SU-PERISI

SU-PERISI

Üye
08.10.2005
Genel Kurmay Başkanı
295.914
Hakkında

#20.07.2014 23:48 0 0 0
#20.07.2014 23:47 0 0 0
  • Elə darıxmışam gülüşü üçün,
    Bir dəfə gül desəm,gülər görəsən?
    Tək onu istəyir ürəyim mənim,
    Desəm,gəl yanıma,gələr görəsən?

    Onsuz keçən günlər yetişmir sona,
    Nə qədər gözümə kədər,qəm qona,
    Mən ki bu qədər çox bağlıyam ona,
    Axı mənim olsa,ölər görəsən?!

    Gecələr xəyal tək yanıma gəlir,
    Bir gözəl söz deyir,halım düzəlir,
    Uzaqda olsa da,dərdimi bilir,
    Bəs onsuz ağasam,bilər görəsən?

    Hərdən çıxartsam da onu özündən,
    Doya bilməyirəm şirin sözündən,
    Öpmək istəyirəm,desəm,üzündən,
    Məni həyatından silər görəsən?)
#20.07.2014 22:43 0 0 0
  • Tək yaşamağ bir sınağdı
    Eşq mənə yaddı qırağdı
    Dünyaya insan qonağdı
    Bir gün gələn bir gün gedər

    Ağlama dəyməz hədərdi
    Ölüm qismətdi qədərdi
    Var dövlət gəldi gedərdi
    Bir gün gələr bir gün gedər

    Yalan özün doğru sanar
    İnsan da keşmişin danar?
    Pis günün ömrü az olar
    Bir gün gələr bir gün gedər

    Muxtarov Araz....
#20.07.2014 22:41 0 0 0
  • Aktyor düzgün keçinsə, iddialar fok gedər,
    Səhnə qalsa qalmağalsız, bu balalar fok gedər!

    Olmasın səksən blok, doxsan dolanbac, yüz oyun;
    İşdən iş çıxmaz ki, öyrən gəl, geyin, oyna, soyun;
    Hər kəs uğraşsın iş ilə, qurd ilə gəzsin qoyun;
    Onda böhtanlar, yalanlar, iftiralar, fok gedər!

    Keçdi yay, gəldi payız, canlar qurtardı qorxudan;
    Bir xəbər vardır, ayrılmış hamsı guya uyqudan;
    Bizə ancaq olmasa hərdən bir az cəncəl-filan,
    Onda parlaq başlayış, lax intahalar fok gedər!

    Əlli ildən qalma şeylər, hamsının süd əzbəri;
    Eylədikcə el tərəqqi, aktyor həslər geri.
    El gələr, yox çarəsi, səs salma, xamdır müştəri;
    Kamil olsa aktyor, boş iddialar fok gedər!

    Kim ki, yüksəkdən danışdı, səhnənin Allahıdır;
    Qəhrəmandır, baş premyerdir, ümumun şahıdır.
    Müxtəsər, hər kəs bu gün gəlsə, sabah bir dahidir;
    Bilsə hər kəs qiymətin, bu iştahalar fok gedər!

    Çal təbil, təbbal, mövsim gəldi, is səhmanlanır;
    Düz üç aydır aktyor qüsl eyləyir, dərmanlanır;
    Bəlkə bu mövsim dönər iş, səhnə bir az canlanır,
    Yoxsa xahişlər, ricalar, ilticalar fok gedər!

    Cəfər Cabbarlı
#20.07.2014 22:40 0 0 0
  • Ömrüm hələ öz yolunu,
    uçurumdan keçib gedər...
    Hərə bir cür bəhanəylə,
    bu dünyadan köçüb gedər!...

    Bu dünyada ağlama ha,
    ürəyimi dağlama ha...
    Gör,nə gəlir ağlıma ha,
    "hər kəs səni gedər!.."

    Qazan elin hörmətini,
    alma yaşın töhmətini...
    Bir gün əcəl şərbətini
    Dünyamin də içib gedər!...
#20.07.2014 22:23 0 0 0
#13.07.2014 23:48 0 0 0
#13.07.2014 23:32 0 0 0
  • Konu: Akaçlama
    Akaçlama Nedir - Akaçlama Çalışmaları - Akaç Nedir
    Artan nüfus oranıyla birlikte özellikle son yıllarda, yiyecek gereksinimi önem kazanmıştır. Bu gereksinimle birlikte, tarım sektöründe oldukça fazla gelişmeler meydana gelmiştir. Birçok tarım tekniğiyle birlikte, tarımsal faaliyetler hız kazanmıştır.

