek ve stresi azaltarak yaşam süresini artırdığına yönelik tespitler vardır.
Melatoninin kanser engelleyici bir ajan olduğuyla ilgili çok sayıda bilimsel araştırma bulunmaktadır. Melatoninin birçok tümör tipinde büyümeyi sınırlandırdığı tespit edilmiştir.
Tedavi edici dozlarda verildiğinde melatonin direkt olarak tümör hücrelerini öldürücü etkiye sahip olduğu belirtilmektedir.
Depresyonda melatonin seviyesi düşük, kortizol seviyesi yüksek bulunmuştur.
Uyumadan 30-60 dakika önce melatonin alımının uykuya dalma süresini kısalttığı ve uyku süresinin uzatabildiği yönünde araştırmalar bulunmaktadır. Melatonin kapsül ve tablet olarak olarak alınabilmektedir. Dil altından alınan formu da vardır.
Yapılan bazı araştırmalara göre uykusuzluk sorunu olan yaşlılarda uykuya yatmadan önceden alınan melatoninin uykuya dalma süresini kısalttığı ve uyku kalitesini düzelttiği belirtilmektedir.
Kanserin her türüne karşı koruyucu etkisi vardır özellikle de meme kanserine karşı.
Hipertansiyon, diyabet, karaciğer yağlanması, damar sertliği gibi tüm uzun süreli hastalıklardan karşı koruyucudur.
Stres, alkol, sigara, fazla kahve ve çay, bilgisayar başında uzun süre geçirilmesi, ışık, ses, yatmadan önce karnın tok olması gibi faktörler melatoninin azalmasına neden olur.
Kızılcık ve vişne şerbeti, rezene, anason, sarıkantaron, papatya çayı, ayçiçeği, badem ve fındık gibi besinler melatonini artırıcı etki gösterirler.