    Tarım yaparken, çiftçilerin başına bazı dezavantajlar gelmektedir. Bu dezavantajlardan birisi ise, toprakta olması gerekenden fazla toplanan sulardır. Tarımsal faaliyetlerin yürütülebilmesi için, toprakta biriken fazla suların boşaltılması gereklidir. Bu amaçla, toprağa tüneller açılır ya da borular döşenir. Bu tünel ve borulara “akaç” ismi verilmektedir.

    Topraklardan fazla suyun akaçlar yardımıyla boşaltılması eylemine, “akaçlama” denilmektedir. Akaçlama eylemi, toplumda daha çok drenaj olarak bilinmektedir. Daha çok akaçlama işlemi için tüneller insan gücüyle açılmaktadır. Bunun dışında, akaçlama eylemi için doğal akaçlar da bulunmaktadır. Bu akaçlara en iyi örnekler ise, akarsulardır. Bir bölgede toplanmış olan kar ve de yağmur suları bir akarsu tarafından toplanır ve kendinden daha büyük akarsulara ve denizlere boşaltılır. Bu tür akarsular, doğal akaçlama türleri arasında gösterilmektedir. Eğer akarsular topladıkları suyu bir havzaya boşaltırlarsa, bu havzaya akaçlama havzası adı verilmektedir.

    Eğer toprakta biriken fazla su akaçlama yöntemiyle devredilmez ya da boşaltılmazsa, o toprağın olduğu bölge bataklığa dönüşmektedir. Bataklık olan bölgelerde ise, tarım faaliyetlerini yürütmek imkansızdır. Bu nedenle, toprağın bataklığa dönüşmesini engellemek için akaçlama çalışmaları yürütülmektedir. Aynı zamanda eğer bir bölge bataklığa dönüşmüşse, bu bölgede de drenaj çalışması yapılarak bu topraklar tarım hizmetine kazandırılabilmektedir. Bunun örneği ise, dünya çapında büyük çalışmalarla mevcuttur. Örnek vermek gerekirse, Doğu İngiltere, İtalya’da bulunan Po vadilerinde, Mısır’da yer alan Nil vadisinde ve de ABD’de Atlas Okyanusu’nun kıyılarında, sular altında kalmış topraklar için geri kazanım çalışmaları yürütülmüş ve bu topraklar tarım alanlarına dönüştürülmüştür.

    Toprakların drenaj işleminde, düz topraklardaki akaçlama eğimli topraklara kıyasla daha zor gerçekleştirilmektedir. Eğimli topraklarda açılan kanalların amacı, suların bir akarsu ya da denize ulaştırılmasını sağlamaktır. Toprak eğimli bir yerde bulunduğundan, drenaj işlemine uğramayan sular da açılan kanallara ulaşabilmektedir. Bu duruma, toprağın sahip olduğu doğal eğim neden olmaktadır. Düz topraklarda ise, toprağın yapısının nasıl olduğu büyük önem taşımaktadır. Örnek vermek gerekirse, kumlu topraklarda sular derine doğru sular ve yer altı sularına karışır. Yani su, yüzeyde birikmez. Killi topraklarda ise durum biraz daha farklıdır. Killi toprakların meydana gelen düzlükler, geçirimsiz bir yapıya sahiptir. Bu tür yerlerde sular derine sızmaz ve yüzeyde kalır. Bu suların topraktan uzaklaştırılabilmesi için, yerleştirilen akaçların balık kılçığı düzeninde olması gereklidir. Toprağa yerleştirilen boruların çevresine çakıl taşları yerleştirilir. Bu boruların, ayırt edici bir özelliği bulunmaktadır. Bu özellik, boruların gözenekli yapıda olmasıdır. Böylece, boruların içinden akan su, dışarıya sızmaktadır. Akaçlama için yerleştirilen borular, toprağın en az 45 cm altına gömülmelidir. Bunun nedeni ise, toprak sürülürken boruların zarar görmemesidir.

    Akaçlama için, akaçlara kesinlikle belirli bir eğim kazandırılmalıdır. Eğer eğim kazandırılmazsa, suların düzenli akışı gerçekleşemez. Bu durum, düz araziler için geçerlidir. Düz arazilerde bu sorunu aşmak için, akaçların zaman zaman kazılarak derinleştirilmesi gereklidir. Böylece, akım için gerekli eğim sağlanmış olur. Akaçlama, tarımın düzenli bir şekilde yürütülebilmesi için oldukça gereklidir. Yoksa toprak bataklık haline gelebilmektedir. Günümüzde akaçlama çalışmaları ise, makineler tarafından yürütülmektedir.
#13.07.2014 23:28 0 0 0
#13.07.2014 23:21 0 0 0
#13.07.2014 22:53 0 0 0
  • DKNY 2015 - DKNY 2015 Modelleri - DKNY 2015 Modası - 2015 DKNY Koleksiyonu

    noimagenoimage
    noimagenoimage
    noimagenoimage
    noimagenoimage
    noimagenoimage
#13.07.2014 22:51 0 0 0
  • Ömür oxdu,tale yaydı,
    Nəyə dəyib,nədən keçib?
    Sevgi balaca şeydi
    Bizimki sevgidən keçib...

    Məhəbbət el məbədidi,
    Qəmə dözüb çatan,keçib,
    Bizim ki,qəm əbədidi,
    Bizimki sevgidən keçib.

    Səhra tapıb,dərdə dözüb
    Məcnun da Leylidən keçib
    Sinəm oda yandı,düzü,
    Bizimki sevgidən keçib.

    Dözmək olmur hər ahına,
    Hesabdan,üsgüdən keçib.
    Çatıb göylər dərgahına
    Bizimki sevgidən keçib...
#13.07.2014 22:00 0 0 0
  • Musa Yaqub

    Uğursuz yolu da uğurlandıran,
    Qranit qayanı cığırlandıran,
    Atəşində əhəng daşı yandıran
    Ölürəm bir dəli sevgidən ötrü.

    Elə içildikcə doyulmaz olan,
    Baxıldıqca gözdən qoyulmaz olan,
    Sehrli sevdadan ayılmaz olan,
    Ölürəm bir dəli sevgidən ötrü.

    Lap belə sonuncu nəfəsə qədər,
    Son günə, son ana, son sözə qədər
    Qəlb-qəlbə, əl-ələ, göz-gözə qədər
    Ölürəm bir dəli sevgidən ötrü.

    Nə sərhəd, nə bir hədd, nə qanun qanan,
    Eldə təndir-təndir qucağı yanan
    Sinə daşında da ocağı yanan
    Ölürəm bir dəli sevgidən ötrü.

    Suda da, odda da yaşaya bilən,
    Ən çətin əzabı daşıya bilən.
    Vüsalda dirilən, hicranda ölən
    Ölürəm bir dəli sevgidən ötrü.

    Füzuli demişkən, kuyi-yar vətən,
    Əkiz budaq kimi qovuşan bədən.
    Qırdıqca göyərən, kəsdikcə bitən
    Ölürəm bir dəli sevgidən ötrü.
#13.07.2014 21:56 0 0 0
  • Kas ağrısı veya kas spazmları hareketsizliğe neden olup işlevselliğinizi etkileyebilir. Bu tür sorunları yönetmek için çeşitli ilaçlar olmasına rağmen, doğal kas gevşeticiler bu zamanlar için daha güvenli ve etkilidir.

    Kas gevşeticiler genellikle ilaç ve uyuşturucu madde olarak kategorize edilmez. Bunlar temelde yatıştırıcı özellikleri olan ve kas ağrısı belirtilerini yatıştırmakta olan farklı bir grup ilaçtır. Kas gevşeticiler, kas spazmları ve kas ağrılarından kurtulmak için kullanılır. Doğal oldukları ve yan etkileri çok daha az olduğundan doğal kas gevşeticiler daha iyi seçeneklerdir.

    1) Papatya:

    Papatya doğal bir sakinleştiricidir. Sadece kas ağrıları için kullanılmaz aynı zamanda adet bozuklukları, baş ağrısı ve gerginlik gibi çeşitli sorunlar için de faydalıdır. Papatya kasılmış kasların rahatlatılmasına yardımcı olur ve krampları rahatlatmayı sağlayan anti-inflamatuar özellikleri vardır.

    2) Kava Kökü:

    Kava kökü, mükemmel rahatlatıcı etkileri nedeniyle çok popüler bir bitkisel kaynaktır. Aşırı kas ağrılarında özellikle yararlıdır.

    3) Kedi otu:

    5290_herbal-pills

    Kedi otu kas spazmları ile ilgili rahatsızlıkların tedavisinde orta çağdan beri kullanılan çok etkili bir kas gevşeticidir. Bu bitki kas krampları ve boyun problemlerinin tedavisinde özellikle etkilidir.

    4) Kedi Nanesi:

    Kedi nanesi, nane ailesinin bir üyesi olan doğal kas gevşeticilerden biridir. Temelde Avrupa’nın yerli bir bitkisidir ve
    Asya ve Kuzey Amerika’ya yerelleştirilmiştir. Kedi nanesi bir yatıştırıcı ve kas gevşetici olarak kullanılır. Gerginlik nedeniyle oluşan baş ağrıları bu tür bir lapa tedavisi ile tedavi edilebilir. Aynı zamanda eklem ve yumuşak doku yaralanmalarında şişkinliklerin azaltılmasına yardımcı olur.

    5) Kırmızı Biber:

    Kırmızı biber hepimizin evlerimizde ve çok çeşitli tariflerde kullanılır. Kırmızı biberin bir ölçüde kas kramplarının acısını hafiflettiği görülmüştür.

    6) Bayır Turpu:

    Bayır turpu aşırı kas stresinin neden olduğu krampları ve kas ağrılarını rahatlatmaktadır. Banyo suyunuza bir kaç damla bayır turpu yağı karıştırmanız, kas ağrılarından kurtulmanız için yardımcı olacaktır.

    7) Lavanta:

    Lavanta çiçeği yağı kas ağrılarına rahatlama sağlayabilen iyi bir doğal kas gevşeticidir. Kas ağrısı şikayeti olan vücut parçalarına dairesel hareketlerle düzgün şekilde masaj yapılmalıdır. Bu, o alanda kan dolaşımını artırır. Masaj sonrası sıcak bir duş zihninizi ve vücudunuzu rahatlatacak ve gerilen kaslara dinlenmeleri ve iyileşmeleri için bol miktarda zaman verecektir.

    8) Meyan kökü:

    Meyan kökü kas ağrılarını azaltmak için inflamatuar yeteneği olan bitkisel bir ilaçtır.

    9) Şeytan Tırnağı:

    Şeytan pençesi artrit ve diğer bir çok hastalığın tedavisi için 18. yüzyıldan beri kullanılan çok popüler bir anti-inflamatuar bitkidir. Ayrıca, kas ağrısı tedavisi için doğal bir kas gevşetici olarak da kullanılabilir.

    5290_dont-let-soreness-derail-your-fitness-regime-6-natural-relaxants_ftDiğer Bazı Doğal Kas Gevşeticiler:

    Aromaterapi teknikleri de kas ağrılarını tedavi etmek için kullanılabilir. Nane yağı gibi yağların kas ağrılarını tedavi etmek için kullanıldıkları bilinmektedir. Diğer bazı doğal kas gevşeticiler aşağıdaki gibidir;

    *Passiflora
    *Bergamot
    *Kakule
    *Fesleğen
    *Zencefil kökü

    Herhangi bir doğal kas gevşetici kullanmaya başlamadan önce bir doktora danışmayı unutmayın. Size ağrının kesin nedeni gösterecek böylece bitkisel ilaç seçmek için daha iyi bir konumda olacaksınız. Ayrıca, bu bitkisel ürünleri güvenilir bir kaynaktan satın aldığınıza ve ilaçlardan herhangi birini kullanmadan önce kılavuzları ve yönergeleri okuduğunuzdan emin olun.
#10.07.2014 22:44 0 0 0
#10.07.2014 22:33 0 0 0
#10.07.2014 22:30 0 0 0
  • Ramazana hörmət Qurana hörmətdir, Qurana hörmət Allaha hörmətdir. Vəhyin enməyə başladığı Ramazana hörmətin ölçüsü isə onu oruclu keçirməkdir.

    Zamanı və insanı yaradanın, vəhyi endirənin, zamanı və insanı vəhylə şərəfləndirənin adıyla başlayıram.

    Zaman da, eynilə insan kimi bir sirr yumağı. Zaman yumağının içində nəyi gizlədiyini ancaq Allah bilər. Yaşanmış zamanın qeydini tutan, yaşanacaq zamana dair xəyallar qurub planlar edən yeganə məxluq insandır.

    Zaman, insan və vəhy…

    Üçünün birləşdiyi nöqtə "şahidlikdir".

    Allah zamana və onu meydana gətirən parçalara and içər. "Əsrə and olsun… Açılan səhərə and olsun… Quşluğa and olsun… Gündüzə and olsun… Keçib getməkdə olan gecəyə and olsun… Şəfəqə and olsun…" Hamısı da vəhy olan bu andların məqsədi, zamanın insana şahid olduğunu xatırlatmaqdır. Bu xatırlatmanın bir məqsədi də insanın zamanı yaxşı, doğru və verimli istifadə etməsidir. Əksinə bir vəziyyətdə insan özünə lütf edilən zaman nemətini əleyhinə şahid etmiş olacaq. Bu iki növ ziyandır: Birincisi zaman əmanətini məhv etmək surətiylə, ikincisi onu əleyihində bir şahidə çevirmək surətiylə.

    Zamanı insana şahid tutan Allah, insanı da öz şəxsinə şahid tutmuşdur. Sözü şahidlik, bu şahidliyin ən baliğ ifadəsidir. Allaha şahid olmağa çağırılmaq bir şərəf, həm də şərəflərin ən böyüyüdür. Çünki Allaha şahid olmaq, şahidliklərin ən böyüyüdür və ən böyük olana şahidlikdir. Ən böyüyə şahid olmaq, ən böyük şərəfə nail olmaqdır. Şəxsiylə qaim, əvvəlsiz ön və sonrasız son, mütləq diri və sonsuz varlıq sahibi Allahın insanın şahidliyindən əldə edəcəyi heç bir mənfəəti yoxdur. O şəxsinə şahid tutmaqla insanı şərəfləndirmək istəmiş, ona bəxş etdiyi ağıl və iradənin önünə sonsuz bir üfüq açmışdır. Deyilmi ki? Allah zu'l-mearic, yəni "təkamül mərtəbələrinin sahibi"dir (Mearic surəsi 3). İnsana da bu mərtəbələrə ucalması üçün imkanlar təqdim etmiş, fürsətlər bəxş etmişdir.

    Allahın bəxş etdiyi bu ucalma və yüksəliş imkanlarının ən başında vəhy gəlir. Vəhy də eynilə zaman və insan kimi şahiddir. Şahid olduğu üçündür ki, vəhy özünü məcid, kərim, ‘əziz kimi sifətlərlə təqdim edər. Bu sifətlərin hamısı da "fail" (şahid) kimidir. İlahi kəlam insana enmişdir və insan o kəlamı daşıyıb daşımadığından ötrü hesaba çəkiləcək. Vəhy endiyi insanın özünə qarşı davranışı haqqında şahidlik edəcək. "Yeriyən Quran" olan peyğəmbərin "şahid" (şahidən) olaraq göndərilməsi də vəhyin şahidliyi məzmununda aydın ola bilər.

    Bəli, görüldüyü kimi zaman, insan və vəhyin hər üçü də şahidlik nöqtəsində birləşərlər. Lakin, bu üçlüdən zaman və vəhy insana şahiddirlər, insan isə Allaha şahiddir. Baxın, insanı müstəsna edən də budur. Buna görədir ki, zaman və vəhy insan üçün, insan isə Allah üçündür. İlahi sinifləndirmə budur. Zamana məhkum olmaq və məruz qalmaq bu sinifləndirməni pozmaqdır. Çünki bu vəziyyətdə "zaman insan üçün" olmaqdan çıxıb "insan zaman üçün" olmuş olar. Bu isə ilahi sinifləndirməni pozmaq, şərəflilik siyahısına müdaxilə etməkdir.

    Belə bir sual gələ bilər ağla: "Bu sinifləndirmədə zamanın və vəhyin yeri haradır?"

    Baxin, Ramazan bizə məntiqən bu sualın cavabını verir. Bu cavabı verməsi üçün, Ramazan ayının dəyərini haradan aldığını ifadə edən bu ayəni xatırlamamız şərtdir:

    "Ramazan ayı elə bir aydır ki, insanlığa rəhbər olan (hidayət), bu rəhbərliyin açıq-aşkar sənədlərini daşıyan (bəyyinat) və haqqı batildən ayıran (furqan) Quran bu ayda endirilmişdir: Sizdən biri bu aya yetişdiyində oruc tutsun; xəstə ya da yolçu olan kimsə də başqa günlərdə tutsun! Allah sizin üçün asanlıq istər, sizi çətinə salmaq istəməz; oruc günlərinin sayını tamamlamanızı, sizi doğru yola çatdırdığı üçün ONU ucaltmanızı və şükr etmənizi istər" (Bəqərə:185).

    Bu ayə, Ramazan ayını müstəsna edən səbəbi açıq və dəqiq olaraq göstərən ayədir. Bu səbəb Quranın bu ayda endirilməyə başlanmasıdır. Bu həqiqəti Qədr surəsinin ilk ayəsi də təsdiq edir. Ramazan Quranın doğum ayıdır. Quran vəhyinin doğum günü olan Qədr Gecəsi, Ramazan ayının içində bir gecədir. Bu gerçək, Bəqərə surəsinin 185-ci ayəsiylə Qədr surəsinin 1-ci ayəsinin müqayisə etməli oxunması nəticəsində açıq və dəqiq olaraq ortaya çıxar. Bu deməkdir ki, əgər Quranın endiyi Qədr Gecəsi Ramazan ayı içərisində bir gecə olmasaydı, Ramazan ayı müqəddəsliyini və bərəkətini qazanmayacaqdı. Ramazan bütün müqəddəs və bərəkətini, vəhyin enməyə başladığı gecəni içərisində saxladığı üçün almışdır. Bu müqəddəs və bərəkətin böyüklüyünü Qədr surəsi bəyan edir:

    "Əlbət onu qədr-qiymət gecəsində Biz endirməyə (başlamışıq).

    Bilirsənmi o qədr-qiymət gecəsi nədir?

    O qədr-qiymət gecəsi, min aydan daha xeyirlidir.

    Mələklər, vəhylə birlikdə o gecə enərlər də enərlər, Rəblərinin icazəsiylə, həyatın hər sahəsinə dair tərifsiz bir xoşbəxtliyin (düsturlarını gətirərlər); bu vəziyyət, şəfəq doğana qədər davam edər" (Qədr surəsi 1-5)

    Endiyi gecəni-günü bir ömürə əvəz edən vəhy, endiyi ayı da "Ayların Sultanı" olan Ramazan ayı etmişdir. Ramazan "sözlərin sultanı"nı gətirməsəydi, "Ayların Sultanı" ola bilməzdi. "Endiyi gecəni bir ömürə əvəz edən vəhy, bizim həyatımiza ensə, hər günümüzü bir ömürə əvəz edər. İçinə vəhy enmiş bir ömürün əvəzi isə yalnız cənnət ola bilər!"

    Demək ki, müqəddəslik və bərəkətin səbəbi zaman deyil vəhydir. Vəhyin səbəbi hidayət, yəni "rəhbərlik"dir. Hidayətin səbəbi isə bütün vəhylərin xüsusiyyəti olan bəyyinat və furqandır. Bəyyinat, "müdafiə olunan həqiqəti isbat etmək üçün kafi olan açıq-aşkar sənədlər" mənasını verər. Furqan isə "yaxşını pisdən, haqqı batildən, doğrunu səhvdən, ədaləti zülmdən ayırmağa yarayan xüsusiyyət və ya qabiliyyətdir". Ramazan orucunu əmr edən Bəqərə 185-ci ayədə Quran bu iki xüsusiyyətiylə təqdim edilər. Bu boşuna deyil. Çünki vəhy həmsöhbətinə rəhbərlik etmə (hidayət) məqsədini ancaq bu iki xüsusiyyəti sayəsində reallaşdırar. Bunların birincisi olan bəyyinat Quranın özündə olub qarşısındakına təqdim etdiyi, ikincisi olan furqan isə həmsöhbətində inşa etdiyi bir xüsusiyyətdir. Yalnız Quranın inşa etdiyi bir təsəvvür və ağıl furqan olma xüsusiyyətini qazanar. Belə bir təsəvvür və ağılla baxan bir göz ancaq bəyyinatın dəlalət etdiyi həqiqətləri yerli yerində görər və qavrayar.

    Bütün bunların ardından soruşulması lazım olan can alan sual budur: Quranın doğum ayı olan Ramazanın ihyası niyə oruc olaraq qanun qılınmışdır? Bir başqa ifadəsiylə: Quranın doğumu niyə oruc surətində qeyd olunmaqdadır?

    Bu problemin cavabı, eyni zamanda vəhyin, onu anlamanın və həyata keçirmənin də açarıdır.

    Farsca "gün" mənasını verən "oruc"un Quran dilindəki qarşılığı savmdır. Savm, həm "tutmaq" həm də "tərk etmək" mənasını verir. Sözün kök mənası "yemə və içmədən kəsilmək, ağızı bağlı olmaq, daxilə əlavə bir şey almamaqdır.

    Savm, "tutmaq"dır. Dilimizdə "oruc tutmaq" deyərik. Namazı "edərik", dəstəmazı "alarıq", zəkatı "verərik", kəlmeyi-şəhadəti "gətirərik", həccə "gedərik", orucu isə "tutarıq".

    Oruc tutmaq, başda orucun tərəfini tutmaqdır. Yəni, "mən orucun tərəfindəyəm!" deməkdir.

    Oruc tutmaq özünü tutmaqdır. Başımıza nə gəlirsə özümüzü tuta bilmədiyimiz üçün gəlir. Günahların mənbəyi, hirsini tuta bilməmək, nəfsini tuta bilməmək, şəhvətini tuta bilməmək, dilini tuta bilməmək və s. kimi səbəblərə söykənir. İnsan orucu nə qədər tutarsa, oruc da insanı o qədər tutar. Kim orucun başını dik tutarsa, oruc da onun başını dik tutar. Oruc onu qula qul olmaqdan qoruyan bir qalxan, qulu qul əldə etməkdən qoruyan bir ağıl olar. Bu mənasıyla oruc "aç qalmaq" deyil "bəslənmək"dir. Aç buraxılan bədəndir. Bunun mənası insanın maddi yanının "ikinci dərəcədə" olduğunu vurğulamaqdır. Birinci olan tərəfi ağıl edən, düşünən, xatırlayan, öyüd alan, inanan, dəyər çıxaran, yaxşını pisdən ayıran tərəfidir.

    Quranın doğum ayı olan Ramazanın bədənin aç buraxılaraq canlandırılmasının səbəbi burada ortaya çıxmaqdadır. Bu səbəb möminin ağılı və ruhi mələklərini təhrik və təşviq edərək onun anlama və düşünmə qabiliyyətini artırmaqdır. Bunun Quranla əlaqəsi açıqdır: Onsuz da vəhyi "oxumaq" da budur. Çünki oxumaqdan məqsəd anlamaqdır. Bir şey aydın olmursa, eyni zamanda oxunmur deməkdir. İqra' əmri, "oxu" əmrindən ayrı olaraq bir də "anla" əmrinə möhtac deyil. İlk enən ikinci surə olan Müzzəmmildəki Quranı tərtil ilə oxuma əmrinin gərəyi də budur. Təbii ki anlamaqdan məqsəd yaşamaqdır. Nə var ki, bir mesaj başa düşülmədən yaşana bilməz. Bu səbəblə Ramazan Quran ayıdır. Ramazan bizə Quranı gətirdiyi üçün Ramazandır. Ramazanlarımız Quranı oxuduğumuz, anladığımız, yaşadığımız və yaşatdığımız qədər mübarəkdir.

    Əlbəttə Quranla əlaqə Ramazana həsr edilməz. Onsuz da Ramazan, vəhyin Quranın "endiyi" deyil "enməyə başladığı" aydır. Quran bir Ramazan gecəsi olan Qədr Gecəsi enməyə başlamış və bir nəsilin həyatını inşa edəcək qədər uzun bir müddət enişini davam etdirmişdir. Vəhyin təsiri endiyi illərlə sərhədlənə bilməz. Hər vaxt və zəmində endiyi günkü kimi saysız qadın və kişinin ürəyinə hökm etməyə davam edəcək.

    Vəhy ilahi bir inşa proyektidir. Məqsədi, özüylə inşa olmuş insanlar vasitəsilə həyatı inşa etməkdir. Ramazanın təsiri də eynilə vəhy kimi yalnız bir ayla sərhədlənə bilməz. Ramazan gətirdiyi məna iqlimini mömin insanların bütün ömürünə yaymaq və onun ömürünü Ramazan etməyi məqsədi daşıyar.

    Unudulmaması lazım olan həqiqət budur: Ömrü Ramazan olanın axirəti bayram olar. O bayram cənnətin özüdür. Belə birində Ramazan bu sözü söyləmə şüurunu inşa edər: Küfrə, şirkə və zülmə qarşı orucumu pozsam, kəffarəm cəhənnəm olsun!
#10.07.2014 22:17 0 0 0